ΠΡΟΒΑΤΟ‎ > ‎

Η διατροφή των αιγοπροβάτων κατά τη διάρκεια της εγκυμοσύνης

Διατροφή κατά τον πρώτο μήνα της εγκυμοσύνης

Η εγκυμοσύνη για να είναι ασφαλής και σίγουρη, ιδιαίτερα στην αρχή, πρέπει τα ζώα να βρίσκονται σε πολύ καλή θρεπτική και σωματική κατάσταση. Η σωστή διατροφή πριν την έναρξη και κατά τη διάρκεια της βατιάς παίζει σημαντικό ρόλο για μια πετυχημένη εγκυμοσύνη. Όταν τα ζώα κατά τις πρώτες μέρες της εγκυμοσύνης είναι αδύνατα, αποτυγχάνει η γονιμοποίηση λόγω των ανωμαλιών που παρουσιάζουν τα ωάρια, συμβαίνουν απώλειες εμβρύων, παρατηρούνται επιστροφές των ζώων, παρατείνεται ο οίστρος, μειώνεται η γονιμότητα στην επόμενη σύλληψη και δύσκολα συλλαμβάνουν. Το ίδιο συμβαίνει και με τα πολύ παχιά ζώα τα οποία δύσκολα συλλαμβάνουν, η επιβίωση των γονιμοποιημένων ωαρίων είναι χαμηλή και το βάρος των νεογέννητων αμνοεριφίων είναι μικρό. Το σωματικό βάρος των ζώων πρέπει να παραμένει σταθερό γιατί μικρή μείωση του πιθανόν να προκαλέσει εμβρυϊκούς θανάτους άσχετα από τη σωματική κατάσταση των ζώων κατά τη βατιά. Κατά τις πρώτες είκοσι μέρες της εγκυμοσύνης το γονιμοποιημένο ωάριο ή ωάρια δεν έχουν εγκατασταθεί πλήρως στη μήτρα αλλά περιφέρονται μέσα στα υγρά της μήτρας και διατρέφονται απορροφώντας τα θρεπτικά στοιχεία που βρίσκονται σε αυτά. Στο στάδιο αυτό απότομες αλλαγές στην ποσότητα και ποιότητα της τροφής προκαλεί εμβρυϊκούς θανάτους.

Κατά την περίοδο της βατιάς, αν η διατροφή είναι ελλιπής και τα ζώα υποσιτίζονται, παρουσιάζονται επαναλαμβανόμενοι οργασμοί οι οποίοι επηρεάζουν τη συγκέντρωση της προγεστερόνης και τη σχέση της με τα οιστρογόνα, με αποτέλεσμα να μην υπάρχει η σωστή περιεκτικότητα των αμινοξέων στα υγρά της μήτρας που παίζουν σημαντικό ρόλο στην ανάπτυξη των εμβρύων.

Από την εποχή της βατιάς, Απρίλιο - Μάιο - Ιούνιο, τα ζώα πρέπει να βρίσκονται σε καλή σωματική κατάσταση (όχι πολύ παχιά, ούτε και πολύ αδύνατα). Η διατροφή με σιτηρέσιο πλούσιο σε ενέργεια έχει θετική επίδραση στον αριθμό των γονιμοποιημένων ωαρίων (πολυδυμία), ενώ η πρωτεΐνη δεν έχει και τόση σημασία. Σε ζώα με κανονικό σωματικό βάρος, χορηγούνται, για συντήρηση 550γρ. συμπυκνωμένο μείγμα με 14% πρωτεΐνη και 500γρ. άχυρο κατά ζώο. Στα αρμεγόμενα ζώα χορηγούνται επιπλέον 650γρ. συμπυκνωμένο μίγμα με 14% πρωτεΐνη για κάθε κιλό πρόβειου γάλακτος ή 500γρ. για κάθε κιλό αιγινού γάλακτος μαζί με 200γρ. χονδροειδή τροφή κατά ζώο. Οι αρνάδες και οι ριφάδες (ποβίζια) τοποθετούνται για βατιά από την ηλικία των επτά μηνών και με σωματικό βάρος γύρω στα 45 κιλά. Κατά τους πρώτους 3½ μήνες της εγκυμοσύνης τα ποβίζια χρειάζονται μεγαλύτερη ποσότητα συμπυκνωμένου μίγματος (700γρ.) γιατί συνεχίζουν να αποκτούν το κανονικό τους βάρος.

