NAM  KỲ  LỤC  TỈNH
NGHIÊN CỨU LỊCH SỬ - VĂN HÓA - VĂN HỌC MIỀN NAM
CHỦ TRƯƠNG
_____

Nam Kỳ Lục Tỉnh là diễn đàn của các nhà biên khảo và sáng tác không phân biệt sinh quán viết về Nam Kỳ Lục Tỉnh. Địa danh Nam Kỳ Lục Tỉnh mà vua Minh Mạng đã đặt tên từ năm 1834 và sau đó chính quyền Pháp phân chia thành 21 tỉnh là vùng đất mới trải dài từ miền nam Phan Thiết đến mũi Cà Mau, được mang nhiều sắc thái đặc thù mà từ văn hóa đến tâm tình lẫn tâm tính có nhiều khác biệt với tổ tiên của họ ở Đàng Ngoài.

Ước vọng của trang mạng NKLT là mong được người viết ngoài nước và trong nước đóng góp trong tinh thần đối thoại và công chính để nguồn tài liệu về vùng đất mới nầy được phong phú, đáp ứng nhu cầu thông tin và biên khảo về chủ đề Nam Kỳ, đất nước và con người.

NKLT cũng sẽ lần lượt cho đăng tải một số tài liệu, tác phẩm xưa đã tuyệt bản hay khó tìm được trên thị trường.

Tài liệu viết về các biến cố lịch sử cận đại (Đệ 1 và Đệ 2 Cộng Hòa) có tính cách đa dạng và dị biệt. Để cung cấp thông tin và dữ kiện cho độc giả và các nhà nghiên cứu, NKLT chọn đăng một số tài liệu nầy.

Tuy nhóm chủ trương đảm nhiệm việc chọn lựa sơ khảo các bài viết thích ứng với chủ đề, trách nhiệm sau cùng về nội dung vẫn thuộc về tác giả. Do đó, các bài viết đăng trên trang mạng NKLT không nhất thiết phản ảnh quan điểm cũng như sự đồng thuận về nội dung của nhóm chủ trương.

Ngoài ra, với mục đích phục vụ độc giả một cách vô vị lợi, chúng tôi cũng xin được ngỏ lời tri ân và cáo lỗi tác giả những bài viết trên các trang mạng hay sách báo và hình ảnh mà chúng tôi không thể liên lạc được để xin phép trích đăng. Trong trường hợp nầy, chúng tôi sẽ ghi chú xuất xứ.

Để giữ sự nhất quán trong cách trình bày và chủ trương của trang mạng, chúng tôi có thể thay đổi cách trình bày, nếu không có sự xác định trước của tác giả.

Bài vở, đóng góp ý kiến xin gởi về địa chỉ điện thư: namkyluctinh.org@gmail.com


Nhóm chủ trương:



Saigon xưa: 1970
_______________

Tự do báo chí của miền Nam VN trước 1975 (Mặc Lâm đài RFA phổ biến ngày 1 tháng 11 năm 2015).






Đốc phủ Ca

Đốc phủ sứ Trần Tử Ca (1823-1885) là một nhân vật khét tiếng ở 18 thôn Vườn Trầu.

Ông Ca gốc là phú hộ xã trưởng Hạnh Thông Tây Gò Vấp.

Đốc phủ sứ Trần Tử Ca cùng vợ đã bị giết chết trong cuộc khởi nghĩa 18 thôn Vườn Trầu dưới sự lãnh đạo của Chánh Quản Cơ Phan Văn Hớn (Quản Hớn) hiệp cùng Nguyễn Văn Bường (tự Năm Sóc) và Nguyễn Văn Quá diễn ra đêm 8 rạng 9 tháng 2 năm 1885 (đêm 24 tháng chạp Ất Dậu) tại dinh quận Hóc-Môn.

Nghĩa quân đem đầu của Đốc Phủ Ca bêu trên cây cột đèn.

Hóc Môn lưu truyền hai câu ca dao:


Mừng xuân có pháo, có nêu
Có đầu đốc phủ đem bêu cột đèn.


Toà Án Bình Hòa-Gia Định xử vụ Quản Hớn khởi nghĩa, giết vợ chồng Đốc Phủ Ca có 14 người tử hình, 16 người bị kết án 15 năm khổ sai, số còn lại đều bị đày ra Côn Đảo.

