ปัสสาวะเป็นเลือด

updated 18 jan 2010

ฐานที่ 11  ผู้ป่วยมาด้วยอาการปัสสาวะเป็นเลือด

ให้เริ่มจาก  ทักทายผู้ป่วย แนะนำตัวเอง  ตรวจสอบชื่อผู้ป่วยให้ตรงกับ OPD card และแจ้งให้ผู้ป่วยทราบว่าจะทำอะไรโดยการขออนุญาต


การสร้างกรอบแนวคิดการสัมภาษณ์ผู้ป่วยมาด้วยอาการปัสสาวะเป็นเลือดคือ

 

*** คำตอบของผู้ป่วยจะชี้นำไปยังโรคที่เขาเป็น  ดังนั้นหลังจากตั้งคำถามได้ประมาณ 3-4 คำถาม นักศึกษาจะต้องเริ่มมี DDx ในใจว่าเป็นโรคอะไรได้บ้าง แล้วให้ทำการตั้งคำถามเพื่อ rule in / rule out ในแต่ละโรค

แนวทางการซักประวัติเพื่อหาโรค
        1. อิงตามโรคที่พบบ่อยๆ  และอิงตามสาเหตุตามอวัยวะ

        2. กลุ่มโรคที่ต้อง rule in / rule out  คือ 
              2.1 ซักแยกว่าเลือดออกทางไหนกันแน่  -ท่อปัสสาวะ ช่องคลอด ประจำเดือน ทางก้น
                    ซักแยกว่าเป็นเลือดหรือ hemoglobin หรือสีคล้ายเลือด

                  2.2 เลือดออกตอนเริ่ม เกิดจาก urethra, prostate
                  เลือดออกตอนท้าย เกิดจาก urinay bladder
                  เลือดออกตลอด เกิดเหนือกระเพาะปัสสาวะเช่น ไต ท่อไต   

         2.3 แนวคิดแยกโรค แยกเป็น systemic / local
                   Systemic – warfarin, DHF, coaggulopathy

                   Local – Kidney (nephritis, calculi, cancer, infection, trauma)
                                Ureter (calculi)
                                Bladder (calculi, cancer, infection, trauma)
                                Urethra (prostatitis, urethritis, stone, trauma
                                Radiation cystitis
             

            จำ  IgA nephropathy, hemorrhagic cystitis (adenovirus), calculi, trauma



การตั้งคำถาม

คะแนน

ถาม

ไม่ถาม

ทักทายผู้ป่วยและแนะนำตัว  ขออนุญาตในการถามประวัติ

 

 

 

กินยาอะไรบ้างที่ทำให้ปัสสาวะเป็นสีแดง เช่นยาล้างไต

 

 

 

ปัสสาวะเป็นสีน้ำล้างเนื้อหรือสีแดงสดหรือสีน้ำปลา

 

 

 

ปัสสาวะเป็นเลือดช่วงไหน ตอนแรก ตอนกลาง หรือตอนสุด หรือแดงตลอดสาย

 

 

 

มีก้อนเลือดปนมาด้วยหรือไม่

 

 

 

อาการร่วม เช่น ปวดท้องน้อย ปวดบั้นเอว ปัสสาวะแสบขัด

 

 

 

ประวัติเคยเป็นนิ่ว หรือเคยเป็นมาก่อนหรือไม่

 

 

 

ประวัติอุบัติเหตุหรือการได้รับบาดเจ็บนำมาก่อน

 

 

 

ไข้เจ็บคอ นำมาก่อน

 

 

 

อาการบวม ความดันสูง

 

 

 

น้ำหนักลด  คนทักว่าผอมลง  คลำได้ก้อนที่ท้องน้อย

 

 

 

ประวัติครอบครัว  มะเร็งในครอบครัว 

 

 

 

โรคประจำตัว ต่อมลูกหมากโต  SLE มะเร็งปากมดลูก

 

 

 

ยาที่ใช้เป็นประจำ  เช่น warfarin, cyclophosphamide

 

 

 

ประวัติเคยฉายแสงหรือฝังแร่รักษามะเร็งในท้องหรือมดลูก

 

 

 

การแพ้ยา

 

 

 

การให้การวินิจฉัยเบื้องต้นพร้อมเหตุผล 

 

 

 


Comments