NAM  KỲ  LỤC  TỈNH
NGHIÊN CỨU LỊCH SỬ - VĂN HÓA - VĂN HỌC MIỀN NAM
CHỦ TRƯƠNG
_____

Nam Kỳ Lục Tỉnh là diễn đàn của các nhà biên khảo và sáng tác không phân biệt sinh quán viết về Nam Kỳ Lục Tỉnh. Địa danh Nam Kỳ Lục Tỉnh mà vua Minh Mạng đã đặt tên từ năm 1834 và sau đó chính quyền Pháp phân chia thành 21 tỉnh là vùng đất mới trải dài từ miền nam Phan Thiết đến mũi Cà Mau, được mang nhiều sắc thái đặc thù mà từ văn hóa đến tâm tình lẫn tâm tính có nhiều khác biệt với tổ tiên của họ ở Đàng Ngoài.

Ước vọng của trang mạng NKLT là mong được người viết ngoài nước và trong nước đóng góp trong tinh thần đối thoại và công chính để nguồn tài liệu về vùng đất mới nầy được phong phú, đáp ứng nhu cầu thông tin và biên khảo về chủ đề Nam Kỳ, đất nước và con người.

NKLT cũng sẽ lần lượt cho đăng tải một số tài liệu, tác phẩm xưa đã tuyệt bản hay khó tìm được trên thị trường.

Tài liệu viết về các biến cố lịch sử cận đại (Đệ 1 và Đệ 2 Cộng Hòa) có tính cách đa dạng và dị biệt. Để cung cấp thông tin và dữ kiện cho độc giả và các nhà nghiên cứu, NKLT chọn đăng một số tài liệu nầy.

Tuy nhóm chủ trương đảm nhiệm việc chọn lựa sơ khảo các bài viết thích ứng với chủ đề, trách nhiệm sau cùng về nội dung vẫn thuộc về tác giả. Do đó, các bài viết đăng trên trang mạng NKLT không nhất thiết phản ảnh quan điểm cũng như sự đồng thuận về nội dung của nhóm chủ trương.

Ngoài ra, với mục đích phục vụ độc giả một cách vô vị lợi, chúng tôi cũng xin được ngỏ lời tri ân và cáo lỗi tác giả những bài viết trên các trang mạng hay sách báo và hình ảnh mà chúng tôi không thể liên lạc được để xin phép trích đăng. Trong trường hợp nầy, chúng tôi sẽ ghi chú xuất xứ.

Để giữ sự nhất quán trong cách trình bày và chủ trương của trang mạng, chúng tôi có thể thay đổi cách trình bày, nếu không có sự xác định trước của tác giả.

Bài vở, đóng góp ý kiến xin gởi về địa chỉ điện thư: namkyluctinh.org@gmail.com


Nhóm chủ trương:



Saigon xưa: 1970
_______________

Tự do báo chí của miền Nam VN trước 1975 (Mặc Lâm đài RFA phổ biến ngày 1 tháng 11 năm 2015).





  NGÀY QUỐC HẬN 30-4-1975

Cúi đầu tạ với quê hương

Rượu xuân nghiêng chuốc chén buồn
Thơ xuân lại rót cô đơn cho đời
Đường vào huyền sử đôi mươi
Bốn phương ai oán một trời xót xa
Lang thang không nước không nhà
Sống nhờ ở đậu cho qua tháng ngày
Ngu ngơ như tỉnh như say
Bao nhiêu mộng ước tầm tay vuột dần
Bây giờ lá rụng đầy sân
Biết còn tình tự với xuân lời gì
Đêm dài che khuất đường đi
Tối tăm thù hận bờ mi tủi hờn
Mắt nhìn không có linh hồn
Thân lưu đầy giữa vũng buồn chơi vơi
Đắng cay lên những môi cười
Nén đau trong tiếng thở dài thê lương
Cúi đầu tạ với Quê Hương
Tôi còn một nửa đoạn đường chiến binh
Từng đêm mình điểm danh mình
Nghe sông núi gọi đăng trình xôn xao
Mỗi xuân thêm bạc mái đầu
Nghiêng hồ trường chuốc về đâu bây giờ
Ưu phiền lại rót vào thơ.


Trần Quốc Bảo
Richmond, VA

Sau 30/4/1975, quân nhân VNCH bị đi tù cải tạo.

