Epilepsy (review Jan 2010)
 

Epilepsy

1. Partial seizure (อาการชักเฉพาะส่วน) เกิดจากความผิดปกติของคลื่นไฟฟ้าสมองเฉพาะที่
      1.1 Simple partial seizure : รู้สติระหว่างชัก เช่น เห็นแสงวูบวาบ  แขนกระตุก  ปวดเสียวร่างกาย เป็นต้น
      1.2 Complex partial seizure : มีการเปลี่ยนแปลงสติขณะชัก เช่น เหม่อลอย แสดงพฤติกรรมโดยไม่รู้ตัวโดยเรียกว่า
                                                  automatism (ทำปากขมุบขมิบ เลียริมฝีปาก  ดีดนิ้ว  ถอดเสื้อผ้า พูดซ้ำๆ )

2. Generalized seizure : เกิดจากความผิดปกติของคลื่นไฟฟ้าสมองพร้อมกันทั้งสองข้างมีหลายชนิด
       2.1 Absence  seizure : มักพบในเด็ก แบ่งเป็น
                  # Typical absence : มักพบในเด็กที่พัฒนาการปกติ อาการชักประมาณ 5-10 วินาที บางรายอาจชักถึงวันละ 100 ครั้ง
                                               การชักจะเป็นลักษณะเหม่อลอยไม่รู้ตัว ตากระพริบ  เลียริมฝีปาก
                  # Atypical absence : พบในเด็กที่พัฒนาการช้า อาการชักจะเป็นนานกว่า typical อาจมีอาการเกร็งหรืออ่อนปวกเปียก
       2.2 Generalized tonic clonic seizure : อาการชักเริ่มด้วยหมดสติ แล้วมีการเกร็งของกล้ามเนื้อไม่เกิน 1 นาที แลวตามด้วย
                                                กล้ามเนื้อกระตุกนาน 1-2 นาที อาจกัดลิ้น หลังชักผู้ป่วยจะหลับ และเมื่อรู้สึกตัวจะปวดหัวและ
                                                ปวดเมื่อยกล้ามเนื้อ
       2.3 Generalized clonic seizure : เป็นการชักที่กล้ามเนื้อทั้งตัวกระตุกเป็นจังหวะ
       2.4 Generalized tonic seizure  :   เป็นการชักที่กล้ามเนื้อเกร็งทั้งตัว
       2.5 Atonic seizure  :  เป็นการชักที่กล้ามเนื้ออ่อนเปลี้ยทั้งตัว
       2.6 Myoclonic seizure :  เป็นการชักที่กล้ามเนื้อทั้งตัวกระตุกคล้ายสะดุ้ง

3. Unclssified seizure

Post ictal symptoms : พบใน complex partial and generalized seizure มีอาการหลังชักคือ ปวดศีรษะ ซึม
                                สับสน แขนขาอ่อนแรง
                                บางคนมีแขนขาอ่อนแรงเฉพาะส่วน (Todd's paralysis) ซึ่งช่วยบ่งชี้ว่าการชักเริ่มต้นจากสมองซีกตรงข้าม

 

สาเหตุของการชัก

1.Provoked seizure : การชักที่มีสาเหตุชักนำ
2.Unprovoked seizure : การชักที่ไม่มีปัจจัยชักนำ

1. ความเจ็บป่วยปัจจุบัน เช่น ติดเชื้อในสมอง อุบัติเหตุสมอง โรคหลอดเลือดสมอง  จากยา alcohol  metabolic disturbance
2. febrile convulsion
3. mental retardation
4.congenital anomalies : Tuberus clerosis
5.brain tumors
6.vascular malformations
7.perinatal insult : asphyxia , cerebral palsy
8.familial epilepsy

 

Main categories of episodic symptoms that may caused by epilepsy

loss of awareness
generalized convulsive movement
drop attacks
transient focal motor attack
transient focal sensory attack
facial muscle and eye movement
psychic experience
aggressive or vocal outbursts
episodic phenomena in sleep
prolonged confusional state

Diffential Diagnosis of epilepsy

1. Syncope
2. Breath holding spell
3. Transient ischemic attack (TIA)
4.Cardiac disorders
5.Transient global amnesia
6. Migraine
7. Physiologic or nocturnal myoclonus
8. Movement disorders

