15. Monetary aspects, coin circulation

Index:

Ablaing van Giessenburg, Rudolf Carel d' 1804-1881

Title:

Gedachten omtrent het muntwezen, toegepast op de wet van 28 sept. 1816 en op het concept van wet van 4 dec. 1838 / door R.C. Baron d'Ablaing van Giessenburg

Published:

Leyden : bij C.C. van der Hoek, 1839

 

Index:

Ablaing van Giessenburg, Rudolf Carel d' 1804-1881

Title:

Het muntstelsel gewijzigd naar de bestaande behoefte / [Rudolf Carel d'Ablaing van Giessenburg]

Published:

Leyden : H.W. Hazenberg en Comp., 1845

 

Index:

Ablaing van Giessenburg, Willem Jan d' 1812-1892

Title:

Aanmerkingen op het verslag der Munt-commissie / door d'Ablaing van Giessenburg

Published:

Utrecht : J.L. Beijers, 1873

 

Index:

Ablaing van Giessenburg, Willem Jan d' 1812-1892

Title:

Vereischten der muntwet / door d'Ablaing van Giessenburg

Published:

Utrecht : Beijers, 1874

 

Index:

Ackersdijck, Jan 1790-1861

Title:

Nederlands muntwezen : inwisseling der oude munten voor papier / door J. Ackersdijck

Published:

Utrecht : C. van der Post Jr., 1845

 

Index:

Ackersdijck, Jan 1790-1861

Title:

Over het Collegie van Raden en Generaalmeesters van de Munt / door J. Ackersdijck

Published:

Utrecht : J.G. Broese, 1850

 

Index:

Allain, Thierry 1970-

Title:

Les Néerlandais et le marché monétaire levantin dans la seconde moitié du XVIIe siècle (1648-1701) / par Thierry Allain

Source:

Histoire, Économie & Société 27 (2008) 2 p. 21-38

Abstract:

The Mediterranean trade became very important for Dutchmen in the second half of the seventeenth century. In imitation of the others European merchants they had to carry great amounts of coins, especially the leeuwendaalder , the most famous European silver coin in the Ottoman empire after the Spanish real. Smyrna was the main position for the Dutch nation. From the end of the 1660’s we notice a strong flow of critics from the French diplomats towards Dutch merchants. It was about falsification of French and Spanish coins, and debasement of their own leeuwendaalders. We cannot agree to this classical mind about the Dutch trade in the Levantine world. In a context of diplomatic crisis of war between French monarchy and Dutch Republic, this accusations seem to be a means to disqualify an opponent. The political authorities, in the Netherlands but also in Smyrna, tried to control the coins-market. But the organization of the Mediterranean trade made this control very difficult. And above all the framework of the Ottoman monetary system attracted smugglers from all Europeans nations, not particularly Dutch merchants.

 

Index:

Anspach, Jacobus 1830-1908

Title:

Iets over het voormalig muntwezen, inzonderheid in Overijssel en Gelderland / door Jac. Anspach

Source:

De Navorscher 45 (1895) p. 261-279

 

Index:

Asser, Carel 1780-1836

Title:

Verhandeling over de vraag of bij het Wetboek van Strafregt tegen het snoeijen van geldmunten straf is bepaald? / door C. Asser

Published:

's Gravenhage : A. van Hoogstraten, 1836

 

Index:

Aulnis de Bourouill, Johan d' 1850-1930

Title:

Overzicht van den tegenwoordigen stand van het muntvraagstuk / [J. d'Aulnis de Bourouill]

Source:

De Economist 44 (1895) 1 p. 73-97

 

Index:

Bake, John 1787-1864

Title:

Brief aan den heer Y. D. C. Suermondt over eenige vragen betreffende ons muntstelsel / door J. Bake

Published:

Leiden : bij S. en J. Luchtmans, 1845

 

Index:

Beeldenaer

Title:

Beeldenaer ofte figuerboeck dienende op de nieuwe ordonnantie vander munte by zijne Excell., ghearresteert ende wtghegeven den 4. augusti 1586 ...

Published:

Gedruckt tot Amstelredam : by Cornelis Claesz. ..., [1586]

 

Index:

Beeldenaer

Title:

Beeldenaer ofte figuer-boeck, dienende op de ordonnantie vander munte, gearresteert ende uyt-gegheven by de mogende edele heeren de Staten Generael der Vereenichde Nederlanden op den 21en marty anno 1606 : in welcke gerepreseneerd zijn alle de figueren ...