Διατροφή από το 2Ί μέχρι τον 3½ μήνα της εγκυμοσύνης

Η περίοδος αυτή της εγκυμοσύνης των αιγοπροβάτων είναι το στάδιο το οποίο απαιτεί ιδιαίτερη προσοχή όσον αφορά τον τρόπο διατροφής τους. Πρέπει να πούμε ότι τυχόν λάθη στη διατροφή κατά την περίοδο αυτή θα δημιουργήσουν στον τελευταίο μήνα της εγκυμοσύνης σοβαρά προβλήματα, όπως τοξαιμία της εγκυμοσύνης με σοβαρές απώλειες.

Είναι σημαντικό να γνωρίζουν οι αιγοπροβατοτρόφοι ότι μέχρι το τέλος του πρώτου μήνα της εγκυμοσύνης τα έμβρυα έχουν οριστικά εγκατασταθεί στη μήτρα. Οι ανάγκες των εμβρύων σε θρεπτικά συστατικά είναι ελάχιστες λόγω του πολύ χαμηλού ρυθμού ανάπτυξης των εμβρύων. Γι΄ αυτό δεν χρειάζεται επιπρόσθετη ποσότητα τροφής από αυτή που απαιτείται για την κάλυψη των αναγκών συντήρησης και γαλακτοπαραγωγής, αν τα ζώα αρμέγονται. Οι μητέρες είναι δύσκολο να αντέξουν μεγαλύτερες διατροφικές διακυμάνσεις και να χάσουν μέχρι και 4% του βάρους τους χωρίς επιπτώσεις στο βάρος των εμβρύων. Χορήγηση αυξημένης ποσότητας τροφής στα ζώα κατά την περίοδο αυτή μάλλον ζημιά προκαλεί στα ζώα διότι αυξάνεται το βάρος του ζώου παρά των εμβρύων. Αν τα ζώα διατηρήσουν αυτό το πάχος (βάρος) μέχρι τη γέννα, αυτό θα έχει σαν αποτέλεσμα τη γέννηση αμνοεριφίων χαμηλής ζωτικότητας, παρουσιάζονται δυσκολίες στη γέννα και υπάρχει κίνδυνος να παρουσιαστούν μεταβολικές ασθένειες, όπως η τοξαιμία της εγκυμοσύνης.

Όταν το βάρος των εγκύων ζώων θεωρείται κανονικό, τότε συστήνεται να τους προσφέρονται 600γρ. συμπυκνωμένης τροφής με 14% πρωτεΐνη και 500γρ. ποκαλάμης, ώστε να καλύπτονται οι ημερήσιες ανάγκες συντήρησής τους. Επίσης, να τους προσφέρονται 650γρ. ή 450γρ. συμπυκνωμένης τροφής και 150γρ. σανός για κάθε κιλό πρόβειο ή αιγινό γάλα, αντίστοιχα, στην περίπτωση που τα έγκυα ζώα παράγουν ακόμη γάλα.

Σε περίπτωση που τα έγκυα αιγοπρόβατα είναι παχιά, στόχος πρέπει να είναι το αδυνάτισμα τους με τον περιορισμό των πιο πάνω ποσοτήτων τροφής που χορηγούνται στα ζώα, έτσι που να χαθεί το λίπος που βρίσκεται στο χώρο του στομάχου και να δημιουργηθεί χώρος για την ανάπτυξη των εμβρύων και για την επιπλέον ποσότητα τροφής που χορηγείται κατά τον τελευταίο μήνα της εγκυμοσύνης. Αξίζει να τονιστεί ότι η τοξαιμία της εγκυμοσύνης δημιουργείται όταν τα ζώα είναι παχιά, έχουν λίπη γύρω στους νεφρούς και κάτω από τη ράχη και δεν υπάρχει διαθέσιμος χώρος για αρκετή τροφή κατά τον τελευταίο μήνα της εγκυμοσύνης. Στην προσπάθεια τους τα έγκυα παχιά ζώα να διαθρέψουν τα έμβρυα τους, διασπούν το λίπος από το σώμα τους, οπότε ελευθερώνονται ενέργεια και κετονικά σώματα. Τα σώματα αυτά είναι τοξίνες που κυκλοφορούν μέσα στο αίμα, το δηλητηριάζουν και προκαλείται ανορεξία που επιδεινώνει ακόμα περισσότερο την κατάσταση, έτσι που η διάσπαση λιπών να συνεχίζεται σε μεγαλύτερο βαθμό. Σαν αποτέλεσμα όλων αυτών, τα ζώα που υποφέρουν γίνονται σκυθρωπά, δεν μπορούν να σταθούν στα πόδια τους και παραμένουν πεσμένα στο έδαφος, ενώ η όρεξη τους για τροφή μειώνεται ακόμα περισσότερο. Αν τα ζώα που υποφέρουν αποβάλουν ή κατορθώσουν να γεννήσουν τότε μπορεί να συνέλθουν αμέσως, διαφορετικά πεθαίνουν.

