Blog IWCS (Blog)

Yma, byddwn yn cyhoeddi storïau diddorol
am bobl dylanwadol sy'n ymwneud â'r ukulele.
Here, we will be publishing interesting stories
about influential people in the world of ukuleles.


Erthyglau Diweddar / Recent Articles

  • Blog 3 Y Ddau GeorgeY mae yna lawer o enwau lleoedd digon deniadol yng Nghymru, rhai fel Nant Bwlch yr Arian, Porthgain neu Afonwen, ond tybed a oes yna le gydag ...
    Posted 14 May 2017, 10:53 by Iwcs y Cwm
  • Blog 2 Y CAWR WRTH DROED YR WYDDFADerbyn neges oddi wrth ffrind - dyna oedd y sbardun imi deithio i droed yr Wyddfa i chwilio am y Bendigeidfran hwn. “Wyt ti wedi ...
    Posted 14 May 2017, 10:53 by Iwcs y Cwm
  • Blog 1 Shw mae Shimo, Collings a CodyMae'r enw Nick Cody yn un i danio'r dychymyg. Dwi ddim yn gwybod os ydy o'n perthyn i’r Cody enwog ...
    Posted 14 May 2017, 10:54 by Iwcs y Cwm
Showing posts 1 - 3 of 3. View more »

Blog 3

posted 11 Mar 2016, 08:34 by Iwcs y Cwm   [ updated 14 May 2017, 10:53 ]

Y Ddau George

Y mae yna lawer o enwau lleoedd digon deniadol yng Nghymru, rhai fel Nant Bwlch yr Arian, Porthgain neu Afonwen, ond tybed a oes yna le gydag enw mor hyfryd â Llanyblodwel? Yn fanwl gywir, saif Llanyblodwel dafliad carreg dros y ffin yn Lloegr rhwng Croesoswallt a’r Trallwng. Y mae ambell un byd enwog wedi bod yn ansicr os mai yn Lloegr neu yng Nghymru y mae’r pentre fel y cawn weld.

Unwaith eto roeddwn i ar grwydr i chwilio am un arall o bobl ddiddorol byd yr ukuleles. Os ewch chi ar y we a chwilio am “The Ukulele Man” fe ddewch ar draws sawl cyfeiriad at un o ganeuon enwog George Formby, ond os craffwch yn ofalus fe welwch gyfeiriad at “Ddyn Ukulele” arall sef John Croft. Hwn oedd y rheswm am y daith i bentref bach Llanyblodwel. Mae John yn byw yn un o dai hyfryd y pentref.

Athro Daearyddiaeth oedd John a oedd wedi ymddeol yn weddol ddiweddar ar ôl dysgu am flynyddoedd yn un o ysgolion uwchradd Croesoswallt. Er imi fynd i’r ysgol gynradd yng Nghroesoswallt am rai blynyddoedd nid i siarad am addysg y teithiais i Lanyblodwel. Nage, roedd gan hwn sawl pluen yn ei het a rhai o’r plu yn wir werth eu gweld.

Ar ôl prynu banjolele mewn siop ail law a chael ei gyfareddu gan yr offeryn, yn 1979 fe ymunodd John gyda Chymdeithas George Formby. O fewn dim fe’i benodwyd yn ysgrifennydd ac yna’n llywydd y Gymdeithas enwog hon. Dyma griw o bobl sydd wedi gwirioni ar George Formby ac yn cyfarfod yn rheolaidd er mwyn canu ei ganeuon a gwylio’i ffilmiau.

Roedd John yn sefyll ar y stepen drws ac yn barod i’n croesawu gyda phaned, gwên a sgwrs hynod o ddifyr. Fe gawsom weld sawl offeryn, rhai’n offerynnau preifat a rhai oedd e’n gwerthu dros gyfeillion. O fewn dim fe drôdd y sgwrs at alwad ffôn hynod iawn a gafodd yn 1990 tra'r oedd e’n Llywydd y Gymdeithas. Mewn acen sgowsaidd fe ddaeth y llais “Hello, its George Harrison here.”