Nguyễn Văn Quá và Phan Văn Hớn bị chém đầu tại chợ Hóc Môn ngày 30-3-1886 (25-2-Bính Tuất).

Nguyễn Liên Phong trong Nam Kỳ phong tục nhơn vật diễn ca (1909) viết:

Vườn trầu mười tám thôn trang,
Rõ ràng một cõi dọc ngang ngạnh cường.
Đôi phan nghịch lý loạn thường,
Nghe theo ông Hớn quên đường quốc gia.
Dậy giết ông Đốc phủ Ca,
Xóm làng náo động trẻ già hoảng kinh.
Đặt vè ai khéo trớ trinh,
Đổ cho thù oán mà thành chuyện ra.

Nguyễn Gia Việt

Nguồn: https://www.facebook.com/conduongthienly/posts/916567055381395


Các chiến sĩ Nhảy Dù của Quân Đội Quốc Gia Việt Nam tảo thanh quân Bình Xuyên tại khu vực trước cổng trường Petrus Ký, Sài Gòn 1955.






Việt Nam 1945

Sàigòn, tháng 6 năm 1930


Trường Tiểu và Trung Học Trước 1975



BÀI MỚI CẬP NHẬT
_____
  1. Việt Nam Tự Điển. Lê Văn Đức - Lê Ngọc Trụ
  2. Nghệ sĩ Tư Chơi - người chồng đầu tiên của NSND Phùng Há. Phạm Công Luận
  3. Xôn xao chợ búa Sài Gòn. Trang Nguyên
  4. Báo Phụ Nữ Tân Văn. (eBook)
  5. Theo anh về Miệt Thứ. Huyền Văn
  6. Thi sĩ Du Tử Lê, tác giả của ‘Khúc Thụy Du,’ qua đời, hưởng thọ 77 tuổi. Đỗ Dzũng
  7. Rạp hát Nguyễn Văn Hảo theo dòng lịch sử Saigon. Soạn giả Nguyễn Phương
  8. Tạp chí Thanh Nghị (1941-1945).
  9. 100 năm Vũ khúc Đông Dương. Q.N.
  10. Phùng Há - 100 năm bây giờ mới kể 1: Tuổi thơ cay đắng. NSƯT Nam Hùng
  11. Phùng Há - 100 năm bây giờ mới kể 2: Cô đào trong lò gạch. NSƯT Nam Hùng
  12. Phùng Há - 100 năm bây giờ mới kể 3: Vinh quang và cay đắng. NSƯT Nam Hùng
  13. Phùng Há - 100 năm bây giờ mới kể 4: Vai diễn đi cùng năm tháng. NSƯT Nam Hùng
  14. Phùng Há - 100 năm bây giờ mới kể 5: Ra đi và gửi lại. NSƯT Nam Hùng
  15. Điểm lại những khảo cứu về âm nhạc cổ truyền Nam Bộ. Vĩnh Phúc
  16. Quanh bản phục dựng “Vũ khúc Đông Dương”: Lại thêm một nghi án đạo văn. Báo Lao Động‎
  17. Về một kiểu “nghiên cứu” nhạc cổ truyền Việt Nam (1). Bùi Trọng Hiền
  18. Về một kiểu “nghiên cứu” nhạc cổ truyền Việt Nam (2). Bùi Trọng Hiền
  19. Về một kiểu “nghiên cứu” nhạc cổ truyền Việt Nam (3). Bùi Trọng Hiền
  20. Các loại nhịp cổ nhạc.
  21. Truyện thơ Bạch Viên Tôn Các - trích đoạn 3. Nguyễn Văn Sâm
  22. Độc đáo tranh kiếng Nam Bộ. Huỳnh Thanh Bình
  23. Tranh kiếng Nam bộ. Huỳnh Thanh Bình
  24. Giới thiệu bài Tựa tập Gia Định tam gia thi và diện mạo bản khắc tập thơ. Lê Quang Trường
  25. Đàn guitar phím lõm. Kiều Tấn
  26. Quan niệm văn chương của Phan Thanh Giản. Lê Quang Trường & Nguyễn Thị Liên