Διατροφή κατά τις τελευταίες 45 μέρες της εγκυμοσύνης

Τις τελευταίες 45 μέρες της εγκυμοσύνης τα έγκυα αιγοπρόβατα έχουν ψηλές ανάγκες σε ενέργεια και πρωτεΐνη και άλλα θρεπτικά στοιχεία, γιατί το έμβρυο σ' αυτό το στάδιο αποκτά το 85% του βάρους του, η πολυδυμία είναι ψηλή, ο μαστός αναπτύσσεται και αρχίζει η παραγωγή και σύνθεση του πρωτογάλακτος.

Λόγω του μεγέθους του εμβρύου, ο όγκος του στομάχου περιορίζεται, γι' αυτό αποφεύγεται η υπερβολική χρήση χονδροειδών τροφών ή τροφών που καταλαμβάνουν μεγάλο μέρος στο στομάχι κατά το στάδιο αυτό. Τόσο οι χονδροειδείς όσο και η συμπυκνωμένη τροφή πρέπει να είναι καλής ποιότητας. Η σωστή και ορθολογιστική διατροφή τις τελευταίες έξι βδομάδες της εγκυμοσύνης είναι σημαντικός παράγοντας για την επιτυχή αναπαραγωγική απόδοση των ζώων. Συμβάλλει στη μείωση των αποβολών, στη μείωση του ποσοστού θνησιμότητας των μητέρων και των νεογέννητων, στη γέννηση υγιών νεογνών και με κανονικό βάρος που αποτελούν προϋπόθεση για καλύτερη επιβίωση και ανάπτυξη τους. Η ανάπτυξη του μαστού είναι καλύτερη, η ποσότητα και η ποιότητα του πρωτογάλακτος και γάλακτος είναι αυξημένη και βελτιωμένη.

Κατά τις τελευταίες έξι εβδομάδες της εγκυμοσύνης τα ζώα πρέπει να χωρίζονται σε ομάδες ανάλογα με τον αριθμό των εμβρύων που κυοφορούν και να διατρέφονται ανάλογα. Ο προσδιορισμός του αριθμού των εμβρύων μπορεί να γίνει με υπερήχους. Αν την περίοδο αυτή όλα τα αιγοπρόβατα παίρνουν την ίδια ποσότητα τροφής, τότε η ανάπτυξη των μονόδυμων εμβρύων θα είναι πολύ μεγάλη με αποτέλεσμα να παρουσιαστούν δυσκολίες στη γέννα και στην επιβίωση τους ενώ, αντίθετα, τα τρίδυμα και τα τετράδυμα θα έχουν μικρότερο σωματικό βάρος που θα επηρεάσει τη βιωσιμότητα και την ανάπτυξή τους. Θα παρουσιαστούν επίσης και άλλα προβλήματα, όπως μεταβολικές ασθένειες, αποβολές, απώλειες μητέρων και νεογέννητων και άλλα.

Για κυοφορία δύο εμβρύων δίνεται σιτηρέσιο 750γρ. καλής ποιότητας χονδροειδούς τροφής και 1150γρ. συμπυκνωμένο μείγμα με 16% πρωτεΐνη. Στην περίπτωση τριών εμβρύων, οι ποσότητες αυτές αυξάνονται κατά 15%, ενώ με ένα έμβρυο οι ποσότητες αυτές μειώνονται κατά 20%. Τονίζεται ότι κάθε αλλαγή σιτηρεσίου πρέπει να γίνεται σταδιακά και όχι απότομα για να αποφεύγονται διατροφικά προβλήματα (οξέωση) και να δίνεται χρόνος στους μικροοργανισμούς του στομαχιού του ζώου να προσαρμόζονται.
Comments