PROBLEM BASED LEARNING

ISTOTA

Cechą tego nauczania jest rozwiązywanie przez uczniów autentycznych problemów, zawczasu podanych przez nauczyciela, poprzez formułowanie hipotez i weryfikowanie ich w toku operacji umysłowych i praktycznych, przy wsparciu nauczyciela. John Dewey, twórca nauczania problemowego – strategii, którą można stosować w ramach różnych modeli edukacyjnych, kładł nacisk na to, by proces kształcenia nie polegał na narzucaniu uczniom zewnętrznych schematów myślenia i działania, lecz by wiedza szkolna nawiązywała do doświadczenia młodych ludzi. Przekazywanie wyłącznie teoretycznej wiedzy nie spełnia, jego zdaniem, idei kształcenia, którego celem jest nie tylko nauczanie określonej wiedzy, ale także wychowanie, czyli umiejętność stosowania jej w życiu społecznym. Postulował więc, by studenci rozwiązywali problemy praktyczne, ponieważ nabyte w ten sposób umiejętności dobrze przygotują ich do sprawnego funkcjonowania w społeczeństwie[1].

Konstruowanie wiedzy. Rozwiązywanie przez uczniów autentycznych problemów, zawczasu podanych przez nauczyciela, poprzez formułowanie hipotez i weryfikowanie ich w toku operacji umysłowych i praktycznych, przy wsparciu nauczyciela.


Cechą tego nauczania jest rozwiązywanie przez uczniów autentycznych problemów, zawczasu podanych przez nauczyciela, poprzez formułowanie hipotez i weryfikowanie ich w toku operacji umysłowych i praktycznych, przy wsparciu nauczyciela. John Dewey, twórca nauczania problemowego – strategii, którą można stosować w ramach różnych modeli edukacyjnych, kładł nacisk na to, by proces kształcenia nie polegał na narzucaniu uczniom zewnętrznych schematów myślenia i działania, lecz by wiedza szkolna nawiązywała do doświadczenia młodych ludzi. Przekazywanie wyłącznie teoretycznej wiedzy nie spełnia, jego zdaniem, idei kształcenia, którego celem jest nie tylko nauczanie określonej wiedzy, ale także wychowanie, czyli umiejętność stosowania jej w życiu społecznym. Postulował więc, by studenci rozwiązywali problemy praktyczne, ponieważ nabyte w ten sposób umiejętności dobrze przygotują ich do sprawnego funkcjonowania w społeczeństwie.


Lekcje, na bazie nauczania problemowego, powinny obejmować zagadnienia częściowo znane uczniom, tzn. zagadnienia,w zakresie których uczniowie przyswoili już zasób podstawowych faktów i pojęć. Stawiane przed uczniem zadania są często bardzo złożone i interdyscyplinarne. Stąd też ich rozwiązanie wymaga wiedzy i umiejętności nabytych wcześniej.


CEL

Głównymi celami metody problemowej są między innymi: uporządkowanie wiedzy (często z różnych dziedzin), tak by mogła być wykorzystana w praktyce, nauczenie skutecznego procesu rozumowania oraz wykształcenie w uczniach umiejętności uczenia się i zwiększania motywacji do zdobywania wiedzy.


PROBLEM


I. Problem polegający na odkrywaniu, pobudza przede wszystkim czynności umysłowe. Proces myślowy przebiega tutaj od praktyki do teorii. Problemy te charakteryzują się tym, że prowadzą z reguły do jednego rozwiązania, którym najczęściej może być odkrycie przyczyny lub skutku jakiegoś zjawiska.

II. Problem polegający na wynalezieniu czegoś, bądź skonstruowaniu, pobudza przede wszystkim czynności praktyczne. Proces myślowy przebiega tutaj od teorii do praktyki. Uczeń wytwarza nieznane lub wykorzystuje znane mu metody zastosowania teorii w praktyce. Ten rodzaj problemów stwarza możliwość znalezienia wielu poprawnych rozwiązań.

Końcowa faza dotyczy sprawdzenia rozwiązań i usystematyzowania wiedzy.


STRUKTURA


FORMY ORGANIZACJI

relacja nauczyciel – uczeń

Rola nauczyciela polega na:

  • organizowaniu sytuacji problemowych

  • koordynowaniu procesami formułowania problemów i dochodzenia do pomysłów ich rozwiązania, kierowaniu procesem poszukiwania i sprawdzania rozwiązań,

  • organizowaniu pracy ucznia nad systematyzowaniem, utrwaleniem i stosowaniem wiedzy.


relacja nauczyciel – uczeń

Metoda problemowa sprawdza się szczególnie wtedy, gdy uczniowie pracują w grupie. Każdy wnosi inne pomysły, wiedzę, propozycje rozwiązań.


relacja uczeń – zasoby


Uczeń może wykorzystywać zasoby Internetu do szukania rozwiązań danego problemu i formułowania hipotez. Ułatwieniem pracy grupowej będzie z pewnością wykorzystanie narzędzi społecznościowych, czy praca „w chmurze”.


organizacja lekcji

Nauczanie problemowe stwarza szansę wyjścia z ramowej, 45-minutowej struktury lekcyjnej.

Etap rozwiązywania danego problemu i formułowania hipotez może przebiegać w środowisku internetowym.



TECHNIKI EDUKACYJNE W METODZIE PROJEKTOWEJ


ZASOBY

Zasoby informacji i materiał poglądowy dostępny w sieci wykorzystany przez uczniów pod okiem nauczyciela, zweryfikowany pod względem merytorycznym i  źródeł uzyskania.

http://nauczyciel.xn--jzyk-polski-rrb.pl/problemowe-metody-nauczania/971-metoda-sytuacyjna-metoda-aktywizujaca

Stanisławska-Mischke A.: Nauczanie (i uczenie się) problemowe. http://www.czn.uj.edu.pl/kompendium/?q=node/6





[1] Stanisławska-Mischke A.: Nauczanie (i uczenie się) problemowe. http://www.czn.uj.edu.pl/kompendium/?q=node/62 [dostęp 25.08.2013]