“Thật vậy, sáng ngày 30 tháng 4 năm 1975, khoảng 10 giờ sáng, nghe đài Sài Gòn phát thanh lời tuyên bố đầu hàng của Dương Văn Minh, vợ tôi đã lặng thinh chảy nước mắt, lẩm bẩm mấy tiếng ‘thua thì phải chịu nhục’ rồi gục mặt xuống bàn khóc tức tưởi. Lòng tôi bỗng dưng tràn ngập một mối cảm xúc kỳ lạ...” (Tùy bút Thương về quê vợ”, Minh Vũ Hồ Văn Châm)





Việt Nam 1945

Sàigòn, tháng 6 năm 1930


BÀI MỚI CẬP NHẬT
_____
  1. Thơ miền Nam trong thời chiến. ‎Đặng Tiến‎
  2. Bạn thời chơi Nhà Chòi. Nguyễn Văn Sâm
  3. Vẻ đẹp hiện đại và thanh lịch của phụ nữ Sài Gòn xưa với mini jupe, đầm suông, váy xòe…
  4. Nhà sách lên tiếng khi tủ sách Tuổi Hoa vừa tái bản đã gây tranh cãi. Vũ Y Nguyên
  5. Cây nhà lá vườn. Dương Kiều
  6. Phố của thành phố. Bình Nguyên Lộc
  7. Trời sắp mưa. Nguyễn Văn Sâm
  8. Quốc hận, hận ai, hận cái gì, hận để làm gì? Thiện Ý
  9. Hình ảnh xa xưa vô giá.
  10. Mưu độc ngàn năm (3): Nguy cơ mất nước trong thời đại mới là chuyện có thực? Phạm Cao Dương
  11. Nước mắm tĩn ngày xưa. ‎Trang Nguyên‎
  12. 100 năm sân khấu cải lương: Thời hoàng kim có còn trở lại? Mai Quỳnh Nga
  13. Đức Thầy đi vắng. Nguyễn Gia Việt
  14. Nhớ lại chuyện coi xi nê ở Sài Gòn trước 1975. Lâm Vĩnh Thế
  15. Vài hình ảnh tháng Tư 1975. Trần Anh Tuấn
  16. Sinh nhựt Tám Mươi. Nguyễn Văn Sâm
  17. Chợ trời đại học và tiến sĩ Việt Nam. Lâm Văn Bé
  18. Cách hiểu mới về địa danh Đôi Ma. Lê Công Lý‎
  19. Báo chí miền Nam trước 1975: “Giữ Thơm Quê Mẹ” của Nhất Hạnh. Viên Linh
  20. Kỷ niệm làm dĩa hát VIETNAM – TRADITION DU SUD (Nguyễn Vĩnh Bảo & Trần Văn Khê). Trần Văn Khê‎
  21. 44 năm Văn-học Việt-Nam Hải-ngoại (1975-2019). Việt Báo
  22. Ca từ trong nhạc xưa: Tám điệp khúc… Đông Kha
  23. Điển hay tích lạ. Nguyễn Tử Quang
  24. Người Sài Gòn xưa ăn nước mắm tĩn. Lê Văn Nghĩa
  25. Chiếc bàn ủi “con gà” nhà tôi. Dương Kiều
  26. Mưu độc ngàn năm (2): Cuộc triệt tiêu văn hóa Đại Việt của nhà Minh. Phạm Cao Dương
  27. Sự phục thù ngọt ngào: Bolero. Đỗ Trung Quân
  28. Chiếc xuồng ba lá quê ta... Hồng Hảo
  29. Nhà thơ Hữu Loan và bài thơ “Màu tím hoa sim”. Hữu Loan
  30. Đại lộ Bonard cuối thế kỷ 19 đến giữa thế kỷ 20 – Phần 1. Nguyễn Đức Hiệp
  31. Đại lộ Bonard cuối thế kỷ 19 đến giữa thế kỷ 20 – Phần 2. Nguyễn Đức Hiệp
  32. Đại lộ Bonard cuối thế kỷ 19 đến giữa thế kỷ 20 – Phần 3. Nguyễn Đức Hiệp
  33. Tầm nguyên từ điển. Lê Văn Hòe‎
  34. Nguyên Sa, nhà thơ tình và nhiều phương diện văn nghệ. Nguyễn Văn Sâm
  35. Ám ảnh. Dương Kiều
  36. Tôn sư trọng đạo: Nét đẹp của văn hóa Việt. Lâm Vĩnh Thế‎
