Upamiętnienia‎ > ‎

Tablica



5 października 2012 r. odbyła się w Łukowie uroczystość odsłonięcia tablicy pamiątkowej poświęconej martyrologii ludności żydowskiej podczas II wojny światowej, połączona z sesją popularnonaukową oraz marszem szlakiem życia i męczeństwa łukowskich Żydów. Upamiętniona została w ten sposób 70. rocznica rozpoczęcia likwidacji miejscowego getta.

Tablica zawisła na budynku PZU/PKO przy ul. Wyszyńskiego 19 w Łukowie - w miejscu, w którym do końca II wojny światowej stał łukowski magistrat, na dziedzińcu którego Niemcy rozstrzelali kilkuset Żydów. 


Organizatorzy uroczystości: 

Towarzystwo Przyjaciół Ziemi Łukowskiej 
Muzeum
Regionalne w Łukowie 
Łukowski Ośrodek Kultury 
dr Krzysztof Czubaszek (autor i fundator tablicy)


Program uroczystości: 

11.00 Odsłonięcie tablicy pamiątkowej, budynek PZU/PKO, ul. Wyszyńskiego 19

11.30 Sesja popularnonaukowa, Sala widowiskowa Łukowskiego Ośrodka Kultury, ul. Wyszyńskiego 20:
- dr Krzysztof Czubaszek, Rozwój i zagłada społeczności żydowskiej w Łukowie 
- mgr Michał Mojski, Zagłada Żydów w Polsce podczas II wojny światowej (wybrane problemy) 
- Młodzież I L.O. im. T. Kościuszki w Łukowie, spektakl Historia Rachelki 

13.00 Przemarsz szlakiem życia i męczeństwa Żydów łukowskich:
- miejsce po synagodze przy ul. Staropijarskiej róg Zdanowskiego (dawnej Bóżnicznej) 
- ul. Międzyrzecka
- stacja PKP
- pomnik na kirkucie przy ul. Warszawskiej
- pomnik w miejscu straceń w Lesie Malcanowskim przy ul. Domaszewskiej


Podczas uroczystości dr Krzysztof Czubaszek przekazał bezpłatnie na rzecz łukowskich szkół 100 egzemplarzy swojej książki Żydzi Łukowa i okolic oraz 40 egzemplarzy książki Pamięć. Historia Żydów polskich, podarowanych przez Fundację Shalom.



Wstęgę przecina autor i fundator tablicy - dr Krzysztof Czubaszek;
obok (z prawej) starosta łukowski Janusz Kozioł
(Fot. Jakub Czubaszek /2/)




Uczestnicy marszu szlakiem życia i męczeństwa Żydów łukowskich
przy dworcu kolejowym, pomniku przy ul. Warszawskiej i w Lesie Malcanowskim
(Fot. Archiwum prywatne Krzysztofa Czubaszka /4/)



Medialne echa uroczystości:

Wirtualny Sztetl









Na stronie Urzędu Miasta Łuków nie umieszczono natomiast ani wzmianki zapowiadającej uroczystość, ani też zdania o jej przebiegu. Portal reprezentujący lokalne władze nie chciał zauważyć, że powstała tablica upamiętniająca dawnych obywateli tego miasta - jakby fakt, iż Zagłada pochłonęła połowę populacji miasta, nie miał najmniejszego znaczenia...


W marcu 2013 r. Stowarzyszenie Przyjaciół Łukowa w Paryżu, zrzeszające potomków Żydów łukowskich, reprezentowane podczas odsłonięcia tablicy przez Jean-Charles'a Szurka, przesłało na ręce dr. Krzysztofa Czubaszka podziękowanie za zaangażowanie na rzecz upamiętniania łukowskiej społeczności żydowskiej.


Pomysłodawca tablicy zamierzał początkowo doprowadzić do powstania jeszcze dwóch upamiętnień poświęconych łukowskiej społeczności żydowskiej i jej tragedii. Miał to być pomnik w miejscu, w którym do końca II wojny światowej stała synagoga (u zbiegu ul. Staropijarskiej i Bóżnicznej /obecnie ul. Zdanowskiego/) oraz tablica na dworcu PKP, upamiętniająca fakt, iż z tego miejsca Żydzi udawali się w swą ostatnią podróż. Niestety, wszystkie instytucje i organizacje, do których zwrócił się Krzysztof Czubaszek, odmówiły wsparcia finansowego. W związku z powyższym upamiętnienia te nie powstały na 70. rocznicę likwidacji łukowskiego getta. 

Pomnik w obrębie dawnej synagogi udało się wybudować dopiero w 2015 r. Tablica na dworcu kolejowym nadal jest w planach.


© 201
and subsequent years bKrzysztof Czubaszek, All rights reserved