Published:

In s'Graven-Haghe : by Hillebrant Jacobsz ..., 1606

 

Index:

Beeldenaer

Title:

Beeldenaer ofte figuer-boek dienende op de nieuwe ordonnantie van der munte, gearresteert ende uytgegeven by de hooge ende mogende  heeren de Staten Generael der Vereenichde Nederlanden op den lesten julij 1610 ...

Published:

In 's Graven-Haghe :  by Hillebrant Jacobssz, 1614

 

Index:

Beeldenaer

Title:

Beeldenaer ofte figuerboeck dienende op die nieuwe ordonnantie vander Munte, gearresteert ende uyt-ghegheven bij de ... Heeren Staten Generael der Vereenighde Nederlanden, van den een-en-twintigsten julij 1622 ...

Published:

In 's Graven-haghe : by de weduwe ende erfgenamen van wijlen Hillebrant Jacobssz van Wouw ..., 1622

 

Index:

Beeldenaer

Title:

Beeldenaer ofte figuerboeck dienende op die nieuwe ordonnantie vander munte, gearresteert ende uyt-ghegheven bij de ... Heeren Staten Generael der Vereenighde Nederlanden, van den een-en-twintigsten julij 1622 : met de ampliatie van dien door de ghemelte Heeren vanden 12. augustus 1626 …

Published:

In 'sGravenhaghe : by de weduwe ende erfgenamen van wijlen Hillebrant Jacobssz van Wouw ... , 1626

 

Index:

Benders, Josephus Gerardus Johannes Maria 1965-

Title:

Vaarwel Vaerwel, welkom Warwello / Jos Benders

Source:

De Beeldenaar 35 (2011) 6 p. 263-264

Abstract:

Identifies the mintmaster 'Vaerwel' of Hoilland (1354) was the 'Lombard' Bartholomeus Warwello, adn describes his career.

 

Index:

Beuth, Lodewijk Simon 1900-1980

Title:

Evolutie van het (Nederlandse) muntwezen / door Lod. S. Beuth

Source:

Maandschrift Economie 42 (1978) 5 (februari) p. 265-272

 

Index:

Bezwaren

Title:

Bezwaren tegen de aanneming der voorgedragen muntwet

Published:

Amsterdam : P.N. van Kampen, 1873

 

Index:

Bijlsma, Roelof 1880-1947

Title:

Inventaris van het archief van de Generaliteitsmuntkamer, 1578-1798 / R. Bijlsma

Published:

Den Haag : Nationaal Archief, cop. 1930

 

Index:

Binnerts, Sjoerd Gerben

Title:

Verzameling van wetten, besluiten en regelingen betreffende ons munt- en bankwezen / van inleidende aanteekeningen voorzien door S.G. Binnerts

Published:

Amsterdam : De Bussy, 1921

 

Index:

Bochove, Christiaan Jan van 1980-

Title:

Uncovering private credit markets : Amsterdam, 1660-1809 / Christiaan van Bochove & Heleen Kole

Source:

Coins, currencies and credit instruments / [guest eds.: Jan Lucassen & Jaco Zuijderduijn], - Amsterdam : University Press, 2014, - (Tijdschrift voor Sociale en Economische Geschiedenis ; 11.3). - P. 39-72

Abstract:

Credit markets contribute to economic development when they allocate capital through secure and enforceable contracts. Surprisingly little is known, however, about what these markets looked like and how they functioned in the Dutch Republic. By analysing three archival collections from Amsterdam this article attempts to fill this lacuna. It documents a large and developed non-intermediated credit market that relied on standardised loan forms. These forms were cast in the correct legal terms, could be purchased across the city, and cost little. Where people’s own networks did not suffice to mobilise funds, moreover, brokers stood ready to link demand and supply. This shows that pre-industrial societies could successfully mobilise large amounts of credit even where banks were absent.

 

Index:

Bockstaele, Paul Petrus 1920-2009

Title:

Het oudste gedrukte Nederlandse rekenboekje / [P. Bockstaele]

Source:

Scientiarum Historia 1 (1959) p. 53-71

 

Index:

Boissevain, Gidéon Maria 1837-1925

Title:

Memorie betreffende het muntvraagstuk / door G.M. Boissevain

Published:

Amsterdam : De Bussy, 1895

 

Index:

Boissevain, Gidéon Maria 1837-1925

Title:

De munttoestand in 1897 / door G.M. Boissevain

Published:

Amsterdam : De Bussy, 1897

 

Index:

Boissevain, Gidéon Maria 1837-1925

Title:

Het ontwerp van wet tot nadere regeling van het Nederlandsche muntwezen / [G.M. Boissevain]

Source:

