Over Renate Limbach

Renate Limbach
Begin juni 2006 werden we opgeschrikt door het plotseling overlijden van schaakster en onderwijskundige Renate Limbach. Vanwege haar verdienste op meerdere terreinen, maar voor de schaaksport in het bijzonder, dragen we het Nederlands Kampioenschap voor vrouwen en meisjesteams aan haar op. De komende jaren zal dit kampioenschap haar naam dragen, het Renate Limbach NK Rapid.

Een korte biografie (Louis Hijweegen)
Een persoonlijke herinnering - 1 (Erika Sziva)
Een persoonlijke herinnering - 2 (Esther de Kleuver)

Een korte biografie door Louis Hijweegen


Renate Limbach, geboren op 23 oktober 1971, genoot bekendheid als Nederlands schaakster en onderwijskundige. Op jonge leeftijd toonde zij zich al talentvol door in de categorie tot 16 jaar Nederlands Kampioene te worden. In 1987 en 1989 behaalde zij titels bij het Nederlands Snelschaakkampioen bij de meisjes.

Bij haar eerste optreden op het hoogste podium werd zij in 1990 gelijk Nederlands schaakkampioen bij de dames. Met haar 18 jaar werd zij een van de jongste kampioenen uit de geschiedenis. Haar rating steeg naar 2142.

In 1990 vertegenwoordigde ze Nederland bij de Faber Cup en op het eerste bord spelend scoorde ze 4,5 uit 5. Ze deed mee op het WK voor meisjes onder de 20 jaar dat in Chili werd gehouden. In datzelfde jaar speelde ze aan het derde bord mee in de Schaakolympiade voor dames en in 1998 speelde ze samen met Erika Sziva simultaan tijdens de "Apeldoornse Schaakdriedaagse". Bij de FIDE stond ze als damesmeester (WIM) gerangschikt.

Renate behoorde in die periode tot de nationale top getuige haar resultaten op het Nederlands Kampioenschap. In 1991 werd ze tweede, een prestatie die ze in 1992 herhaalde. In 1993 behaalde ze de derde plaats.

Renate was op vele terreinen actief in de schaakwereld. Ze zette zich in voor de verenigingen waarvan ze lid is geweest. Zij heeft vroeger altijd in Apeldoorn gespeeld. Zij speelde in het 1e team van het Apeldoorns Schaakgenootschap. Later was zij, in de toenmalige hoofdklasse, teamleider van het eerste team van SMB uit Nijmegen.

Ook was zij indertijd deelneemster aan het Mevrouw Vinketoernooi te Amsterdam. Als trainster heeft ze veel jeugdtalenten opgeleid en begeleid. Renate trainde tot haar overlijden de talentvolle jeugdspeler Arthur Pijpers.

In de schaakdatabank Simbase staan 131 partijen die door haar zijn gespeeld: ze won 51 partijen, ze verloor 36 partijen en ze speelde 44 keer remise. Haar winstpercentage was 55. Ze opende meestal met de zet 1.e4.

Bijzonder van Renate Limbach was haar sociale en betrokken houding. Daardoor was zij bijzonder geliefd binnen de schaakwereld. Ook behartigde ze de belangen voor de vrouwen binnen de schaakwereld.

Renate volgde de universitaire studie toegepaste onderwijskunde waarin ze in 2001 aan de Universiteit Twente promoveerde. Ze combineerde haar onderwijskundige interesse met haar schaakverleden door haar bijdrage aan de verandering van het opleidingstraject voor schaaktrainers van de Koninklijke Nederlandse Schaakbond (KNSB).

Daarna had ze een tijdlang een baan als assistente bij de VVD-fractie in de Tweede Kamer waarna ze als adjunct-inspecteur voor het hoger onderwijs in dienst kwam van het ministerie van Onderwijs.

Vanuit die onderwijsachtergrond heeft zij een actieve rol gespeeld in de KNSB. Zij is als lid van de Werkgroep Schaaktechnische Opleidingen actief betrokken geweest bij het opzetten van de huidige opleidingsstructuur voor schaaktrainers. Een aantal jaren was ze actief in de Commissie Jeugdschaak van de KNSB.

Renate woonde samen met schaker Michiel Bosman. In de nacht van maandag 5 op dinsdag 6 juni 2006 is Renate onverwachts in haar woonplaats Zoetermeer overleden. Ze is 34 jaar geworden.