        - hemifacial spasm
        - Tics
        - Tourette's syndrome
        - Tonic spasm of multiple sclerosis
        - Subcortical myoclonus
9. Metabolic disorders
        - Hypo / hyperglycemia
        - Hypo / hyperkalemia
        - Hypo / hypernatremia
        - Hypocalcemia
        -Hypomagnesemia
10. Psychogenic disorders
        -Pseudoseizure : มักมีอาการ 2 แบบคือ อาการเกร็งกระตุก หรือ นอนนิ่งไม่ตอบสนอง  อาการมักค่อยๆเป็น  เป็นๆหายๆ
                                  อาการแต่ละครั้งไม่เหมือนกัน (non-sterotype)  เกิดอาการทีละนานๆ โดยไม่มีตัวเขียวและอาการค่อนข้าง
                                 ไม่รุนแรง และไม่มีอันตรายจากการชัก  ไม่พบปัสสาวะราดหรืออาการกัดลิ้น มักไม่พบ post-ictal confusion
                                 และไม่ตอบสนองต่อยากันชัก และมักพบในกลุ่มคนไข้ psycho   และพบว่าผลการตรวจร่างกายและการทำ
                                 EEG อยู่ในเกณฑ์ปกติ
        -Hyperventilation syndrome :
        -Panic attacks
        -Psychosis
11. Sleep disorders :
        -Nacolepsy : อาการง่วงนอนทันทีทันใด
        -Non-REM parasomnias (Night terrors and sleep walking)
        -Obstructive sleep apnea
        -Restless leg syndrome : ต้องขยับขาอยู่ตลอดเวลา

 

Status Epilepticus

Definition : ชักนานเกิน 30 นาที หรือ ชักติดต่อกันเกิน 30 นาที่โดยไม่ gain conscious

สาเหตุสำคัญที่ทำให้ชักติดต่อ
1. หยุดยากันชักกระทันหัน
2. metabolic disorders
3. brain pathology : infection,  inflammation , intracranial hemorrhage  ,brain anoxia, head injury
4. Previous brain lesion : post surgery , post trauma, cerebral palsy, congenital anomaly
5. Drugs induced : theophylline , imipenem, Quinolone, metronidazole, TCAs, INH , cyclosporine , phenotiazine

Prognosis : ถ้าชักนานเกิน 1 ชม. จะมีอัตราการตายสูง

Complications :
1. metabolic /respiratory  acidosis
2. brain edema
3. hypoglycemia
4. hyperthermia , hyperkalemia , rhabdomyolysis , myoglobinuria , ARF

หลักการรักษา

1.หยุดอาการชักให้เร็วที่สุด
2.ป้องกันชักซ้ำ
3.รักษาสาเหตุ
4.รักษาภาวะแทรกซ้อน

การรักษาอาการชักติดต่อ

1.เปิดทางเดินหายใจให้โล่ง ท่านอนตะแคง ห้ามใช้วัตถุสอดเข้าในปาก
2.เปิด iv   --> diazepam 0.2mg/kg(child)   or 10mg (adult)  ถ้าให้ทาง iv ไม่ได้ก็ให้ทาง rectum แทน
              --> blood for glucose , E'lyte , calcium , magnesium ,CBC , toxicology , dilantin level
3.ให้  25% glucose 2ml/kg (child) --> maintenance fluid 5DNSS
        ในเด็ก < 18 เดือน  --> give vitamin B6  10mg iv
        50% glucose   50 ml +Thiamine 100 mg iv  --> maintenance with 0.9%NSS  
4.ถ้าชักซ้ำให้ DZP dose เดิม (ไม่ควรให้เกิน 2 dose)
5.Phenytoin (Dilantin) 20mg/kg  +NSS 100ml iv drip in 1 hr (rapid infusion --> cardiac arrhythmia)
          หลังได้ยา 20 นาทียังไม่หยุดชัก  -->ให้ยาซ้ำ 5-10 mg/kg  (max dose = 30 mg/kg) ถ้ายังไม่หยุดให้เปลี่ยนยา
6.Phenobarbital 20mg/kg +NSS 100ml iv drip in 1 hr   ถ้ายังไม่หายชัก ให้ซ้ำ 5-10mg/kg
7.ถ้ายังไม่หายให้ Thiopental 2mg/kg iv slowly push q2-3min จนกว่าจะหยุดชัก หรือ EEG --> burst suppression
   หรือ propofol  initial 1-3mg/kg iv bolus    ---> followed by infusion 2-10mg/kg/hr
   หรือ midazolam initial 0.05-0.2mg/kg iv bolus ---> followed by infusion 2-40mcg/kg/min

8.ระหว่างการรักษาตอ้งหาสาเหตุและรักษาสาเหตุควบคู่ไปด้วยเสมอ

 

การชักในเด็ก