Słynne kobiety‎ > ‎

Katarzyna II

Katarzyna II Wielka,  ros. Екатерина II Алексеевна , właściwie Sophie Friederike Auguste zu Anhalt-Zerbst, urodziła się 2 maja 1729 w Szczecinie – zmarła 17 listopada 1796 w Petersburgu. Była carycą (Imperatrica) Rosji, żoną cara Piotra III.
Córka Chrystiana Augusta Anhalt-Zerbst oraz Joanny Elżbiety Holstein-Gottorp.

W młodości, jeszcze jako Zofia, dziewczyna rozwijała się w raczej przyjaznej atmosferze.  Miała wiele swobody - mogła bawić się z dziećmi z mieszczańskich domów ze Szczecina. Dużo czasu spędzała także na nauce. Dzięki swojej guwernantce, pani Cardel, Zofia nauczyła się języka francuskiego, poznała dzieła Moliera i Racica. Kompletną klapą zakończyły się jej lekcje muzyki - nie miała za grosz słuchu.

W wieku 15 lat wyjechała z matką z Zerbst do Sankt Petersburga na zaproszenie spokrewnionej carycy Elżbiety. Wiadome było, że przybyła do Rosji jako kandydatka na żonę dla swojego dalekiego kuzyna, Karola Piotra Ulryka, siostrzeńca Elżbiety. Zmieniła wyznanie
z luteranizmu na prawosławie i od tej pory stała się Katarzyną Aleksiejewną. Dzień później została narzeczoną 
Piotra III.

Szybko zaczęła pobierać nauki języka rosyjskiego. Była tak pilna w swojej nauce, że pewnego razu powtarzając lekcje w samej nocnej bieliźnie złapała zapalenie płuc i kilka tygodni musiała pozostać w łóżku.

Małżonkowie nigdy nie darzyli się sympatią. Piotr 
nie interesował się żoną. Podobno w trakcie ich małżeństwa wyszły jego kolejne wady: alkoholizm i impotencja. Wkrótce Katarzyna zaczęła szukać pocieszenia w ramionach innych mężczyzn. Dwukrotnie zaszła w ciążę – obu nie donosiła. Ojcem nie był Piotr. Elżbieta widziała Katarzynę jako przyszłą matkę cara. Kiedy w końcu na świat przyszedł Paweł, został on odebrany matce zaraz po porodzie. Kochanek Katarzyny - prawdopodobny ojciec dziecka, został wysłany za granicę, aby uniknąć skandalu.

Rozżalona Katarzyna nie zrezygnowała z licznych ‘miłostek’. Nawiązała romans m.in.
ze Stanisławem Augustem Poniatowskim, którego wyniosła do rangi króla polskiego.
Owoc ich znajomości – córka Anna, została również odebrana matce i zmarła 
w wieku około dwóch lat.

Po śmierci Elżbiety carem został Piotr III. Twierdzi się, że jego rządy były bardzo chaotyczne, pozbawione logiki i sensu. Rosło niezadowolenie wobec nowego władcy oraz poparcie dla Katarzyny. Sprzymierzeńcy Katarzyny zachęcili ją do objęcia władzy. Wiele pułków przysięgło na jej wierność. W końcu Katarzyna wraz z synem, Pawłem, 10 lipca (wg kalendarza juliańskiego 28 czerwca) ukazała się na balkonie pałacu w Petersburgu, a lud serdecznie ją powitał jako następczynię Piotra III - wielką carycę Katarzynę II.  Piotr został uwięziony. Zginął w niejasnych okolicznościach, prawdopodobnie na polecenie Katarzyny.

Nowa caryca szybko pokazała, że będzie rządzić ‘twardą ręką’. Wielkie utrapienie przez cały swój okres urzędowania Katarzyna miała z chłopami, którzy co rusz buntowali się przeciwko niej.

Do najbardziej znaczących reform wprowadzonych przez Katarzynę w dziedzinie kultury i oświaty niewątpliwie zaliczyć można stworzenie jednolitego systemu nauczania, powstanie szkół ludowych dla najbiedniejszych, reforma Głównej Szkoły Ludowej.

Również wielkim osiągnięciem Katarzyny było wydanie tak zwanego "Nakazu" - zbioru praw i regulacji stosunków społecznych i karnych w Imperium. Stwierdzała w nim, że władza panującego musi opierać się na prawie, że wszyscy obywatele są równi, że w kraju musi zapanować tolerancja religijna.

Po obsadzeniu na tronie Polskim swojego byłego faworyta, Stanisława Augusta, Katarzyna liczyła na możliwość pełnej kontroli nad chwiejącym się państwem. Nie przewidziała jednak, że Poniatowski zachowa swój patriotyzm i będzie starał się zachować jak największą autonomię swojego kraju. Trzykrotnie doprowadziła do rozbiorów Polski w 1772, 1793 i 1795 r.

Katarzyna II zmarła wg kalendarza juliańskiego 5 listopada 1796 roku po długiej i męczącej agonii. Podobno przed śmiercią sporządziła dokument, w którym pozbawiała swojego syna, Pawła, prawa do tronu carskiego na rzecz swojego najstarszego wnuka, Aleksandra I. Paweł jednak, przeszukując biurko matki, znalazł i spalił pismo. Tak więc na tron carski wszedł Paweł Piotrowicz  i od początku swojego panowania starał się pozbawić swoją matkę jakiegokolwiek kultu i szacunku, na jaki Katarzyna pracowała przez całe swoje życie.