De Economist 49 (1900) 2 p. 589-598

 

Index:

Bosse, Peter Philip van 1809-1879

Title:

Verslag aan den koning omtrent het muntwezen / uitgebr. door de Staatscommissie benoemd bij Zr. Ms. besluit van den 30sten October 1872, no. 5 ; [voorz.: P.P. van Bosse]

Published:

's-Gravenhage : Algemeene Landsdrukkerij, 1873

 

Index:

Brender à  Brandis, Gerrit 1751-1802

Title:

Verhandeling over de vaderlandsche munten / door G. Brender à Brandis

Source:

Vaderlandsch Kabinet van Koophandel, Zeevaart, Landbouw, Fabrijken, enz. 1 (1786) p. 85-185

 

Index:

Chijs, Pieter Otto van der 1802-1867

Title:

Bescheidene aanmerkingen op het ontwerp van wet tot regeling van het Nederlandsche muntwezen, ingediend bij de Tweede Kamer der Staten-Generaal, bij Koninklijke Boodschap van den 25 Maart 1847 (Staats-Courant van 29 Maart 1847) / door P.O. van der Chijs

Source:

Leiden : Van den Heuvell, 1847

 

Index:

Coenen, Daniel

Title:

Une vaine tentative de stabilisation monétaire dans les Pays-Bas (1541-1555) / Daniel Coenen

Source:

Revue Belge de Philologie et d'Histoire 68 (1990) 4 p. 817-849

 

Index:

Cooplieden

Title:

Der cooplieden handboucxkin

Published:

Te Ghendt : by Victor de Dayn ... , [1545]

 

Index:

Cort van der Linden, Pieter Wilhelm Adriaan 1846-1935

Title:

Munt-politiek / door P.W.A. Cort van der Linden

Published:

Groningen : J.B. Wolters, 1884

 

Index:

Das-Horsmeier, Hanneke

Title:

De imperiaal in de 18e eeuw: geldstuk of rekenmunt? / Hanneke Das-Horsmeier

Source:

Brabants Heem 38 (1986) 3 p. 144-146

 

Index:

Dillen, Johannes Gerardus van 1883-1969

Title:

Een memorie der generaalmeesters van de munt aangaande de contrôle op de muntmeesters / medegedeeld door J.G. van Dillen

Source:

Economisch-Historisch jaarboek 12 (1926) p. 135-140

 

Index:

Dillen, Johannes Gerardus van 1883-1969

Title:

Valuta-moeilijkheden en giro-verkeer tijdens de Republiek / door J.G. van Dillen

Source:

Tijdschrift voor Geschiedenis 40 (1925) p. 321-337 ; 41 (1926) p. 8-28

 

Index:      

Dronsberg, Cornelius

Title:

Eenige aanmerkingen over den eigenlijken Carolus-gulden, in vergelijking met dien van later tijd van twintig stuivers / door C. Dronsberg

Source:

Tijdschrift voor Algemeene Munt- en Penningkunde 1 (1838) 6 p. 534-542

 

Index:

Elout van Soeterwoude, Pieter Jacob 1805-1893

Title:

Naar aanleiding der fin. beschouwingen van den heer Betz, no. 10 / [Elout van Soeterwoude]

Source:

Bijdragen tot de Kennis van het Staats-, provinciaal- en gemeentebestuur in Nederland 7 (1867) p. 271-283

 

Index:

Figueren

Title:

De figueren van alle goude ende silvere penninghen die van nu voortaen achtervolghende tplaccaet vanden ghelde, cours ende loop sullen hebben inde landen van herwaertsovere, ende alle andere hier in niet in prente gestelt, worden verclaert voor billoen, ende niet ontfancbaer

Published:

Thantwerpen : by Guilliaem van Parijs ..., 1580

 

Index:

Figueren

Title:

De figueren vande nieuwe goude en zelvere munte, gheordonneert met consent vande generale Staten vā dese Nederlanden, onder den naem, tytel, wapē ende figuere van syne Maiesteyt

Published:

T’Antwerpen : by Guilliame van Parijs …, 1577

 

Index:

Figueren

Title:

De figueren vande verboden gouden ende silveren, hage munten te weeten vanden graef vanden Berghe, Hele, Vianen, Batemborch, Thoren, Hornes, Grunsvelt ...