  27. Phú Thành, hủ tiếu Sa Đéc ‘có một không hai’. ‎Nguyễn Ðạt‎
  28. Minh Oan và Vinh Danh Quân Lực Việt Nam Cộng Hòa. Lâm Vĩnh Thế
  29. Tìm hiểu danh hiệu “Thế giới Thập bát Văn hào” của Trương Vĩnh Ký. Trần Thanh Ái
  30. Ngôi đền thờ Ông Bà Chủ Chợ. ‎Trần Quang Diệu‎
  31. Con đường bờ kè thành phố Mỹ Tho. Phùng Nhân
  32. Truyện thơ Bạch Viên Tôn Các - trích đoạn 4. Nguyễn Văn Sâm
  33. Giai thoại địa danh rạch Bù Mắt. Huỳnh Thăng
  34. Tân Định - Đa Kao mãi mãi trong tiềm thức. Trần Đình Phước
  35. Tên gọi của các trường Đại học ở miền Nam trước năm 1975. Fb Nam Kỳ Lục Tỉnh
  36. Hồ Biểu Chánh và chút tình Nam Kỳ Lục Tỉnh. Nguyễn Gia Việt
  37. Tâm sự Người Tù Cải Tạo qua một tập thơ chữ Hán. Nguyễn Văn Sâm
  38. Ký ức Sài Gòn – Chợ Lớn xưa. Ngô Minh Hùng
  39. Thêm một vụ lấy ý tưởng người khác làm nghiên cứu của mình. Dĩ An
  40. Nghiên cứu bình dân, nghiên cứu quý tộc hay nạn đạo văn và bom thúi trong công trình khoa học. Lê Công Lý
  41. Thơ Nôm miền Nam Bạch Viên Tôn Các. Nguyễn Văn Sâm
  42. Những kẻ phá hoại văn hóa Nam Kỳ. Nguyễn Gia Việt
  43. Bàn về Song Lang. Nguyễn Phúc An
  44. Lòng nhớ thương Mẹ trong một đoạn văn Nôm xưa. Nguyễn Văn Sâm
  45. Ba tôi và trại tù Vĩnh Phú. Lê Xuân Mỹ
  46. Bách Linh Nhứt Điểu: Tâm sự người viết - Tâm sự người đọc. Nguyễn Văn Sâm
  47. Thư tịch chọn lọc các tài liệu tiếng Anh về chiến tranh Việt Nam. Lâm Vĩnh-Thế
  48. Sinh viên VNCH biểu tình chống Trung Quốc năm 1974. Thùy Linh‎
  49. Nhà thuốc tây, nhà thuốc gác. Trần Ngọc Hiếu
  50. Tổ hát xướng là ai? Nguyễn Gia Việt
  51. Trần Văn Nam: nhà thơ và lý luận văn-học. Nguyễn Vy Khanh
  52. Văn-Học Việt-Nam Trong-Ngoài. Nguyễn Vy Khanh
  53. Về tục thờ Bà Đen ở Nam Bộ. Huỳnh Thiệu Phong
  54. Hoàng Diệu và Em. Nguyễn Văn Sâm
  55. Đổi tiền. Nguyễn Hiến Lê
  56. Đốt sách. Nguyễn Hiến Lê
  57. Tư liệu mới về tiền nhân và hậu duệ của Tiền quân Nguyễn Huỳnh Đức. Lê Công Lý
  58. Tạp ghi: Du hành Tây Bắc. Nguyễn Văn Sâm
  59. Danh nhân văn hóa Hồ Chí Minh?
  60. Khôi nguyên vọng cổ, NSƯT Minh Vương: Còn sức còn hát! ‎Tố Tâm‎
  61. Tổ chức UNESCO không vinh danh Hồ Chí Minh. Trần Gia Phụng
  62. Tài hoa và nhân cách nhạc sĩ Anh Việt Thu. Du Tử Lê
  63. Bộ trưởng giáo dục VNCH bị đày chết ở nhà tù Ba Sao (Hà Nam). Võ Khánh Tuyên
  64. Giải tỏa mấy ngộ nhận về “Ba danh nhân văn hóa thế giới” của Việt Nam. Phùng Hoài Ngọc‎
  65. Trường ca Hòn vọng phu của nhạc sĩ Lê Thương.
