Fungi - Dikarya - Ascomycota - Pezizomycotina - Pezizomycetes - Pezizomycetidae - Pezizales - Helvellaceae - Helvella - Helvella elastica
Bull., Herbier de la France 6: t. 242 (1786)
Dit kluifzwammetje hebben we in Nederland nog niet aangetroffen, foto's gemaakt in Polen.
Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie*
De Holsteelkluifzwam (Helvella elastica) is een schimmel uit de familie Helvellaceae. Hij leeft saprotroof (?), in loofbos, ook in gemengd en naaldbos, op humeus zand of leem. De paddenstoel heeft een grijsachtige of olijfkleurige tot geelbruine, 2-4 cm brede, min of meer zadelvormige tot onregelmatige twee- tot drielobbige hoed. Soms is de zeer variabel gekleurde hoed bijna ivoorkleurig. De puntachtige lobben zijn vaak naar beneden gebogen, de onderkant is glad en witachtig. De witachtige, vrij elastische steel is 3–8 (–12) cm lang en 0,3–0,7 (–1) cm breed. Het is aanvankelijk vol tot sponsachtig en later hol. Het oppervlak is glad en niet geribbeld. Soms worden er kleine groeven gevormd aan de basis. Het witachtige, dunne vruchtvlees is taai in de steel en de geur en smaak zijn niet erg uitgesproken. De sporen zijn langwerpig tot elliptisch, hyaliene en bevatten een grote oliedruppel. Ze zijn 18–22 µm lang en 10–14 µm breed. Jonge sporen hebben een ruw, wratachtig oppervlak, terwijl oudere sporen glad zijn. De asci, de cellen waarin de sporen zich ontwikkelen, zijn 8-sporig, elliptisch, glad, meestal met één centrale oliedruppel en maximaal vijf kleine druppeltjes aan elk uiteinde, 310–350 µm lang en 14–15 µm breed. De draadachtige parafysen (steriele cellen die tussen de asci staan) zijn knotsvormig verdikt met 6-10 µm brede punt, hyaliene tot bleekbruin met korrelige inhoud. Hyfen op het oppervlak van het vruchtlichaam hebben slechts enkele uitstekende, hyaliene gesepteerde elementen van 2–3 µm breed. De schimmel groeit meestal alleen of in groepen in schaarse loof- en naaldbossen en vaak langs bermen. Het stelt geen bijzondere eisen aan de bodem. De vruchtlichamen verschijnen tussen augustus en oktober. De holsteelkluifzwam komt voor in Europa, Noord-Amerika (vooral in westelijke staten en provincies) en Noord-Azië (Japan, China, Noord-Korea). In Nederland komt de holsteelkluifzwam vrij algemeen voor. Hij staat op de rode lijst in de categorie 'Kwetsbaar'.
Dit artikel maakt gebruik van materiaal uit het Wikipedia-artikel "Holsteelkluifzwam", uitgebracht onder de Creative Commons Naamsvermelding-GelijkDelen License 3.0. Er is misschien inhoud weggelaten uit het origineel maar er is geen inhoud gewijzigd of toegevoegd.
Elvela fuliginosa - Schaeffer - Fungorum qui in Bavaria et Palatinatu circa Ratisbonam nascuntur Icones 4: 113 (1774)
Helvella fuliginosa - Schaeffer - Fungorum qui in Bavaria et Palatinatu circa Ratisbonam nascuntur Icones 4: 113 (1774)
Helvella elastica - Bulliard - Herbier de la France 6 (61): Pl. 242 (1785)
Helvella albida var. fuliginosa - (Schaeffer) Persoon - Synopsis methodica fungorum: 616 (1801)
Helvella albida - Schumacher - Enumeratio Plantarum, in Partibus Sællandiæ Septentrionalis et Orientalis 2: 411 (1803)
Helvella elastica f. pallide-fuliginea - Fries - Systema Mycologicum 2 (1): 21 (1822)
Helvella elastica var. fuliginosa - (Schaeffe) Gillet - Champignons de France. Les Discomycètes 1: 13 (1879)
Helvella elastica var. pallide-fuliginea - Saccardo - Sylloge Fungorum 8: 24 (1889)
Leptopodia elastica - (Bulliard) Boudier - Icones Mycologicae Sér. 1 (Livr. 2): [2] (1904)
Leptopodia fuliginosa var. pallidefuliginea - Boudier - Histoire et Classification des Discomycètes d'Europe: 37 (1907)
Tubipeda elastica - (Bulliard) Falck - Mykologische Untersuchungen und Berichte 1 (3): 377, 401 (1923)
Cannon, P. (2015) - Fungi of Great Britain and Ireland. Helvella key
Häffner, J. (1987) - Die gattung Helvella - Morphologie und taxonomie - Zeitschrift für Mykologie Beiheft 7: 1-165
Maas Geesteranus, R.A. (1967) - De fungi van Nederland - 2 Pezizales deel 1 - Wetenschappelijke mededelingen van de KNNV 69
Skrede, I., T. Carlsen, T. Schumacher (2017) - A synopsis of the saddle fungi (Helvella: Ascomycota) in Europe. Persoonia 39: 201– 253
Arnolds, Chrispijn & Enzlin (2014) - Hoofdstuk 22: Bermen van schelpenpaden in bossen. Ecologische Atlas Paddenstoelen Drenthe 2: 691-692 (met illustratie)
Dam & Kuyper (2016) - Veldgids paddenstoelen II: 175 (met foto)
Ellis & Ellis (1987) - Microfungi on miscellaneous substrates: 75, fig. 212
Eyssartier & Roux (2013) - Guide Champignons France Europe: 1072
Gerhardt (1999) - Paddenstoelengids onderweg: 630
Hanlin (1990) - Illustrated genera of Ascomycetes: 70-71
Jahn, H. (1966) - Pilzgesellschaften an Populus tremula. Zeitschrift für Pilzkunde 32: 26-42
Keizer (1998) - Geïllustreerde Paddenstoelenencyclopedie: 39
Læssøe & Petersen (2019) - Fungi Temperate Europe 2: 1288 (foto)
Medardi (2012) - Ascomiceti d'Italia: 76
Tanchaud, P. (2024) - Helvella elastica Bull. : Fr. MycoCharentes
Van Vooren, N. (2014) - Contribution à la connaissance des Pézizales (Ascomycota) de Rhône-Alpes - 1e partie. Cahiers de la FMBDS 3: 1-148
Vesterholt (2004) - Danmarks Svampe: 25
Helvella elastica op internet:
Bioinfo.uk
NMV Paddenstoel van de maand