39korpus VRSK

 www.istraga.tv

 

 

 Pukovnik Ilija Isak - prijeratni aktivni oficir JNA koji je radio na Kosovu - Komandant 39 Korpusa

 

 

 Pukovnik Žarko Gačić - prijeratni aktivni oficir JNA koji je jedno vrijeme radio u Karlovcu - Komandant 39 Korpusa


 

 Pukovnik Slobodan Tarbuk - prijeratni aktivni oficir JNA koji je jedno vrijeme radio u Petrinji kao komandant 622. brigade JNA - Komandant 39 Korpusa 


 

Tijekom i nakon dolaska međunarodnih mirovnih snaga na područje RH i odlaska tzv. JNA na privremeno okupiranom području RH neprijatelj preustrojava svoju vojsku a ista dobiva naziv VRSK  Tako je na teritoriju privremeno okupirane Banovine ustrojen 39 korpus ( VP 9136 ) .

Zona odgovornosti : desna obala rijeke Kupe od utoka rijeke Trepče u rijeku Kupu - s. Glinska Poljana  - s. Gora - Novo Selište - grad Petrinja - Češko Selo - Kotar šuma - s. Madžari - s. Bestrma -s Blinjski Kut -s. Kinjačka -s. Drljače - s. Četvrtkovac - s. Hrastovac -S. Vedo Polje - s. Strmen -s Crkveni Bok -s. Ivanjski Bok , te po dubini Banovine duž granice RH prema BiH .Korpus je brojao 7 400 - 9000 vojnika a istim su komandovali : pukovnik Ilija Isak , pukovnik Stanko Letić , pukovnik Žarko Gačić , pukovnik Slobodan Tarbuk. 

Načelnik operativnih poslova bio je Milan Radmanović , poslovima veze bavio se načelnik potpukovnik Milovan Lalić dok su inžinjerijske poslove kao načelnici obavljali potpukovnik Dušan Mirčetić i poručnik Željko Galijaš . Načelnik PZO bio je Milan Cikota a načelnik personalne službe major Simo Podunavac . Poslovima " bezbednosti " bavili su se pukovnik Stevan Janjanin i Pavao Bučan . Načelnik obavještajne službe bio je Vukašin Gledić a polovima elektronskog izviđanja i protivelektronskog djelovanja  bavio se potpukovnik Milan Krković , načelnik sanitetske službe bio je doktor medicine Đuro Kosijer . Komandno mjesto korpusa bilo je u selu Banski Grabovac a istureno komandno mjesto u kasarni Vasilj Gaćeša u Petrinji.

Unutar 39 Banijskog korpusa djelovale su : 24 pbr Glina , 26 pbr Kostajnica, 31 pbr Petrinja , 33 pbr Dvor , Samostalni odred Caprag , 1 raketni divizion iz sastava 44 raketne brigade PZO Knin bio je smješten u blizini logističke baze Čerkezovac. Zapovjednik diviziona bio je major Dragan Malešević a divizion je raspolagao raketnim sustavima zemlja - zrak tipa SA-2 i DVINA , radarska postaja ( motrilački radar tipa P-12 ) , ZMIN nalazio se na brdu iznad sela Veliki Šušnjar, glavna logistička baza nalazila se u šumi  Čerkezovac oko 5 km jugozapadno od Dvora, pozadinska baza bila je smještena u selu Jabukovac , glavno skladište pogonskog goriva nalazilo se u selu Volinja( oko 5 km od Kostajnice ) , 39 izviđačko diverzantski odred bio je smješten u selu Komogovina i bio je direktno podređen obavještajnoj službi 39 banijskog korpusa , mješoviti protivoklopni artiljerijski divizion je bio smješten u selu Komogovina, radio centar zapovjedništva 39 korpusa nalazio se u selu Vlahović a glavno radio -relejno čvorište 39 korpusa nalazilo se na Zrinskoj Gori - vrh Piramida.

Zapadno od 39 banijskog korpusa formiran je 21 Kordunaški korpus VRSK , čija je 19pbr sa dvije bojne napadno djelovala  prema području Banovine . Zona odgovornosti bila im je desnom obalom rijeke Kupe od utoka rijeke Trepče u rijeku Kupu i uzvodno prema Karlovcu.

Istočno od 39 banijskog korpusa formiran je 18 Zapadno Slavonski korpus VRSK a komandant korpusa je bio general Milan Čeleketić ,a jedno vrijeme i pukovnik Lazo Babić. Nakon operacije BLJESAK i oslobođenja Zapadne Slavonije 18 korpus se raspao , djelomično prešao na privremeno okupirano područje Banovine . Spomenuti korpus sa jedninicama nižeg ranga vršio je napadna djelovanja na slobodni teritorij RH , područje grada Novske .






