2013 - Terug in oktober

Elk jaar reizen Jonne Misset en Albert Laterveer naar Eritrea om ter plaatse de besteding van de gelden van Eritrea Hagez in goede banen te leiden. In januari van dit jaar waren ze er om een huwelijk bij te wonen. In oktober vertrokken ze weer om hun werk goed af te kunnen sluiten. Zoals altijd nemen ze de reis– en verblijfskosten voor eigen rekening, zodat al het ontvangen geld daadwerkelijk in Eritrea kan worden besteed.

28 oktober 2013

We zijn al weer een week in Eritrea. Deze keer liep het soepel bij de douane. We hadden veel medicijnen bij ons maar niemand toonde enige interesse in ons, behalve dan de drievoudige paspoortcontrole, maar die is hier normaal.

De situatie in het land is niet gemakkelijk. Er is nauwelijks elektriciteit en als die er is, is het meestal 's nachts. Dus 's avonds de opladers in het stopcontact en dan hopen dat je de volgende dag weer stroom hebt voor I-pad, telefoon en fototoestel. Hetzelfde verhaal gaat op voor water, soms komt er geen druppel water uit de kraan. Voor ons niet zo'n probleem, ons drinkwater kopen we in flessen en jerrycans. Voor de inwoners is het heel vervelend.

De ramp bij Lampedusa met meer dan 350 dode mensen uit Eritrea is hier hard aangekomen. In de straten zie je de tenten van de mensen die rouwbijeenkomsten organiseren voor hun overleden familieleden. Op de hoeken van de straten zijn overlijdensberichten aangeplakt met een foto, veel jonge gezichten.

Vandaag hebben we geprobeerd om van de ruim vijfduizend euro van de school in Heiloo melkpoeder te laten kopen voor baby's die niet door hun moeder gevoed kunnen worden. De prijs was echter erg hoog. Het is beter te wachten tot over een week of zo.

Voor een anonieme gift van 5000 euro hebben we een heel goede bestemming gevonden met de plaatsing van een solarsysteem op de kliniek van het grensstadje MaiMine. Hier is in het geheel nog geen elektriciteit. Bevallingen vinden plaats bij het licht van zaklantaarns. Met de ervaring van afgelopen maart, toen we in de stad Keren net zo'n systeem hebben laten aanleggen, moet dit goed komen. In Keren werkt het als een lier. Over het stadje MaiMine horen we verdrietige dingen. Meisjes trouwen in het algemeen op jonge leeftijd en krijgen veel kinderen. Bij complicaties bij de bevalling moet men over een bergweg vervoerd worden, vele kilometers lang, naar een ziekenhuis. Er is niet altijd benzine voor de rit met de ambulance. Er is veel armoede. De solar kan in ieder geval de situatie in de kliniek verbeteren, met licht en energie, ook voor koeling van medicijnen.

We komen weer bijzondere mensen tegen. In ons hotel is een Duitser, die op kleine schaal hetzelfde doet als wij. Hij komt elke drie jaar en spaart zelf geld op een originele manier. Elke avond stopt hij al zijn muntgeld in een doos. (' Dat heb ik vandaag toch niet meer nodig'). In een jaar spaart hij zo ongeveer 3.000 euro, die hij in Eritrea weer uitdeelt aan mensen die het nodig hebben.

Bij de zusters waar we mee samenwerken hebben we met de solarbox gekookt. Het is een geschenk van de Stichting Solar Cooking Nederland. Men was zeer verrast (ze noemden het the magic box). Het eten was heerlijk. Met de duizend euro die we van de Agathakerk in Zandvoort hebben gekregen, willen we dit uitbouwen via de Women Promotion Centers bij de klinieken.

Morgen vertrekken we naar de kliniek in Keren voor een vierdaags bezoek. We moesten een reisvergunning aanvragen. Twee jaar geleden mochten we maar één nacht blijven. Nu drie. We kunnen nu de uitgaven van afgelopen januari op hun resultaat gaan bekijken.

