Fungi - Dikarya - Basidiomycota - Agaricomycotina - Agaricomycetes - Agaricomycetidae - Boletales - Suillaceae - Suillus - Suillus variegatus
(Sw.) Kuntze, Revisio generum plantarum 3 (3): 536 (1898)
Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie*
De Fijnschubbige boleet (Suillus variegatus) is een soort eetbare paddenstoel in het geslacht Suillus. Zoals alle boleet-achtige soorten heeft het buisjes en poriën in plaats van lamellen onder de hoed. De vruchtlichamen groeien van zomer tot herfst in naaldbossen, vooral onder dennen, op heide en op vochtige plaatsen. Hij wordt vaak gevonden bij heide en andere zuurminnende planten op zandgronden.De hoed heeft een diameter van 6 tot 13 cm. De kleur is roestig tot geelbruin of okergeel. Het voelt fluweelachtig of donzig aan als het jong is. Naarmate het rijpt, wordt het oppervlak gladder, zelfs vettig en plakkerig in natte periodes. De steel heeft een hoogte van 4 tot 10 cm en een dikte 2 tot 4 cm. De kleur is oker, naar boven toe geler en kan aan de basis roestbruin zijn. Het is soms licht bolvormig. Het is cilindrisch, glad en dik aan de onderkant. Het vlees is hard, lichtgeel of lichtoranje, citroengeel onder het oppervlak van de steel. Na het snijden wordt het licht blauw (licht blauwachtig). De poriën zijn oker en worden later meer kaneel. De sporenprint is walnootbruin van kleur. De sporen zijn 7,5–12 × 3–5 µm in diameter, glad, spoelvormig. De Fijnschubbige boleet is wijdverbreid in Centraal-Europa, maar komt ook voor in Noord-Amerika, Zuid-Amerika en Japan. In Nederland komt hij matig algemeen voor. Hij staat op de rode lijst in de categorie 'bedreigd'.
*Dit artikel maakt gebruik van materiaal uit het Wikipedia-artikel "Fijnschubbige boleet", uitgebracht onder de Creative Commons Naamsvermelding-GelijkDelen License 3.0. Er is misschien inhoud weggelaten uit het origineel maar er is geen inhoud gewijzigd of toegevoegd.
Boletus variegatus - Swartz - Kungl. Svenska Vetenskapsakad. Handl.: 8 (1810)
Boletus squalidus - Fries - Epicrisis Systematis Mycologici: 413 (1838)
Versipellis variegata - (Swartz) Quélet - Enchiridion Fungorum in Europa media et praesertim in Gallia Vigentium: 157 (1886)
Versipellis variegata var. variegata - (Swartz) Quélet - Enchiridion Fungorum in Europa media et praesertim in Gallia Vigentium: 157 (1886)
Ixocomus variegatus - (Swartz) Quélet - Flore mycologique de la France et des pays limitrophes: 414 (1888)
Suillus variegatus - (Swartz) Kuntze - Revisio generum plantarum 3 (3): 536 (1898)
Suillus squalidus - (Fries) Kuntze - Revisio generum plantarum 3 (3): 536 (1898)
Boletopsis squalida - (Fries) Beck - Zeitschrift für Pilzkunde 2 (7): 148 (1923)
Een boleet met een 5-15 cm grote hoed, geelbruin tot olijfbruin, eerst geheel aangesloten viltig, dan openbrekend in fijne schubjes die de blekere ondergrond laten zien, droog. Buisjeslaag tot 2 cm dik, geel tot olijfbruin, bij doorsnede blauw verkleurend. Poriën samengesteld hoekig met tussenschotjes, klein, later tot 1mm doorsnee, grauwgeel tot olijfgeel. Steel vrijwel cilindrisch, stevig, jong fijn viltig, later glad, kleur als hoed of iets bleker. Vlees citroengeel tot oranjegeel, zwak blauw verkleurend, mild. Geur zurig. Sporenfiguur olijfbruin. Nauwelijks met andere boleten te verwarren door zijn stevige postuur, ringloze steel, droge, fijn viltige hoed die in klein donkere schubjes openbreekt en in jong stadium heel fijne, olijfgele poriën.
Machiel Noordeloos, 2017 CC-BY-SA 3.0
(bron: NMV Verspreidingsatlas Paddenstoelen, (zie onder links)Ectomycorrhizapartner van Grove en Zwarte den, in jonge en oude naaldbossen en bij opslag van jonge boompjes op strooiselarme, voedselarme, droge, zure tot basische zandgrond. Ook onder vliegdennen in de heide. Matig algemeen tot zeldzaam op de hoge zandgronden en in de duinen. Juli-november. Gevoelig voor vermesting en verzuring, sterk achteruitgegaan na de jaren zeventig; de soort lijkt nu te stabiliseren of nog steeds iets achteruit te gaan.
Machiel Noordeloos, 2017 CC-BY-SA 3.0
(bron: NMV Verspreidingsatlas Paddenstoelen, (zie onder links)DeCeuninck, L. (2020) - Veldsleutel ‘Boletales’ met macroscopische en microscopische kenmerken gebaseerd op de determinatiesleutel van Flora Agaricina Neerlandica, Vol. 7, deel Boletales (M.E. Noordeloos et al., 2018). Eigen uitgave (Xerocomus soms als Xerocomellus)
Klofac, W. (2007) - (Schlüssel zur Bestimmung von Frischfunden der europäischen Arten der Boletales mit röhrigem Hymenophor. Österreichische Zeitschrift für Pilzkunde 16: 187-279
Klofac, Wolfgang (2013) - A world-wide key to the genus Suillus. Österreichische Zeitschrift für Pilzkunde 22: 211-278
Knudsen, H. & Taylor, A. (2008) - Suillus. – In: Knudsen, H. & Vesterholt, J. (eds.): Funga Nordica, 153-158
Noordeloos, M.E. (2000) - Hoe raak ik thuis in Boleten - 2: Van Koeienboleet tot Krulzoom. Coolia 43-2: 75-98
Noordeloos, M.E. (2006) Hoe raak ik thuis in de Boleten 6: Sleutel tot de geslachten van de Boletales in Nederland. Coolia 49-2: 67-69
Arnolds, Chrispijn & Enzlin (2014) - Hoofdstuk 28b Dennenbossen. Ecologische Atlas Paddenstoelen Drenthe 3: 596 (met illustratie)
Dam & Kuyper (2013) - Veldgids paddenstoelen. Plaatjeszwammen en boleten: 397
Eeden, F.W. van (1885) - Boletus variegatus - Gespikkelde Pijpzwam. Flora Batava 17: 1355-1355
Eyssartier & Roux (2013) - Guide Champignons France Europe: 60
Gerhardt (1999) - Paddenstoelengids onderweg: 492
Læssøe & Petersen (2019) - Fungi Temperate Europe 1: 802 (foto)
Noordeloos et al. (2018) - Flora Agaricina Neerlandica 7: 219 (foto: 489)
Suillus variegatus op internet:
Funbel
Bioinfo.uk
NMV Paddenstoel van de maand