ประวัติความเป็นมา

                                                     โครงการพัฒนาพื้นที่หนองใหญ่ ตามพระราชดำริ จังหวัดชุมพร

ความเป็นมาของโครงการ            

                            หลังจากการเกิดมหาอุทกภัยจากพายุใต้ฝุ่น “ซีต้า” ในพื้นที่จังหวัดชุมพร เมื่อวันที่ 24 สิงหาคม 2540 พระบาทสมเด็จพระเจ้า อยู่หัวฯได้ทรงมีพระราชกระแสรับสั่งให้ผู้อำนวยการกองงานส่วนพระองค์ (คุณดิสธร   วัชโรทัย) เข้ามาให้คำแนะนำในการแก้ไขปัญหาอุทกภัยในพื้นที่จังหวัดชุมพร และตรวจติดตามผลการดำเนินงานทุกระยะ ทั้งได้ทรงมีพระราชดำริให้เร่งรัดขุดคลองหัววัง – พนังตัก ให้แล้วเสร็จภายในเดือนตุลาคม 2540 แล้วนำรายละเอียดทั้งหมดเสนอต่อผู้อำนวยการกองงานส่วนพระองค์ เพื่อนำขึ้นกราบบังคมทูลต่อพระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัวฯ ซึ่งได้มีพระราชกระแสรับสั่งถึงแนวทางในการดำเนินงานในขั้นตอนต่อไป ผ่านทางผู้อำนวยการกองงานส่วนพระองค์ 

                       
โครงการพัฒนาพื้นที่หนองใหญ่ตามพระราชดำริ เป็นแนวพระราชดำริของพระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัวฯในการทำแก้มลิงธรรมชาติบริเวณหนองใหญ่ ให้สามารถกักเก็บน้ำได้เพียงพอต่อการบรรเทาปัญหาอุทกภัย และเก็บน้ำไว้ใช้ในฤดูแล้ง จังหวัดชุมพรได้แต่งตั้งคณะทำงานขึ้นวางแผนพัฒนาพื้นที่หนองใหญ่ให้เป็นแก้มลิงธรรมชาติที่สมบูรณ์เพื่อสนองพระราชดำริและถวายเป็นราชสักการะ เนื่องในวโรกาสที่ใต้ฝ่าละอองธุลีพระบาททรงมีพระชนมายุครบ 71 พรรษา ในวันที่ 5 ธันวาคม 2541 ด้วยทรงห่วงใยในพสกนิกรชาวชุมพร  ใต้ฝ่าละอองธุลีพระบาทได้พระราชทานทรัพย์ผ่านมูลนิธิราชประชานุเคราะห์ฯ  ให้จังหวัดชุมพรดำเนินการตามโครงการขุดคลองในพื้นที่หนองใหญ่ไปก่อน  และสำนักงานเร่งรัดพัฒนาชนบทได้อนุมัติงบประมาณ จำนวน 4,265,400 บาท เพื่อส่งคืนมูลนิธิราชประชานุเคราะห์ฯ  และนับเป็นพระมหากรุณาธิคุณเป็นล้นเกล้า ล้นกระหม่อมต่อพสกนิกรชาวชุมพรอย่างหาที่สุดมิได้ พระองค์ทรงพระราชทานเงินกลับคืนให้จังหวัดชุมพรเพื่อจัดตั้งเป็นกองทุนช่วยเหลือเกษตรกรในการประกอบอาชีพเรียกว่าเงินกองทุนพระราชทานเพื่อการเกษตรโครงการพัฒนาพื้นที่หนองใหญ่ตามพระราชดำริจังหวัดชุมพร               
             

คลองหัววัง – พนังตัก

                           เป็นคลองที่ขุดเพื่อช่วยระบายน้ำจากแม่น้ำท่าตะเภา ที่บ้านหัววัง หมู่ที่ 9 ตำบลบางลึก  อำเภอเมืองชุมพร จังหวัดชุมพร ลงสู่ทะเลที่อ่าวพนังตักที่หมู่ที่ 4 ต.ชะอัง อ.เมืองชุมพร จ.ชุมพร  มีความยาว 8,100 เมตร ขนาดคลองกว้าง 50 เมตร โดยกรมชลประทานเป็นผู้ดำเนินการเริ่มมาตั้งแต่ปี พ.ศ. 2536 แต่ยังไม่แล้วเสร็จคงเหลืออีก 1,460 เมตร ซึ่งยังต้องรองบประมาณปีถัดไป (พ.ศ.2541) ผู้อำนวยการกองงานส่วนพระองค์ซึ่งมาตรวจพื้นที่ได้ถ่ายภาพและถ่ายวิดีทัศน์ถวายรายงาน พระองค์ท่านจึงมีพระราชกระแสรับสั่งผ่านผู้อำนวยการกองงานส่วนพระองค์ ให้ผู้ว่าราชการจังหวัดชุมพรควบคุมเร่งรัดให้การขุดคลองส่วนที่เหลือให้แล้วเสร็จใน 30 วันให้ได้ โดยทรงพระราชทานพระราชทรัพย์จำนวน  18  ล้านบาท ผ่านมูลนิธิชัยพัฒนาให้กรมชลประทานยืมไปดำเนินการเพื่อการนี้
                         