3 november 2013

We zijn een paar dagen in de stad Keren geweest. Dan weet je weer hoe heet het in de tropen kan zijn. Maar dat terzijde.
We bezochten de kliniek waar in maart onze solar is geplaatst. Het is een groot succes. Oorspronkelijk bedoeld voor de kraamafdeling met alleen licht en een koelkastje, blijkt er veel meer mogelijk. Er lopen draden door de kliniek die ook licht en

energie brengen naar het laboratorium. Hier stonden de apparaten die we in januari kochten in vol gebruik. Voor de apotheek hebben we stellingen laten bouwen, zodat de medicijnen nu verantwoord op voorraad kunnen worden gehouden. Dankzij alle bijdragen van de mensen die ons steunen waren er voldoende medicijnen, terwijl de kliniek steeds drukker wordt. Toen we er waren stonden overal rijen wachtende mensen. We werden geconfronteerd met een apart probleem: de LEDlampjes (peertjes) van de solar hebben ventilatiesleuven. Hierdoor kunnen allerlei insecten naar binnen kruipen. Nu ligt er een laag dode insecten in de lamp die hierdoor een lagere lichtopbrengst heeft. Wij gaan proberen hiervoor lampenkapjes te maken van muskietengaas.
We spraken een dag later met een paar mensen, die door de zusters met ons geld worden ondersteund. Een vrouw heeft twee weeskinderen geadopteerd, die nu twee jaar en een maand oud zijn. De moeder stierf bij de geboorte van deze tweeling. De vader reisde een dag lang met de bus naar de zusters, gaf de kinderen af en verdween weer. Naspeuringen om hem te vinden hebben geen resultaat gehad. De
zusters betalen de vrouw voor haar levensonderhoud en dat van de twee kinderen. Voor iedereen nu de beste oplossing, maar het is tragisch hoe een man zijn vrouw kwijt raakt en dan van pure armoede zijn kinderen moet achterlaten. Hierna spraken we met een moeder van een tweeling, die zelf niet genoeg melk heeft voor haar baby’s van twee maanden. Ook deze worden gevoed met de babymelk die we met het geld van onze sponsors kunnen kopen.
Tenslotte hetzelfde verhaal van een man die een maand geleden zijn vrouw verloor, drie dagen na de bevalling. Zijn zuster en zwager zorgen nu voor het kind. Als boer kan hij dit nooit alleen. Via de zusters is er babymelk om het kind te laten leven.

Van het geld dat was gegeven door de zusters van Klooster Euphrasia in Bloemendaal is een vrouw, Asmeret, geholpen aan een weefgetouw. Ze krijgt nu de tweejarige cursus. Bij haar zijn we thuis geweest. Haar man is in het
leger, werkt elders in het land en verdient weinig geld. Met haar moeder en drie kinderen bewoont ze een eenkamerhuisje met een dak van golfplaat. Geen elektra en geen water. Doeken over de stoelen moeten huiselijkheid brengen, maar de vloer is van leem en stoft bij elke stap. Afgesproken is dat ze de cursus in de ochtend doet, dan kan ze in de middag achter eten aan voor de familie.

We hebben veel gesprekken over nieuwe projecten. Solar is erg belangrijk omdat de energievoorziening hier niet goed werkt. Als je door de steden loopt hangt overal een dikke walm van de generators die voor de winkels en bedrijven elektriciteit opwekken. En als we dan bij ons hotel komen staat er een reusachtig apparaat uitlaatgassen uit te braken ten behoeve van het restaurant ernaast.


Een onverwacht drama. Het neefje van Sr. Mihret, onze naaste contactpersoon, ging gisteren baden in een nieuw stuwmeer en stapte in een gat. Hier zijn geen zwemlessen op school. Hij verdronk. Hij was 12 jaar oud.

Gisteren mochten we het feest meemaken van de inwijding van de novicen. De mis en het feest erna gingen geheel volgens Afrikaanse katholieke riten; voor ons heel bijzonder om mee te maken.

8 november 2013

Gisteren zijn we terug gekomen van onze tweede 'reis', dit keer naar Dekemhare waar we slechts twee dagen zijn geweest. Maar we hebben wel veel meegemaakt.

Eerst even terug naar het begin van deze week. Een heerlijk positieve start: op bezoek bij het grote staatsziekenhuis in Asmara. Via ons netwerk in Nederland (dank, Thei!) is contact geregeld met het hoofd van het laboratorium aldaar. Vanuit de kliniek in Keren vroegen ze ons vorige keer (januari 2013) om verschillende tests te kopen (o.a. Hepatitis A, B, C) omdat ze die hier niet konden krijgen en ze hard nodig waren. We kregen het niet voor elkaar ze ergens anders te kopen (in Europa gaan die tests in grote dure machines) en hebben uiteindelijk mensen uit ons netwerk ingeschakeld. Dat leidde tot dit contact, waar we de benodigde tests wel konden kopen. Er ligt nu ook een contact tussen de zusters en het hoofd van het lab, zodat eventuele andere problemen wellicht ook via deze weg opgelost kunnen worden. Tevens hebben wij ons garant gesteld voor de jaarlijkse aanschaf van ruim 5000 disposals voor de Hemo Cue (bloedtests) en hebben we dit apparaat ook aangeschaft voor de kliniek. Er was enige aarzeling bij de kliniek om dit aan te schaffen omdat het werken met disposals veel geld kost. Al met al een positieve start van de week.