Het is inmiddels al weer zo’n vijftien jaar geleden dat ik enkele Nederlandse kampioenschappen samenspeelde met Renate. Ik vond haar altijd heel vriendelijk en ze speelde het spel fanatiek en aanvallend. Dat beviel me wel. Ze maakte altijd een vrolijke indruk, maar je kon ook serieuze gesprekken met haar voeren over het leven en relaties. We gingen samen een keer zwemmen in hotel Avegoor op de Veluwe. We hadden samen zoveel plezier dat we bijna verdronken van het lachen.

Onze partijen waren ook altijd spannende vechtpartijen, we probeerden beiden de gaten in de theorie te compenseren door fantasie. We konden het goed met elkaar vinden, dus toen ik een uitnodiging kreeg voor een damestoernooi in Denemarken, heb ik haar gevraagd om mee te gaan. Tijdens het toernooi hebben we daar een keer een fiets gehuurd en hebben vervolgens een flinke fietstocht gemaakt. Dat was best heftig al zwetend en tegen de wind in maar met haar was het alleen maar lachen. Ze was sociaal en had veel vriendinnen in schaakkringen.

Later hoorde ik dat ze een belangrijke baan had gekregen bij het ministerie van Onderwijs en mijn bewondering voor haar nam alleen maar toe. Toen het nieuws over haar dood me bereikte, kon ik het absoluut niet geloven. Ik vind haar overlijden persoonlijk, voor familie en vrienden, maar ook maatschappelijk gezien een groot gemis.

Klik voor een grotere afbeelding
Renate in haar partij tegen Erika Sziva

EEN PERSOONLIJKE HERINNERING - 2
(Esther de Kleuver)

Renate was drie jaar jonger dan ik. Dat betekent dat we elkaar in de ‘vroege’ jeugdtoernooien niet zijn tegen gekomen. Ik denk dat onze eerste kennismaking plaatsvond bij een van de Vara-toernooien (NK tot 20 jaar) in Hilversum. Daarna volgden vele gezamenlijke dameskampioenschappen en het samen spelen van het zone-toernooi in Delden in 1993. Aan dat laatste toernooi houd ik hele goede herinneringen over. Sylvia de Vries, Renate en ik trokken daar veel samen op. Zo tennisten we bijvoorbeeld bijna elke ochtend. Ik denk dat die ontspanning en de gezelligheid er mede toe hebben geleid dat ik daar een goede prestatie neerzette.

Een andere herinnering heeft betrekking op één van de dameskampioenschappen. Ik zie ons nog zitten: Renate en ik -op één van onze hotelkamers- druk aan het analyseren. Het ging om een variant van het Siciliaans met c3; een opening die wij beiden graag speelden. We analyseerden de variant helemaal door totdat het 1-0 werd. Helemaal objectief waren we daarin niet bleek bij nadere analyse. Maar veel plezier en enthousiasme hadden we er wel bij. Ik kan me niet herinneren dat ik ooit met een andere schaakster zo een opening heb bekeken. Het geeft ook goed aan hoe Renate was: nooit denkend aan andere schaaksters als concurrenten, maar veel meer als vriendinnen en medeliefhebbers van het schaakspel.

De herinnering die me echter het helderst op het netvlies staat gaat veel korter terug. Op 19 mei van dit jaar trouwde Sylvia de Vries, inmiddels ex-schaakster, op Texel. Het leek haar leuk om ook enkele mensen uit haar schaakverleden uit te nodigen en dat waren Renate, haar vriend Michiel Bosman, Mark van der Werf (mijn man) en ik. Al snel was er emailcontact tussen ons en besloten we om gezamenlijk te reizen. Het werd een fantastische dag. Hoewel Renate en ik elkaar al een tijd niet gezien hadden, raakten we weer onmiddellijk volop in gesprek. En terwijl Mark en Michiel de nieuwtjes in allerlei schaakopeningen bespraken, haalden wij oude herinneringen op.

Wat me het meest daarvan is bijgebleven dat Renate vertelde dat zij in haar jeugd eigenlijk in twee werelden leefde. De wereld van thuis en school en haar ‘schaakwereld’. Ze gaf aan dat ze zo heeft genoten van die schaakwereld: alle leuke contacten, alle toernooien, alle leuke gebeurtenissen. Ze had dat voor geen goud willen missen. We constateerden ook dat het meteen weer zo vertrouwd was om elkaar te spreken – al hadden we elkaar jaren vrijwel niet meer gezien – omdat we die gezamenlijke wereld samen deelden. Het geeft aan hoe sterk de band is die schaken smeedt! Na een prachtige bruiloft en een gezamenlijke terugreis waarbij we geen moment uitgepraat raakten, namen we afscheid met het voornemen elkaar snel weer te zien. Het heeft helaas niet zo mogen zijn…