Ie, roedd George Harrison o’r Beatles yn ffonio John i Groesoswallt ac eisiau dysgu mwy. Roedd o’n ffan mawr o’r ukulele ac o’r George arall yn arbennig. Roedd mam Harrison yn lanhawraig, ei dad yn yrrwr bysus a’i gartref yn un digon cyffredin. Ond pob prynhawn Sadwrn ar ôl gorffen ei rownd yn dosbarthu cig i Lloyd y cigydd byddai George y Beatle yn diflannu i’r sinema er mwyn edrych ar ffilmiau a neb yn fwy poblogaidd na’r George arall, sef George Formby.


Felly dyna gychwyn y berthynas ac yn wir y cyfeillgarwch a fu rhwng John Croft a George Harrison. Yn ddistaw bach fe ddaeth Harrison i dreulio sawl diwrnod yng Nghroesoswallt ac yn Llanyblodwel efo Patti ei wraig a hynny er mwyn chwarae a cheisio prynu ukuleles o werth hanesyddol.

Gyda John fe aeth George, ei wraig, ei fab a’i ffrind Jimmy Nail i Gynhadledd flynyddol Cymdeithas George Formby y flwyddyn ddilynol yn Blackpool. Fe arhosodd John Croft a’i wraig yng nghartref George yn Friar Park, Henley on Thames sawl gwaith gan gyfarfod a Ringo a’i wraig a sawl un arall o fyd adloniant y cyfnod ac yn wir dangosodd John lu o luniau inni o ymweliadau George Harrison i Lanyblodwel a Chroesoswallt.



Un o atgofion melysaf John yw’r achlysur hynny pan archebwyd y gwesty cyfan ym Mhort Meirion gan Harrison. Fe ofynwyd i John Croft berfformio ar ei banjolele, ac yn gyfeiliant iddo roedd George Harrison a band Jules Holland, ie tipyn o achlysur. Y mae gan John Croft lu o atgofion a lluniau o’r cyfnod arbennig hwn ond wnai ddim rhannu popeth gan ei fod yn gweithio ar lyfr arbennig.

O ie, fe soniais i am y dryswch ynghylch lleoliad Llanyblodwel - ai yng Nghymru neu yn Lloegr y mae’r pentref. Un o’r trysorau a rannodd John efo ni oedd poster gwreiddiol yn hysybysebu George Formby yn Awstralia. Roedd o wedi derbyn hwn (a sawl anrheg arall) oddi wrth George Harrison. Y cyfeiriad oedd Llanyblodwel, Wales, England. Ie mae sawl un gallu drysu ynghylch union leoliad un o bentrefi hyfrytaf y wlad.



Dafydd Roberts

Blog 2

posted 18 Feb 2016, 06:29 by Iwcs y Cwm   [ updated 14 May 2017, 10:53 ]

Y CAWR WRTH DROED YR WYDDFA

Derbyn neges oddi wrth ffrind - dyna oedd y sbardun imi deithio i droed yr Wyddfa i chwilio am y Bendigeidfran hwn. “Wyt ti wedi gweld hwn? Naddo wel edrycha’n sydyn neu efallai y byddi di’n rhy hwyr!”

A dyma dreulio tri munud yn edrych ar raglen ddogfen fach, rhaglen a gafodd cryn ddylanwad ar fy niddordeb mewn ukuleles.

https://www.youtube.com/watch?v=Hb_TIzrYISY
Cliciwch ar y botwm uchod am y linc

Hanesyn oedd yma am grefftwr yn adeiladu ukuleles ac yn dechrau dioddef efo Clefyd Parkinson; clefyd a oedd yn mynd i lesteirio os nad gorffen ei yrfa. Roedd yma ras yn erbyn amser. Dyma ddechrau ymchwilio - roedd hwn yn byw yng Nghymru ac yn arddel ei Gymreictod drwy nodi “Made in Wales”. Yr un mor bwysig oedd y ffaith ei fod o’n un o brif wneuthurwyr ukulele y byd!

Pete Howlett oedd enw’r dyn a’i weithdy yn unedau gweithio adeilad Capel Salem, Talysarn, Gwynedd. Roedd fy niddordeb wedi ei danio a fy “nychymyg yn dren” i ddyfynnu un o’i gyn gymdogion dros y mynydd.