Komanda 39 Banijskog korpusa - organ bezbednosti , Str. pov. br: 07/2-962 dana 21.10.1993 godine , Kontra obavještajna procjena teritorije i jedinica u zahvatu prve linije fronta - GŠ SVK Knin - odjeljenju bezbednosti 

 

Jedinice 39Banijskog korpusa drže liniju fronte od 170 km . Dužina fronte prema RH iznosi 130 a prema Cazinskoj krajini 40 km . Prema Republici Hrvatskoj angažovane su 24. ( Glinska ) , 31 ( Petrinjska ) , 26 ( Kostajnička ) pbr , a prema Cazinskoj Krajini angažovane su 33 pbr ( Dvorska ) . Prema Cazinskoj Krajini u predjelu Obljaja i Bojne nalazi se 4/24 pbr. Na prvim linijama fronte na samom prednjem kraju , u zonama odgovornosti pojedinih brigada nalazi se više naseljenih mjesta i sela koja mogu u narednom periodu biti objekat dejstva Hrvatske vojske ili Muslimanskih snaga iz Cazinske Krajine . Cilj eventualnog dejstva može biti zauzimanje nekog od naseljenog mjesta ,što znaći sa ograničenim ciljem , a pojedina mjesta prema kojima izvode pravci mogućeg dejstva neprijateljskih snaga mogu se naći u zahvatu borbenih dejstava koji imaju za cilj dublje prodore u zonu odgovornosti 39 Korpusa . Petrinaj kao največe naseljeno mjesto na Baniji i značajan industrijski centar koji se nalazi u zovni odgovornosti 31pbr , na samom je prednjem djelu odbrane , te prestavlja najosjetljiviji cilj eventualnog ofenzivnog dejstva Hrvatskih snaga . Jugositočno od 31pbr nalazi se zona odgovornosti 26pbr koja na svom prednjem kraju ima više sela koja eventualno mogu biti objekat napada HV kako sa ograničenim ciljem radi zauzimanja nekog od tih sela , tako i u slučaju frontalnog napada sa ciljem ostvarivanja dubljih prodora u zonu odgovornosti brigade . U zoni odgovornosti ove brigade na samom prednjem kraju , nalazi se selo Četvrtkovac  koje je u čitavom dosadašnjem periodu bilo objekat stalnih provokativnih dejstava HV-a . Južnije nizvodno Savom nalaze se sela Strmen , Crkveni Bok , Ivanjski Bok i Uštica . Ova sela osim Uštice , nalaze se van glavnih komunikacijskih pravaca i mogu predstavljati izolovane objekte dejstva i pokušaje zauzimanja od strane HV-a . Pri ovome treba imati u vidu da rijeka Sava čini prirodnu prepreku koja moguće akcije HV-u zauzimanju nekog od ovih sela čini manje vjerovatnim . Procjenjujemo da do eventualnog zauzimanja pomenutih mjesta od strane HV može doći u opštem i frontalnom napadu na RSK , odnosno zonu odgovornosti 26pbr. Selo Uštica se nalazi na krajnjem jugositočnom djelu zone odgovornosti 26pbr i na komunikaciji koja iz pravca Novske preko Uštice izvodi prema Dubici i Kostajnici . Obzirom na ovo manje je očekivati izolovan napad na samu Ušticu radi njenog zauzimanja a u slučaju frontalnog napada Uštica bi se vjerovatno našla na jednom od pravaca dejstva u zahvatu pomenute komunikacije . U zoni odgovornosti 33pbr na smom prednjem kraju nalazi se više naseljenih mjesta među kojima su : Zut , Sočanica , Kotarani , Ljubina , Majdan , Gornji Žirovac , Kobiljak , Bojna , i Obljaj . Svako od ovih naselja zasebno može biti objekat napada Muslimanskih snaga ali prije svega radi nanošenja gubitaka i zastrašivanja srpskog življa . Sa područja Cazinske Krajine nema posebnih pravaca u kojima bi se mogla odvijati borbena dejstva , izuzev pravca u zahvatu komunjikacije Oblja -  Glina koji bi u slučaju šireg napada Muslimanskih snaga vjerovatno bio korišten sa ciljem izbijanja u rejon Gline . U zoni odgovornosti 24pbr , sjeverno od komunikacije Petrinja - Glina nema  naseljenih mjesta i onih mjesta  koja su na samom prednjem  kraju . U zoni odgovornosti 24pbr nalazila su se uglavnom Hrvatska sela čije stanovništvo napustilo ovo područje i nalazi se u RH . Ista situacija je i iza prednjih linija ove brigade gdje se nalale bivša sela Hađer , Gornji i Donji Viduševac , Šatornja , Skela , Gređani . Iseljavanjem stanovništva sa ovih terena  iza prvih linija brigade stvoren je velik prazan prostor bez stanovništva koji je pogodan za ubacivanje neprijateljskih DTG i dosadašnja kontrola ovog prostora nieje bila adekvatna opasnostima koje prijete od ubačenih DTG a posebno u situaciji neposredno pred  eventualni napad jer bi ove grupe mogle dejstvovati upozadini naših jedinica i time unjeti pomutnju i dezorganizovati odbranu . Glina kao največe mjesto u zoni odgovornosti brigade nalazi se 10 km udaljeno od prednjeg kraja . U zoni odgovornosti 31pbr živi 120 Hrvata , uglavnom nastanjenim u Petrinji . Petrinja je prije rata imala oko 16000 stanovnika od čega je 50 posto bili Hrvati . Pored toga u Petrinji i sad ima prilično velik broj mješovitih brakova . Osnovna karakteristika stanovništva Petrinje , gledano sa bezbednosnog aspekta , je u tome da ogromna večina ima svoje bliske srodnike na teritoriji RH , što i u ratnim uslovima prouzrokuje održavanje veza ili ostvarivanje kontakata . Jedan broj bivših stanovnika Petrinje Hrvatske nacionalnosti nalazi se u jedinicama MUP-a i ZNG -a RH i to uglavnom na području Siska i Zagreba . Na području Petrinje dosda smo selektirali više indikativnih lica zbog održavanja veza sa licima na Hrvatskoj strani ili zbog negativnog odnosa prema RSK , od kojih izdvajamo sledeće ...  U zoni odgovornosti 31pbr posebno na području Petrinje osječa se propagandno - psihološka djelatnost HV usmjerena na slabljenje obrambene moći brigade . Kroz psihološku propagandnu aktivnost plasiraju se teze o prodaji Petrinje Hrvatima i da će se svi srbi iseliti u Ilok. Po našoj oceni ovakva teza koja se dosta prepričava među stanovništvom i pripadnicima brigade ima za cilj psihološku pripremu stanovništva da uslučaju napada HV oslabi odbranu uz predhodno stvoreno uvjerenje da nema  razloga za otpor i borbu jer je pitanje Petrinje več ranije riješeno " na visokom nivou " . U zoni odgovornosti 26pbr naša operativna saznanja ukazuju na bliske veze pojedinih lica iz Crkvenog Boka i Strmena sa licima iz RH . Sve indicije ukazuju da je Hrvatska obavještajna služba u ovom području prije rata i neposredno pred rat uspostavila svoju agenturu koju vjerovatno i danas koristi....  Pored toga stanovništvo Crkvenog Boka , Strmena i Ivanjskog Boka je u periodu prije rata bilo usmjereno i vezano za Sisak i Sunju te iz tog perioda postoje određene veze koje se u sadašnjoj situaciji mogu koristiti u obavještajne svrhe . Operativnim radom smo utvrdili da Arbutina Mile sin Miloša nastanjen u Kostajnici , ulica Seliška cesta bb raspolaže sa radio stanicom koju vjerovatno koristi za održavanje veze sa licima iz RH . Arbutina je invalid i nije v/o te ćemo o našem saznanju izvjestiti Centar SDB Glina radi preduzimanja mjera . U zoni odgovornosti 33 pbr nemamo indikativnih lica sa stanovništva eventualne saradnje i kontakata sa muslimanima koji bi sa stanovištva bezbednosti brigade zasluživali našu pažnju. Opšta je karakteristika da se u zoni 33pbr odvijao šverc sa muslimanima koji još uvijek nije prekinut . U ovom švercu učestvovao je i učestvuje jedan dio pripadnika brigade , stanovništvo iz pograničnog dijela kao i pojedinci sa područja Petrinje i Gline . U zoni odgovornosti brigade posebno u gradu Dvoru prisutno je stranačko djelovanje i to radikalne stranke na čijem čelu se nalazi Cvetojević Matija te dvije struje SDS -  Babićeva i Paspaljeva struja . U zoni odgovornosti 24pbr , kompletna problematika vezana za stanovništvo i lica koja bi eventualno bila interesantna svodi se na sam grad Glinu . 