De volgende dag gingen we op bezoek bij moeders die voor het voeden van hun baby's aangewezen zijn op melkpoeder. Hetzij dat de moeder HIV-geinfecteerd is of op een andere manier te ziek is om haar baby te voeden. Hetzij dat het om een geadopteerd weeskindje gaat. Van een school in Heiloo hebben we veel geld meegekregen voor melkpoeder: we konden van het geld dat de kinderen bijeen hadden gebracht 1055 blikken melkpoeder kopen. Om te laten zien wat we met het geld gedaan hebben, hebben we filmpjes gemaakt over deze moeders met hun baby's. Terug in Holland maken we er een korte film van die dan naar de school gaat.

Albert heeft hard gewerkt aan het plan voor een solarinstallatie voor een kleine kliniek van de zusters in MaiMine, een zeer afgelegen dorp bij de grens met Ethiopië. Er is daar geen elektriciteit en bevallingen na 18.00 uur worden bij het licht van een zaklantaarn gedaan. Mario, een Italiaanse ingenieur, is op dit moment ook in Asmara. Hij heeft ook het solarsysteem voor de kliniek in Keren geregeld en heeft veel verstand van zaken, ook van de situatie in Eritrea. Hij heeft een officiële berekening gemaakt voor het project in MaiMine. Via een anonieme gift kregen we hiervoor al 5000 euro. De projectkosten bedragen echter 7000 euro, maar we zijn tegenwoordig niet meer voor één gat te vangen: die solarinstallatie gaat er wel komen!

Het was goed dat we ook een weeshuis konden bezoeken. De kinderen die hier vaak vanaf babyleeftijd komen, zijn geheel
afhankelijk van melkpoeder. Het eerste half jaar krijgen ze alleen maar melk, daarna krijgen ze stukje bij beetje vaste voeding en tot een jaar krijgen ze daarbij nog 's morgens en 's avonds melk. Melkpoeder is vaak moeilijk verkrijgbaar, dus zeker voor een weeshuis moet je zorgen dat de voorraden niet opraken. Gelukkig konden we van twee groepen sponsoren geld overhandigen om melkpoeder te kopen. Een stichting in Nederland heeft ons speciaal hiervoor geld gegeven en vanuit een parochie in Birmingham, Engeland hebben we ook geld gekregen voor het weeshuis.
De kinderen vinden het heerlijk als ze bezoek krijgen, want dat betekent extra aandacht. Sommige kleintjes komen ook met open armen op je toe lopen. Het was ontroerend te horen hoe ze met dagelijkse oefeningen een meervoudig gehandicapt kindje van 3 jaar oud aan het lopen hebben gekregen. Het meisje kon tot die tijd alleen maar plat op haar rug liggen. Nu loopt ze, weliswaar met spastische bewegingen, maar ze heeft goed geleerd om haar evenwicht te bewaren.

Als speciale afsluiting van dit bericht willen we jullie laten weten dat we in Dekemhare 's avonds laat hebben genoten van een werkelijk spectaculaire sterrennacht. Alle bekende sterrenbeelden waren bijna niet meer te zien door alle melkwegstelsels die daaromheen zeer goed te zien waren. Om stil van te worden.

 

21 november 2013

We zijn weer thuis, na een reis van 19 uur. Lufthansa had alle vluchten op Eritrea gecanceld omdat ze nog onderhandelen over een nieuw contract. We moesten met Yemen Air via Sana'a, Cairo en Frankfurt naar huis. Bij het eerste vliegtuig moest je nog net niet meetrappen. Stokoud met losgescheurde kussens op de stoelen en - waar vind je dat nog in een vliegtuig - echte asbakken in elke stoel. De volgende vliegtuigen waren gelukkig van een betere kwaliteit.