                            นอกจากการเร่งรัดการขุดคลองหัววัง - พนังตักให้สำเร็จโดยเร็วแล้ว ด้วยพระปรีชาญาณของพระองค์ท่าน ได้ทรงเห็นว่ามีแนวท
างที่จะสามารถแก้ไขปัญหาอุทกภัยได้สมบูรณ์แบบโดยใช้แนวทาง แก้มลิง และทรงพระราชทานแนวทางแก้ไขปัญหาไว้โดยทรงมีพระราชดำรัสเนื่องในวันเฉลิมพระชนมพรรษา ณ ศาลาดุสิตดาลัย สวนจิตรลดา พระราชวังดุสิต เมื่อวันที่ 4 ธันวาคม 2540 เกี่ยวกับการแก้ไขปัญหาอุทกภัยของจังหวัดชุมพรว่า “เมื่อดูแผนที่ ก็เห็นว่ามีที่แห่งหนึ่งที่ควรจะทำให้เป็นแก้มลิงได้  มีโดยธรรมชาติ  คือ มีหนองใหญ่ หนองใหญ่นั้นเป็นที่กว้างใหญ่สมชื่อ แต่ก็ไม่ใหญ่พอเพราะมีการบุกรุกเข้าไปและตื้นเขิน” พระองค์จึงทรงมีพระราชกระแสรับสั่งให้สร้างประตูระบายน้ำสำหรับควบคุมปริมาณน้ำในหนองใหญ่   โดยทรงพระราชทานชื่อประตูน้ำนี้ว่า  “ประตูน้ำราชประชานุเคราะห์ 1”

เมื่อปลายเดือนตุลาคม 2540 กรมอุตุนิยมวิทยา ได้ประกาศเตือนว่า พายุไต้ฝุ่น “ลินดา” ได้ก่อตัวขึ้นและเคลื่อนตัวเข้าสู่อ่าวไทย   และคาดว่าจะขึ้นฝั่งที่บริเวณจังหวัดชุมพร จึงทรงมีพระราชกระแสรับสั่งเร่งรัดให้กรมชลประทานขุดคลองหัววัง – พนังตัก ให้สามารถปล่อยน้ำลงสู่ทะเลได้โดยเร็ว ทันกับการขึ้นฝั่งของพายุไต้ฝุ่น “ลินดา” โดยทรงมีพระราชกระแสรับสั่งให้ขุดคลองนี้ให้ทะลุในคืนวันที่ 2  พฤศจิกายน 2540 ก่อนที่พายุไต้ฝุ่น “ลินดา” จะเข้าฝั่ง ในขณะที่เร่งดำเนินการขุดคลองดังกล่าวได้มอบหมายให้สำนักงานโยธาธิการจังหวัดชุมพรสำรวจออกแบบทางเบี่ยงให้ราษฎรใช้สัญจรไปมาในระหว่างการขุดคลอง โดยได้พระราชทานพระราชทรัพย์ผ่านมูลนิธิราชประชานุเคราะห์ให้ก่อสร้าง ทางเบี่ยงดังกล่าว พร้อมทั้งพระราชทานชื่อว่า ถนน “ราชประชาร่วมใจ”   และได้ใช้ประตูระบายน้ำ ราชประชานุเคราะห์ 1 ที่ได้สร้างไว้แล้วระบายน้ำออกจากหนองใหญ่ เพื่อเตรียมรับน้ำหลากที่จะมาพร้อมกับพายุไต้ฝุ่นลินดา ทำให้น้ำไม่ท่วมในตัวเมืองชุมพรและพื้นที่ใกล้เคียง พสกนิกรชาวเมืองชุมพรจึงรอดพ้นจากอุทกภัยที่เกิดจากอิทธิพลของพายุไต้ฝุ่นครั้งนี้ เมื่อเห็นว่าหนองใหญ่สามารถเป็นแก้มลิงที่มีประสิทธิภาพแล้ว จึงทรงมีพระราชดำริให้เร่งปรับปรุงพัฒนาพื้นที่หนองใหญ่เป็นแก้มลิงที่สมบูรณืแบบได้โดยเร็ว โดยได้มอบหมายให้จังหวัดชุมพรเร่งสำรวจออกแบบและดำเนินโครงการให้แล้วเสร็จก่อนสิ้นเดือนพฤษภาคม 2541


Comments