Standard Architektoniczny dla Terenów Zalewowych - Woj. Mazowieckie


Celem opracowania jest przedstawienie dobrych praktyk w zakresie rozwiązań architektonicznych dla zabudowy na terenach zagrożonych powodzią. Propozycje przedstawiono w formie prostych zasad architektonicznych. Rozwiązania te pozwalają na bezpieczne lokalizowanie budynków na takich terenach. W punkcie Zastosowanie standardów architektonicznych przedstawiono ogólny zarys całego opracowania. Możliwości jego zastosowania w planowaniu przestrzennym przedstawiono w punktach dalszych. Punkty Komunikacja, Poziom Posadowienia Budynków i Technologia stanowią uszczegółowienie podanych zasad do zastosowań w budownictwie na każdym z terenów ujętych przez standardy urbanistyczne jako budowlane.
Standardy architektoniczne balansując pomiędzy urbanistyką a technologią stanowią małą część złożonego problemu zabudowy na terenach zalewowych, tym samym powinny być rozpatrywane łącznie ze standardami urbanistycznymi i technologicznymi.

Propozycje standardów w zakresie komunikacji zostały podzielone na trzy rozwiązania. Pierwsze z nich przedstawia propozycję ogólnych założeń dla komunikacji na terenach zalewowych. Drugie stanowi propozycję kształtowania zespołów komunikacji dla potrzeb ewakuacji. Trzecie przedstawia sposób ochrony traktów w zależności od zagęszczenia zabudowy. Wszystkie przedstawione poniżej rozwiązania należy traktować, jako wskazania dobrych praktyk w procesie projektowym nad miejscowymi planami zagospodarowania przestrzennego. 
Kształtowanie komunikacji dla ewakuacji funkcji mieszkalnych i usługowych, powinno zostać oparte na możliwości szybkiej reakcji ludności w celu ratowania ludzi i mienia. Parametry pozwalające na prawidłowe dobory klas dróg dostosowanych do zagęszczenia ludności na danym terenie wykracza daleko poza ramy standardów architektonicznych. Tym samym propozycje kształtowania komunikacji ograniczono do przedstawienia punktowych poszerzeń dróg w formie placów. Lokalizacja miejsc ewakuacji na skrzyżowaniach lub zjazdach na granicy terenów zalewowych lub wyniesionych ponad poziom zalania pozwoli na samodzielną ewakuację ludzi i ich mienia

Poziom posadowienia budynków
Podział ten powstał w oparciu o przyjęty parametr, dotyczący możliwości lokalizowania zabudowy na terenach zalewowych – zasięgu i głębokości zalewu, który umożliwia wyznaczenie bezpiecznego poziomu posadowienia budynku. Przedstawione poniżej rozwiązania zostały podzielone na grupy, które można zastosować bezpośrednio do wszystkich ustaleń prawa miejscowego na podstawie map ryzyka i zagrożenia powodziowego. Opis poszczególnych kategorii przedstawiono w postaci wymagań, jakie muszą zostać spełnione w celu dopuszczenia zabudowy na terenach zalewowych. Bezpieczeństwo i ochrona najniższego poziomu kondygnacji użytkowej poprzez jej wyniesienie ponad poziom zalewu pozwala na okresowe zalania nieruchomości bez ponoszenia strat majątkowych. /Załącznik 4/

* Uwaga – zgodnie ze standarami urbanistycznymi oraz powszechnie występującym zjawiskiem rozszczelnienia ww. zbiorników istnieje duże zagrożeni zainfekowania wód powodziowych nieczystościami ciekłymi. Dlatego też wprowadzenie możliwości lokalizowania szczelnych zbiorników na nieczystości ciekłe należało by wykonywać w technologii tworzyw sztucznych, elementów kompletnych, niepozwalających na przedostanie się wód powodziowych do środka oraz zabezpieczonych w sposób właściwy przed rozszczelnieniem zbiornika. Najlepszym rozwiązaniem jest oczywiście zastosowanie zbiorczych sieci kanalizacji sanitarnej, ale kompletny zakaz lokalizacji ww. zbiorników może powodować znaczące obciążenia dla gmin lub podmiotów prywatnych, gdzie możliwość zainwestowania terenu będzie bezwzględnie związana z poprzedzającą koniecznością wykonania ww. sieci. Tym samym dla małej inwestycji zlokalizowanej na kilku działkach, koniecznym będzie wykonanie zbiorczej kanalizacji sanitarnej, która powinna obejmować obszary znacznie większe niż parę obiektów budowlanych, aby jej budowa miała uzasadnienie ekonomiczne. Możliwością ekonomicznego powiązania dwóch stron, czyli: możliwości zagospodarowania terenów zalewowych i konieczności wykonania kanalizacji sanitarnych, wydaje się dopuszczenie szczelnych zbiorników na nieczystości ciekłe, jako rozwiązania tymczasowego, które pozwala na wykonanie sieci kanalizacji w dłuższej perspektywie czasu.
Możliwość lokalizacji małej retencji na terenach zalewowych, posiada szersze uzasadnienie w zakresie przetrzymywania fali powodziowej. Takie działanie nie jest możliwe do zastosowania na wszystkich terenach zalewowych, zgodnie z zapisami standardów urbanistycznych, ale może zostać potraktowane jako indywidualne dopuszczenia lub nakazy. Możliwość lokalizacji zbiorników małej retencji może posłużyć, jako rozwiązania pozytywne ekonomicznie dla gmin i inwestorów indywidualnych. Zbiorniki mogą zostać oparte na istniejących i projektowanych oczkach wodnych, stawach hodowlanych lub zbiornikach podziemnych. Podział na działania indywidualne lub zbiorcze należałoby wyznaczyć na poziomie decyzji gmin na podstawie bilansu ekonomicznych dla obydwu rozwiązań. Lokalizacja ww. zbiorników daje możliwość wykorzystania wód opadowych we wtórnym obiegu instalacji wewnętrznej budynku (woda szara) lub wykorzystania ich, jako woda techniczna do pielęgnacji zieleni (woda czarna). 
Woda szara – zdefiniowana jako częściowo zanieczyszczona, pochodząca z przestrzeni dachów bezpiecznych chemicznie, może zostać wykorzystana do spłukiwania toalet. 
Woda czarna – zdefiniowana jako woda zanieczyszczona, pochodząca z przestrzeni utwardzonych: komunikacji pieszej i komunikacji kołowej (w tym przypadku, zgodnie z obowiązującymi przepisami, wymogiem koniecznym jest jej podczyszczenie poprzez separatory substancji ropochodnych) może zostać wykorzystana wtórnie do pielęgnacji i konserwacji zieleni.
Comments