  37. Vụ ám sát dân biểu Trần Văn Văn ngày 7-12-1966. ‎Lâm Vĩnh Thế‎
  38. Cúi đầu tạ với Quê Hương. Trần Quốc Bảo
  39. Mưu độc ngàn năm (1): Từ cuộc khởi nghĩa của hai Bà Trưng đến cột đồng Mã Viện. Phạm Cao Dương
  40. Cà pháo, cà chua, cà rốt và cà phê. Tony Buổi Sáng
  41. Xã Lới (Gò Công). Nguyễn Gia Việt
  42. Báo cáo đề dẫn tọa đàm về sân khấu Cải lương (giai đoạn 1955 - 1975). Trần Minh Ngọc
  43. Nghiên cứu: Đến năm 2100 đồng bằng sông Cửu Long có thể chìm dưới nước. David Boyle
  44. Giải thưởng danh giá của sân khấu Cải lương thời hoàng kim. Phạm Thái Bình‎
  45. Cải lương phát triển thập niên 50, thập niên 60. Nguyễn Chương
  46. Những điều cơ bản về nghệ thuật hát bội. Quân Nguyễn
  47. Rộn rã một thời báo Tết học sinh Sài Gòn. Nguyễn Mạnh Hà
  48. Miền Nam đạo lý. Nguyễn Vy Khanh
  49. Giai thoại về thơ khai bút. Báng Sơn
  50. Mùa Xuân lọt qua kẽ hở. Nguyễn Văn Sâm
  51. Sách báo trước 1975 in ấn, đóng xén ra sao. Viên Linh
  52. Tình tri âm giữa thi sĩ Vũ Hoàng Chương và nữ sĩ Ngân Giang. Trần Từ Mai‎
  53. “Ly rượu mừng” & thói quen bắt ca khúc trở thành “con tin”. Nguyễn Chương
  54. Ngôn ngữ Sài Gòn xưa: Vay mượn từ tiếng Tàu. Nguyễn Ngọc Chính
  55. Từ mượn tiếng Pháp trong tiếng Việt. Hoàng thị Mỹ Hạnh
  56. Bói đầu năm. Hồ Hữu Tường
  57. Xa quạt. Dấu Quê
  58. Vì sao gọi “TRONG Nam, NGOÀI Bắc”, “VÔ (VÀO) Nam, RA Bắc”? Nguyễn Chương
  59. Vai trò của dĩa hát trong sự phát triển bộ môn Cải lương. Dương Kiều
  60. Cours pratique de langue Annamite (thủ bút của Trương Vĩnh Ký viết năm 1875). Trương Vĩnh Ký
  61. Cánh buồm bể hoạn Vương Hồng Sển. ‎Vương Hồng Sển‎
  62. Vài đặc điểm ảnh hưởng đến sức sống Cải Lương. Nguyễn Chương‎
  63. Giết cải lương như thế đủ rồi! Đèn Polo
  64. Tọa đàm 100 năm sân khấu cải lương: Cùng các nghệ sĩ tháo gỡ khó khăn. Tiểu Ngư
  65. Dấu lặng 100 năm cải lương. Thảo Vân
  66. Tết trong trại tù cùng bạn bè. Văn Quang
  67. Kỷ niệm ‘100 năm cải lương’, nhiều điều đáng tiếc! Hòa Bình
  68. Nỗi buồn hậu ‘trăm năm’ - Giọt nước mắt đêm tôn vinh. Đoàn Mai Trang
  69. Thương lắm Cải Lương ơi! Nguyễn Gia Việt
  70. Túy Kiều Nôm Nam, đoạn 6. Nguyễn Văn Sâm
  71. Tại sao Quốc Ca VNCH lại là một bài hát của một đảng viên CS? Bạch Diện Thư Sinh
  72. Phong tục Tết của người dân Nam bộ xưa. Kha Tiệm Ly
  73. Sài Gòn có bến Chương Dương... Bảo Vân
  74. Tàn một cuộc chơi… Đoàn Dự
  75. Mùa Xuân trong thơ Nguyễn Chí Thiện. Trần Phong Vũ
  76. Túy Kiều Nôm Nam, đoạn 5. Nguyễn Văn Sâm
  77. Sự thành hình của hệ phái Tứ Ân Hiếu Nghĩa, thuộc Bửu Sơn Kỳ Hương. Sơn Nam
  78. Võ Hồng, nhà giáo. Nguyễn Vy Khanh
