KnowHow‎ > ‎Makaleler‎ > ‎

Gini Katsayısı Nedir?

4 May 2010 07:21 tarihinde Tezcan Çakar tarafından yayınlandı   [ 11 May 2010 00:26 güncellendi ]
Tezcan Çakar / 04.Mayıs.2010
Türkiye'de Tüik, Avrupa'da Eurostat gibi bir çok kurum tarafından çeşitli ekonomik eğilimler belirlenir, araştırılır ve istatistiksel metodlarla ölçülerek yayınlanır. Bunlardan birisi de ülkelerin Gini katsayılarıdır. Gini, Eşitsizlik Katsayısı olarak da adlandırılır.

Gini katsayısı, İtalyan istatistikçi Corrado Gini tarafından istatistiksel dağılımları ölçmek için geliştirilmiş bir araçtır. En popüler kullanımı gelir ve refah dağılımındaki eşitsizliğin ölçümündedir.

Gini Nasıl Hesaplanır?


Gini Hesaplaması, Lorenz Eğrisi denen ve Y ekseninde gelir, X ekseninde hane halkının gösterildiği kümülatif dağılım fonksiyonunu temel alan basit bir hesaplamadır.























Her biri 1 birimlik X ve Y eksenlerine Lorenz eğrisini ve Y=X foksiyonunu yerleştirdiğimizde yandaki şekilde oluşan ikiz kenar dik  üçgenin alanından, Lorenzo Eğrisi altında kalan alanı (B) çıkardığımızda kalan alan (A) eşit dağıtılamayan payı verir. Bu alanın toplam alana bölümü (A/(A+B)) bize Gini katsayısını verir.

Eğer tüm hane halkları gelirden eşit pay alsalardı Lorenz eğrisi Y=X eğrisine eşit olacak ve A = 0 olacaktı. Bu mükemmel dağılımda Gini katsayısının değeri 0 olurdu.

Diğer bir uç örnek ise tüm gelirin bir tek kişiye dağıtılmasıdır.
Bu durumda A alanı üçgenin alanına eşit olacağından, Gini katsayısının değeri 1 olurdu.

Demek ki Gini katsayısı 0'a yaklaştıkça gelir dağılımı eşitlenmekte, 0'dan uzaklaştıkça dağılımdki eşitsizlik artmaktadır.

Unutulmamalıdır ki Gini katsayısı ülkenin refah seviyesinden bağımsız olarak, toplam refahın ne kadar eşit dağıtıldığını gösterir. Gini katsayısı, toplam milli gelir, işsizlik oranı, P80/20 (Son%20 / İlk%20 Gelir Oranı) ve benzeri göstergelerle birlikte incelenmeli ve yorumlanmalıdır.







CIA 2009 World Factbook kaynaklı sıralamada Türkiye, değerlendirmeye alınan 134 ülke arasında Rusya, Çin ve Senegal'in ardından en adaletsiz gelir dağılımına sahip 56. ülke olarak yer almaktadır.

Türkiye'de Gini katsayısı ile ilgili istatistikler Tüik tarafından hazırlanmaktadır. Ancak bu istatistiklerin düzenlilik ve süreklilik göstermemesi, eğilim hakkındaki yorumlarda eksik bilgi kullanımına neden olmaktadır.

1994-2002 yılları arasında gelir dağılımı araştırmalarının yapılmaması da bu konu hakkında derinlemesine analiz yapmayı engellemektedir. Tüik'in 2002-2007 verilerine göre Gini değerleri şöyledir: 0.44, 0.42, 0.40, 0.38, 0.43, 0.41.




Gelir Dağılımı konusunda ahkam kesmeden önce, konu hem kendi özel çerçevesinde hem de ekonomik ve sosyolojik çerçevesinde iyice anlaşılmalı ve veriler bu doğrultuda analiz edilmelidir.
Country Comparison: Distribution of family income - Gini index
Kaynak: CIA: The World Factbook 2009

Rank

Country

Gini index

Date of Info.