Felly dyma gysylltu a dyma drefnu mynd i’w weld ar frys. Wedi’r cwbl ni fyddai llawer o ukuleles Howlett yn cael eu hadeiladu yn y dyfodol.

Cefais daith annifyr iawn, damwain ddifrifol o ‘mlaen, detour diarffordd ond hir yw pob aros ynde? Yn y diwedd dyma gyrraedd a chanfod y cawr.

Wel dyna siom! Gwelais ddyn byr yn y gornel yn gweithio; prin wnaeth o droi ei ben a minnau wedi teithio pum awr, roedd o wedi ymgolli yn ei waith. “Cer i wneud panad i ti dy hun lawr grisiau” oedd y gorchymyn a dyma ddiflannu a ‘nghynffon rhwng fy nghoesau. Ond fe wellodd pethau.


Cefais wybod bod Pete wedi bod yn gweithio yn ysgolion uwchradd y De ddwyrain – yng Nghwmcarn a Merthyr yn ogystal â chyfnod yn ardal Y Drenewydd. Yr argraff a gefais oedd bod Pete yn mwynhau cwmni’r plant llawer mwy na’r drefn a oedd yn llesteirio ei waith. Felly dyma droi at yr ukulele ar ôl cyfnod o adeiladu gitarau. Bu yn Hawaii am gyfnod ac yn America cyn symud yn y pendraw i Dalysarn.

Erbyn hyn roedd Pete yn gynhesach ac yn ei elfen yn dangos y gwahanol ddarnau o bren anhygoel a oedd ganddo fo. Koa, y coed gorau o Hawaii. Mahogany ar gyfer y gwddf, Sbriws, Ebony  a Makore o‘r Affrig, ac erbyn hyn roeddwn i wedi fy nghyfareddu.

Roedd o eisioes wedi gwneud dros 600 o ukuleles a’r uchelgais oedd i adeiladu mil cyn i’r clefyd wneud y gwaith crefft yn ormod iddo. Wrth ei holi cefais wybod bod ganddo gynllun i ehangu ar y cyrsiau gwneud offerynnau mae’n ei gynnig i ymwelwyr i’w weithdy. Treuliwch wythnos yna ac fe gewch fynd adre â ukulele bersonol o dan eich braich. Bellach y mae o wedi ennill ysgoloriaeth Churchill i deithio i America ac Hawaii er mwyn cyd drafod gyda’i gyd luthwyr (gwneuthurwyr). Cyn hynny, cewch ei weld yng Ngwyl Ukulele Prydain yn Cheltenham pan fydd ganddo ukuleles i’w gwerthu. Peidiwch â cholli Bendigeidfran yr ukulele.

Dafydd Roberts


Dolenni cyswllt perthnasol

http://petehowlettukulele.co.uk/

http://parkinsonslife.eu/the-uke-maker-who-vows-to-complete-1000-instruments-in-race-against-parkinsons/

Blog 1

posted 18 Feb 2016, 06:25 by Iwcs y Cwm   [ updated 14 May 2017, 10:54 ]

Shw mae Shimo, Collings a Cody
Mae'r enw Nick Cody yn un i danio'r dychymyg. Dwi ddim yn gwybod os ydy o'n perthyn i’r Cody enwog arall yna sef "Buffalo Bill" Cody - dyn y sioeau Wild West, ond roedd yr enw yn ddigon i danio fy niddordeb i. Roeddwn i wedi dod ar draws Nick Cody wrth bori mewn cylchgronau a safleoedd gwe yn ymwneud â'r ukulele. Roedd o'n sôn am ukuleles byth a beunydd - gwahanol fathau o iwcs, chwaraewyr a gwneuthurwyr iwcs. Yn wir dysgais ei fod yn deithiwr o fri ac wedi cyfarfod â rhai o enwogion y byd yma - yn chwaraewyr a gwneuthurwyr ukulele. Yn fwy na hyn roedd ganddo fo fand bach newydd Small Change Diaries, ac roeddwn i'n hoffi rhai o'u caneuon.