  79. Hồn Đại Việt, giọng Hàn Thuyên. Nguyễn Hiến Lê
  80. Nhận xét về ca dao Hậu Giang. Sơn Nam
  81. Hối lộ. Vương Hồng Sển
  82. Ông Diệm lựa mua đồ cổ. Vương Hồng Sển
  83. Nha Mân hay Nha Bân? Lê Công Lý
  84. Mùa Xuân lại tới, nói chuyện tháng Giêng. Phạm Cao Dương
  85. Từ chuyện UNESCO vinh danh đến chuyện Thành phố Wien xây tượng Hồ Chí Minh. Lâm Văn Bé
  86. Giới thiệu sách “The Nobility of Our Hearts” của Louis Tuệ Hovanky và Kim Thinh Hovanky. Lâm Văn Bé
  87. Lịch sử đá banh Việt Nam Cộng Hòa. Mường Giang
  88. Về Hồ Biểu Chánh. Bằng Giang
  89. Huỳnh Tịnh Của và pho Quốc Âm Tự Vị của ông. Phạm Thế Ngũ
  90. Y Vân - dấn thân vì nghiệp nhạc. Nguyễn Thụy Kha
  91. Ngày 30-4-1975 và Tôi. Vương Hồng Sển
  92. Tiếng Láy và tiếng Ghép trong Việt Ngữ. Nguyễn Xuân Quang
  93. Gian nan phổ biến chữ quốc ngữ tại Nam Kỳ (1862-1871). Thu Hằng
  94. Thi cử và giáo dục Việt Nam dưới thời thuộc Pháp. Trần Bích San‎
  95. Bùi Giáng – thơ Tiên hay thơ Điên? Nguyễn Ngọc Chính
  96. Saigon-Chợ Lớn và Nam bộ: Từ tiền sử đến Phù Nam, đế quốc Khmer và vương quốc Champa. Nguyễn Đức Hiệp
  97. Dương Phục-Vũ Thanh Thủy và ‘Tình Yêu-Ngục Tù và Vượt Biển’. Ngọc Lan
  98. Phan Lạc Tiếp và “Vớt Người Biển Đông”. Lưu Na
  99. Lâm Vĩnh Bình, gạch nối lịch sử hôm qua và ngày mai? Du Tử Lê
  100. Từ việc hiệu đính lời ca bài “Dạ Cổ Hoài Lang”: Góp phần “giải ảo” chữ nghĩa & lịch sử miền Nam. Nguyễn Chương
  101. Buồn Vào Hồn Không Tên. Tưởng Năng Tiến
  102. Thượng đẳng đại thần Nguyễn Trung Trực. Nguyễn Chương
  103. Ngày xưa có một chợ sách... Phúc Tiến
  104. Tiếng đờn ca ở tiệm hớt tóc. Phạm Công Luận
  105. Ca ra bộ thuộc đờn ca tài tử hay sân khấu cải lương? Hoàng Hương
  106. Cái chết của Bộ Trường Trần Chánh Thành. Bạch Diện Thư Sinh‎
  107. Conseils d’une mere a sa fille (Thơ mẹ dạy con). Trương Vĩnh Ký
  108. Ecriture en Annam (Chữ viết An Nam). Trương Vĩnh Ký
  109. Vers sur la dengue (Mắc cúm từ). Trương Vĩnh Ký
  110. ‘Bà trùm’ băng đĩa cải lương. Hoàng Kim
  111. Tiểu sử Paulus Huình Tịnh Của. Trần Văn Chánh
  112. Việc phong thần ở Nam bộ thời Pháp thuộc. Lê Công Lý
  113. Đạo tôn sư và trăm năm câm lặng. Nguyễn Chương – Huỳnh Thanh Diệu
  114. Di tích từ một bài báo. Nguyễn Đông Thức
  115. Về Ba Tri tìm mộ thầy. Quốc Anh
  116. Đinh Hùng và thi phẩm đầu tay ‘Mê Hồn Ca’. Du Tử Lê
  117. Báo điện ảnh kịch trường trước năm 1975. Viên Linh
  118. Về một tờ báo cũ. Trần Hoài Thư
  119. Văn học miền Nam ở hải ngoại. Viên Linh
  120. Tôi biết ơn nền giáo dục Việt Nam Cộng Hòa. Nguyễn Ngọc Già