  66. Nhân đọc Kinh Pháp Cú Tây Tạng của Thiền Hữu Nguyên Giác. Đạt Giả Nguyễn Văn Sâm
  67. Chuyện giải buồn (năm 1886). (ebook) Huỳnh Tịnh Của‎
  68. Một truyện ngắn đầu tiên của Văn Học Việt Nam. Nguyễn Văn Sâm
  69. Giỗ đầu Bùi Tín - Và chưa chi chiều đã tắt. Trần Phương
  70. ‘Lan và Điệp’ phiên bản 2019: Hương xưa phai đi ít nhiều! Linh Đoan
  71. Hiện-tượng hồi-ký hải-ngoại. Nguyễn Vy Khanh
  72. Sài-Gòn, Ngày Trở Lại. Nguyễn Vy Khanh
  73. Sài Gòn chuyện đời của phố: Cư xá của những nghệ sĩ danh tiếng. Phạm Công Luận
  74. Nhà biên khảo Vy Thanh ấn hành: Ho Chi Minh, A Documentary Study. Phan Tấn Hải
  75. Đọc một truyện trong cuốn “Chuyện Giải Buồn” của Huỳnh Tịnh Của. Nguyễn Văn Sâm
  76. Cần sớm khẳng định chủ quyền với đàn bầu. Hà Đình Nguyên - Kiều Mai Sơn
  77. Bộ tranh xưa và hợp tác xã trường mỹ thuật Gia Định. Phạm Công Luận
  78. Nỗi buồn cổ vật. Trần Anh Tuấn
  79. Văn Vĩ - nhạc sĩ tài hoa trong làng cổ nhạc. Nguyễn Phương
  80. Giải huyền thoại “Văn hóa Bắc Hà”. Chu Mộng Long
  81. Cuộc đời và tiểu sử của ca sĩ Bùi Thiện – “Giọng nam cao” nổi tiếng của làng nhạc trước 75. Đông Kha‎
  82. Tân Hiệp (Mỹ Tho). ‎Nguyễn Gia Việt‎
  83. Về chữ “BẬU”. Nguyên Lạc
  84. Xe ngựa trên đường phố Sài Gòn xưa. Khánh Ly
  85. Hoàn cảnh sáng tác bài hát Một Người Đi của nhạc sĩ Mai Châu: “Tôi tiễn anh lên đường…”. Đông Kha‎
  86. Cơn gió bụi. Lê Nguyễn Nga
  87. Tạp chí Vấn Đề và Ngụy Ngữ. Trần Hoài Thư‎
  88. Chút ưu tư về dòng văn chương tiếng Việt ở hải ngoại. Ngô Viết Trọng
  89. Chuyện cái lon Guigoz – Một vật dụng thân thuộc của người Sài Gòn xưa. Nhạc Xưa Thời Báo
  90. Cái cười. Trịnh Y Thư
  91. U Tình Lục, tác phẩm của Hồ Biểu Chánh thí nghiệm về đất trời phương Nam. Nguyễn Văn Sâm
  92. Thương tiếc giáo sư đạo hữu Nguyễn Mạnh Bảo. Huỳnh Anh Tú
  93. Thành cổ Nam bộ: Thành Vĩnh Long - nỗi đau Phan Thanh Giản. Lương Chánh Tòng
  94. Tản mạn về phở Sài Gòn. Phan Nghị
  95. Về phương Nam ngắm sông ngậm ngùi. Nguyễn Gia Việt
  96. Vì sao cải lương thoái trào? Nguyễn Gia Việt‎
  97. Vè “Bão lụt năm Thìn”. Nguyễn Văn Sâm
  98. Lăng Cha Cả - Một góc Sài Gòn xưa. Trần Chánh Nghĩa
  99. Đọc Nguyễn Văn Sâm: Đi tìm một thời đã mất. Trần Mộng Lâm
  100. Việt cộng nằm vùng! Phùng Annie Kim
  101. Đại lễ Kỷ niệm 80 năm ngày khai sáng đạo Phật Giáo Hòa Hảo. Hồng Trung
  102. Ngày cuối cùng ở Dakto - 27/4/1972. Trang Y Hạ
  103. Vè “Tây tới Nam kỳ”. Nguyễn Văn Sâm
  104. Bầu Xuân - ông chủ đoàn cải lương Dạ Lý Hương từ trần. Thanh Hiệp