Roedd ‘na un gân yn arbennig, Airport Codeine Blues. Roedd hon yn mynd rownd a rownd yn fy mhen. Ar y we felly i gyhoeddi i'r byd ‘mod i am ddysgu'r gân. Pam yn y byd 'da ni'n gwneud y pethau dwl yma ar Facebook? Wedi'r cwbl, pwy arall sydd eisiau gwybod?

Ond o fewn dim dyma fi'n cael neges yn ôl gan y dyn ei hun ac nid cowboi mohono. Yn garedig iawn roedd o'n diolch am y sylw ac am yrru'r geiriau a'r cordiau ataf. Boi da ynde? A dyma sefydlu ein cyfeillgarwch.

Buan y des i wybod ein bod yn rhannu'r un diddordebau ym myd yr iwcs ac yn arbennig yn y gwahanol wneuthurwyr byd enwog. Roeddwn i eisoes yn gwybod bod 'na bedwar prif gwmni yn gwneud ukuleles yn Hawai - pob un yn cychwyn â llythyren K. Roeddwn i eisoes wedi prynu Kanile’a ond roedd Nick yn tanio fy niddordeb unwaith eto wrth sôn am wneuthurwyr anghyfarwydd. Rhain oedd Stradavi byd yr Iwcs.

Cyn bo hir fe ddaeth y cynnig i ymweld â Nick yn ei gartref wrth ymyl Leeds  a hynny er mwyn inni rannu ein diddordeb a’n hofferynnau. Yn syml roedd o a fi am rannu ein teganau. Roedd gen i ukulele a gitar gan Bill Collings o Austin Texas a Nick newydd ddod nôl o America gan gyfweld â Collings ar gyfer erthygl i'r cylchgrawn 'Uke'.
 

O'm safbwynt i roedd Nick yn berchen ar ukulele o Siapan - u
n o'r rhai mwyaf swynol imi ei chlywed erioed, fel telyn aur. Comet 3 oedd enw'r offeryn a Takahiro Shimo y gwneuthurwr. Nid offeryn cwmni yn cynhyrchu wrth y miloedd 'mo hon, yn hytrach offeryn campfeistr o’r safon byd eang uchaf.
Luthiwr ydy'r term ar gyfer gwneuthurwr offerynnau gyda thannau ac mae Shimo yn arch luthiwr. Mae'n debyg nag yw Shimo yn gwneud mwy na rhyw ddwsin o offerynau mewn blwyddyn a phob un o’r safon mwyaf anhygoel a phob un yn wahanol.

Fel plentyn bach felly i fyny a fi i Leeds a chael croeso twymgalon gan Nick,ei wraig, y gath a'r offerynnau. Do fe gefais gyfle i chwarae'r Shimo a phedair Collings (mae llun o Nick yn dal y Collings ar y safle yn yr adran luniau). Ond yn ôl y disgwyl fe ges i fy nghyfareddu gan y Shimo yn fwy na dim byd arall. Roedd hon offeryn arbennig iawn ac yn fraint imi gael ei chwarae. Chwaraeais sawl offeryn yna, gitarau gwerth £10,000 a hyd yn oed "Walking bass Dulcimer" ond bydd rhaid i hanes y Dulcimer aros am y tro.


Mi gafodd y ddau ohonon ni brynhawn i'w gofio dwi'n meddwl yn chwarae a sgwrsio fel tasen ni wedi adnabod ein gilydd ers blynyddoedd. Rydyn ni wedi cytuno i gyfarfod  eto pan ddaw gwyl ukulele i Cheltenham yr haf 'ma. Dyna'r math o gyfeillgarwch a gewch chi wrth chwarae'r hen Chwannen Chwareus.

Fe gewch glywed y Shimo Comet 3 wrth chwilio am enw Nick Cody ar y we. Yno hefyd cewch glywed ei fand "Small Change Diaries" a'r gân a gychwynodd popeth. Diolch i Nick, Shimo a Bill Collings am yr antur – roedd y daith a’r profiad gystal ag unrhyw sioe neu antur gan y Cody arall, Buffalo Bill.


Dafydd Roberts

Dolenni Cyswllt ...

1-3 of 3