Prema raspoloživim podacima Glina ima oko 11 000 stanovnika od čega oko 100 Hrvata . U dosadašnjem periodu a i sada Glina je jedno od najsloženijih mjesta po pitanju bezbednosti i unutrašnjim odnosima . U proteklom periodu Glina  je bila centar odakle se odvijao šverc prema Cazinskoj Krajini . Jedan deo ljudi je preko šverca došao do ogromnih svota deviza odakle proističe i želja za političkom moći . U našem dosdašnjem radu nismo evidentirali lica koja su indikativna sa stanovništva eventualnog obavještajnog rada za račun  HOS-a . U glini su čitavo vrijeme rata postojale neformalne grupe koje su uglavnom van kontrole rukovođenja i komandovanja . U prvom redu radi se o grupi Siniša Martića zvanog Šilt. Odnos pojedinaca i  pojedinih grupa u Glini prema pripadnicima SVK je u dužem vremenskom periodu problematičan što je rezultiralo ubistvom komandanta 24pbr ppukovnika Lukač Dušana 06.09.1993 godine od strane Ponedeljak Zorana  koji je ranije pripadao Šiltovoj grupi . Na osnovu ukupnog i opšteg dosadašnjeg stanja i događaja u Glini procenjujemo da na tom području postoji agentura RH i da samo zajedničkim i organiziranim radom sa centrom DB možemo postići određene rezultate na eventualnom otkrivanju nosioca tog rada...

 

Nastavit će se...