1

Namibia

70.7

2003

2

South Africa

65

2005

3

Lesotho

63.2

1995

4

Botswana

63

1993

5

Sierra Leone

62.9

1989

6

Central African Republic

61.3

1993

7

Bolivia

59.2

2006

8

Haiti

59.2

2001

9

Colombia

58.5

2008

10

Brazil

56.7

2005

11

Bosnia and Herzegovina

56.2

2007

12

Panama

56.1

2003

13

Guatemala

55.1

2007

14

Chile

54.9

2003

15

Honduras

53.8

2003

16

Hong Kong

53.3

2007

17

Paraguay

53.2

2009

18

El Salvador

52.4

2002

19

Peru

52

2008

20

Papua New Guinea

50.9

1996

21

Zambia

50.8

2004

22

Niger

50.5

1995

23

Swaziland

50.4

2001

24

Gambia, The

50.2

1998

25

Zimbabwe

50.1

2006

26

Dominican Republic

49.9

2005

27

Sri Lanka

49

2007

28

Mexico

48.2

2008

29

Singapore

48.1

2008

30

Costa Rica

48

2008

31

Ecuador

47.9

2009

32

Madagascar

47.5

2001

33

Mozambique

47.3

2002

34

Nepal

47.2

2008

35

Rwanda

46.8

2000

36

Malaysia

46.1

2002

37

Philippines

45.8

2006

38

Argentina

45.7

2009

39

Uganda

45.7

2002

40

Jamaica

45.5

2004

41

Uruguay

45.2

2006

42

United States

45

2007

43

Cameroon

44.6

2001

44

Cote d'Ivoire

44.6

2002

45

Iran

44.5

2006

46

Nigeria

43.7

2003

47

Guyana

43.2

1999

48

Nicaragua

43.1

2001

49

Cambodia

43

2007 est.

50

Thailand

43

2006

51

Kenya

42.5

2008 est.

52

Burundi

42.4

1998

53

Russia

42.3

2008

54

China

41.5

2007

55

Senegal

41.3

2001

56

Turkey

41

2007

57

Venezuela

41

2009

58

Morocco

40.9

2005 est.

59

Georgia

40.8

2009

60

Turkmenistan

40.8

1998

61

Mali

40.1

2001

62

Tunisia

40

2005 est.

63

Jordan

39.7

2007

64

Burkina Faso

39.5

2007

65

Ghana

39.4

2005-06

66

Indonesia

39.4

2005

67

Israel

39.2

2008

68

Malawi

39

2004

69

Mauritania

39

2000

70

Mauritius

39

2006 est.

71

Macedonia

39

2003

72

Portugal

38.5

2007

73

Guinea

38.1

2006

74

Japan

38.1

2002

75

Timor-Leste

38

2002 est.

76

Yemen

37.7

2005

77

Armenia

37

2006

78

Vietnam

37

2004

79

India

36.8

2004

80

Uzbekistan

36.8

2003

81

Azerbaijan

36.5

2001

82

Benin

36.5

2003

83

New Zealand

36.2

1997

84

Latvia

36

2005

85

Lithuania

36

2005

86

Algeria

35.3

1995

87

Poland

34.9

2005

88

Laos

34.6

2002

89

Tanzania

34.6

2000

90

Egypt

34.4

2001

91

Estonia

34

2008

92

United Kingdom

34

2005

93

Switzerland

33.7

2008

94

Bangladesh

33.2

2005

95

Moldova

33.2

2003

96

Greece

33

2005

97

Mongolia

32.8

2002

98

France

32.7

2008

99

Tajikistan

32.6

2006

100

Canada

32.1

2005

101

Italy

32

2006

102

Spain

32

2005

103

Romania

32

2008

104

Korea, South

31.3

2007

105

European Union

31

2006 est.

106

Ukraine

31

2006

107

Netherlands

30.9

2007

108

Ireland

30.7

2008

109

Pakistan

30.6

FY07/08

110

Australia

30.5

2006

111

Kyrgyzstan

30.3

2003

112

Ethiopia

30

2000

113

Montenegro

30

2003

114

Bulgaria

29.8

2008

115

Finland

29.5

2007

116

Cyprus

29

2005

117

Denmark

29

2007

118

Croatia

29

2008

119

Kazakhstan

28.8

2008

120

Slovenia

28.4

2008

121

Belgium

28

2005

122

Iceland

28

2006

123

Hungary

28

2005

124

Belarus

27.9

2005

125

Germany

27

2006

126

Albania

26.7

2005

127

Austria

26

2007

128

Czech Republic

26

2005

129

Serbia

26

2008

130

Malta

26

2007

131

Luxembourg

26

2005

132

Slovakia

26

2005

133

Norway

25

2008

134

Sweden

23

2005

Comments