Terugkijkend op vier weken Eritrea moeten we zeggen dat het erg intensief was. We hebben mooie dingen kunnen doen met het geld van onze ondersteuners en met ons -inmiddels flinke- netwerk. De meeste dingen hebben we eerder al verteld, maar dit waren voor ons de hoofdpunten van deze reis:

Erg enthousiast waren we over het solarsysteem op de kliniek in Keren. Als er in de stad geen elektra is, staan er voor de bedrijven en winkels enorme generatoren om toch te kunnen werken en licht te hebben, met als gevolg een grote wolk van uitlaatgassen in de winkelstraten. In de kliniek is er echter volop licht en werken koelkasten en apparatuur zonder een greintje luchtvervuiling. Zoals we al eerder schreven willen we een iets groter systeem laten aanleggen in de kliniek in het stadje MaiMine, in een regio waar überhaupt geen elektriciteit is. Brandstof voor een generator is er ook niet, zodat 's nachts de spoedhulp en de bevallingen bij het licht van zaklantaarns moeten gebeuren. We hebben inmiddels tegen de zusters gezegd dat ze een vergunning voor de aanleg kunnen aanvragen. Het merendeel van het benodigde geld hebben we al, en het restant ... dat lukt ook wel.

Met het geld van de kinderen van basisschool De Springschans uit Heiloo konden we meer dan duizend blikken melkpoeder aanschaffen, voor moeders die hun baby's niet zelf kunnen voeden. Dankzij het geld van de opgeheven stichting 'Eritrea in nood' en van een groepje oudere dames in Engeland, ging er extra melkpoeder naar een weeshuis, dat baby's opvangt waarvan de moeder tijdens de bevalling is overleden.

Veel indruk maakte het huisbezoek aan moeders met een HIV-besmetting. De armoede, met een stel kinderen in één kamertje zonder elektra, water of sanitair. Fijn dat er dan voor de baby voldoende melk is van een goede kwaliteit en gelukkig dat we wat kleding en geld konden achterlaten.

In zo'n zelfde huis woont een moeder van een paar kinderen, samen met haar moeder. Van het geld van de zusters uit Bloemendaal konden we haar een weefcursus geven met een eigen weefgetouw. Het paste precies in het schuurtje achter het huis. Alleen het dak moest van nieuwe golfplaten worden voorzien, maar ook dat werd geregeld. Ze volgt nu 's ochtends de cursus en kan 's middags nog wat geld verdienen en voor haar kinderen zorgen.

In het weeshuis kwamen we op de bedjes de hoeslakens tegen die genaaid zijn door Riet, Patsy, Margaret en Christina, en Marian en Ans. De kinderen liepen in truitjes met merknamen als STOER en NOPPIES. Een duidelijk bewijs dat onze vaten met spullen op de goede plek zijn aangekomen.

Voor de kliniek in Keren hebben we echt een groot verschil kunnen maken. In Asmara konden we de Hemo Cue kopen, een eenvoudig te bedienen apparaatje dat snel en heel exact het hemoglobinegehalte kan meten. Voor andere tests, o.a. HIV en Hepatitis konden we via ons netwerk de levering garanderen. Zo help je mee aan een goede gezondheidszorg voor een gebied met zo'n 30.000 mensen, waarvan de allerarmsten alle hulp gratis krijgen.

Voor het komende jaar hebben we een indrukwekkende wensenlijst kunnen opstellen via de verschillende contacten. Van kleinere zaken als stethoscopen tot hele grote, zoals de aanleg van ondergrondse opslag van regenwater, zodat als het regent, het water van de daken ook kan worden bewaard voor irrigatie en dagelijkse gebruik.

Tot slot dit: het is fantastisch om dit allemaal te kunnen doen, maar het kan alleen dankzij twee groepen mensen. In Nederland zijn er steeds weer mensen en instellingen die ons financieel en met hand-en spandiensten ondersteunen en in Eritrea zijn het de zusters, die al die programma's voor de klinieken, het weeshuis en de weefcursussen opstellen en uitvoeren. Samen kunnen we zo op onze eigen schaal mooie resultaten halen.

Bij thuiskomst vonden we dit mailtje:

Dear Albert and Jonne,

How wonderful is to hear that you have arrived safely and in good time. Thanks to God. We are so happy for your stay among us and we love you so much. We are really impressed and touched for your simple way of living and dedicated spirit for the poor. May God bless you abundantly. Greet everybody whom we know and those who collaborate with you for the poor.

With thanks and deep love,

Sara Hagos, Daughter of Charity