  121. ‘Bán bánh ca cổ bản’ và ‘Phở tíu’ - những kiểu bán rong tuyệt tích. Phạm Công Luận
  122. Đinh Bằng Phi: Vương mang gánh nghĩa, gánh tình. Thanh Hiệp
  123. Trại cải tạo của CSVN sau năm 1975. Nguyễn Cao Quyền
  124. “Sóc Sờ Bai Sóc Trăng” – bài hát đậm chất dân ca Nam Bộ. Minh Tạo
  125. Nền giáo dục VNCH. Thanh Dũng
  126. Lý Nam Bộ: Viên ngọc quý trong kho tàng dân ca Việt Nam. Phạm Thái Bình
  127. Trước Khi Bão Lụt Tràn Tới: Bảo Đại, Trần Trọng Kim, và Đế Quốc Việt Nam, 9/3/1945 - 30/8/1945. Nguyễn Kỳ Phong
  128. La dengue (bệnh cúm). ‎Trương Vĩnh Ký‎
  129. Tứ Thơ 1 - Đại Học. ‎Trương Vĩnh Ký‎
  130. Tứ Thơ 2 - Trung Dong. ‎Trương Vĩnh Ký‎
  131. Danh mục sách của Trương Vĩnh Ký.
  132. Đọc tờ báo “Thông Loại Khóa Trình” của Trương Vĩnh Ký. Nguyễn Tấn Đắc
  133. Trương Vĩnh Ký, con người và sự nghiệp. Lê Văn Ðặng
  134. Tỉnh Bến Tre trong lịch sử Việt Nam (từ năm 1757 đến 1945). Nguyễn Duy Oanh
  135. Gốm Nam bộ đang ‘được mùa’ trở lại. Như Hà
  136. Những cây cầu trong ước mơ… Nguyễn Văn Sâm
  137. Kết thúc Liên hoan Cải lương toàn quốc 2018: Thừa ‘đào, kép’ trẻ, thiếu soạn giả, đạo diễn. Ninh Lộc
  138. Đời buồn như Bolero của nhạc sĩ Trúc Phương. T.K. tổng hợp
  139. Bát nháo hậu trường liên hoan 100 năm cải lương. Hòa Bình
  140. Được xét lại NSND, Minh Vương và Thanh Tuấn mừng rơi nước mắt. Hồng Nhi
  141. Nghệ sĩ bức xúc khi Minh Vương, Thanh Tuấn, Giang Châu “trượt” danh hiệu NSND. Thanh Hiệp
  142. Thánh Nữ Chân Kinh 聖女眞經, một quyển sách dạy luân lý chăng, một tiếng kêu về sự xuống dốc văn hóa chăng? Nguyễn Văn Sâm
  143. Trương Vĩnh Ký với thuở đầu làm báo. Tạ Ngọc Tấn
  144. Về thuở ban đầu làm báo của Trương Vĩnh Ký. Trần Nhật Vy
  145. Việt Minh cướp chính quyền, 73 năm nhìn lại: Cả nước bị lừa – Từ cướp chính quyền đến cướp tài sản? – Nhạc sĩ Tô Hải và cựu đại tá Bùi Tín viết gì về biến cố 19 tháng 8, 1945? Phạm Cao Dương
  146. Sự thực về ngày 2 tháng 9, 1945 – 73 năm nhìn lại: HAI BẢN TUYÊN NGÔN ĐỘC LẬP THAY VÌ MỘT – Lịch sử không thể chỉ được biết có một nửa. Phạm Cao Dương
  147. Bài nói chuyện ngày 26 tháng Tám năm 2018 nhân ngày ra mắt Cao Đài Học Viện USA ở CA. Nguyễn Văn Sâm
  148. Kỷ niệm một trăm năm cải lương: Góc nhìn từ Paris 1931. Nguyễn Lê Tuyên
  149. Việt Minh cướp chính quyền: Cả nước bị lừa – Miền Nam trong những ngày định mệnh tháng Tám và Chín 1945 – 73 năm nhìn lại. Phạm Cao Dương
  150. Tìm lại tác giả phù điêu chợ Bến Thành. Nguyễn Minh Anh‎
  151. Sự thật giờ mới biết về bức phù điêu chợ Bến Thành. Quốc Lê
  152. Tên đường ở Sài Gòn xưa được đặt như thế nào. Trung Sơn