Published:

Thantwerpen : by Guilliame van Parijs …, 1580

 

Index:

Flynn, Dennis Owen 1945-

Title:

Link-unit-of-account versus ratio-unit-of-account moneys: seventeenth century Dutch mint policy / Dennis O. Flynn

Source:

Money in Asia (1200-1900) : small currencies in social and political contexts / ed. by Jane Kate Leonard and Ulrich Theobald. - Leiden : Brill, [2015]. - (Monies, markets, and finance in East Asia, 1600-1900 ; vol. 6). - P. 41-70

 

Index:

Frijda, Herman 1887-1944

Title:

De theorie van het geld en het Nederlandsche geldwezen / door H. Frijda

Published:

Haarlem : Bohn, 1914

 

Index:

Fruin, Robert Jacobus 1823-1899

Title:

Over de muntverzwakking in de 14e eeuw / door R. Fruin

Source:

Bijdragen voor Vaderlandsche Geschiedenis en Oudheidkunde N.R. 9 (1877) p. 1-11

 

Index:

Gaastra, Femme Simon 1945-

Title:

De Verenigde Oost-Indische Compagnie in de zeventiende en achttiende eeuw: de groei van het bedrijf : geld tegen goederen : een structurele verandering in het Nederlands-Aziatisch handelsverkeer / F.S. Gaastra

Source:

Bijdragen en Mededelingen betreffende de Geschiedenis der Nederlanden 91 (1976) p. 249-272

 

Index:

Gelder, Hendrik Enno van 1916-1998

Title:

Duiten en centen / [H. Enno van Gelder]

Source:

Teylers Magazijn 12 (zomer 1986) p. 8-9

 

Index:

Gelder, Hendrik Enno van 1916-1998

Title:

De muntpolitiek van Philips de Schone, 1482-1496 / door H. Enno van Gelder

Source:

Jaarboek voor Munt- en Penningkunde 38 (1951) p. 42-54, pl. 4

 

Index:

Gelder, Hendrik Enno van 1916-1998

Title:

De Nederlandse beeldenaars van 1586-1626 / door H. Enno van Gelder

Source:

Jaarboek voor Munt- en Penningkunde 60-61 (1973-1974) p. 5-68, pl. 1-9

Abstract:

After the formal secession of the Northern Netherlands from the King of Spain in 1581, the first general Coinage Act regulating the currency of the United Provinces was proclaimed under the governor-generalship of the Earl of Leicester in 1586. Apart from instructions for the issue of new coins in all the provinces, and measures for supervision of the provincial Mints and the circulation, it contained an extensive list of Dutch and foreign coin species which were allowed currency, with an indication of the legal rate of each coin. In the course of the next decades the Act of 1586 was overhauled repeatedly. Each time the rates were raised and the list of allowed coins was revised. In order to inform the public of the new ordinance, the States General authorized the printer Gerrit Claesz in Amsterdam to publish three interrelated booklets:

a.’ Placcart’ … containing the complete text of the Act, without illustrations;

b. ‘Beeldenaer’ … containing 497 illustrations of allowed coin types, with the rate of exchange of each piece in guilders and stivers;

c. ‘Manuael’ … containing 850 illustrations of allowed as well as forbidden coins found in the circulation, with the price by weight, which had to be refunded when forbidden coins and damagedspecimens of allowed types wère handed in.

At each revision of the ordinance new editions of Beeldenaer and Manuael were published, after 1594 by the official printers to the States General at The Hague. In this article the successive editions of the Beeldenaer will be treated. Those of the Manuael will be discussed in a following paper. The framework of the Beeldenaers was not original. As early as the middle of the 16th century small handbooks for the coin circulation had appeared with full illustration by woodcuts of all the coin species occurring in the Netherlands, either allowed or forbidden. The first of these were printed beween 1541 and 1552 by Joost Lambrecht at Ghent. Later on similar editions were published, especially at Antwerp. In these new editions the woodcuts originally made for Lambrecht were used again and again, supplemented from time to time with newly made illustrations. Lambrecht's booklets were reprinted in the Northern Netherlands by Jan Ewoutsz in Amsterdam in the period 1557-1566. He copied all Lambrecht's woodcuts and added only a few new ones. These too were kept, and used again by Gerrit Claesz for the Beeldenaer of 1586, and later by the Hague printers who took care of the issue of Beeldenaers after him. The Beeldenaer of 1586 was based only to a very limited degree on new research. It was mainly patterned on a similar Antwerp edition, named Figuren of 1580. Practically in the same order 451 coins are reproduced which also occurred in the Antwerp edition. For these illustrations 378 woodcuts originating from Jan Ewoutsz (copied from Lambrecht) were used, and 73 woodcuts were now copied especially for this occasion from Antwerp examples. Added to these were 46 woodcuts of coins brought into circulation after 1580, which had never been illustrated before. The woodcuts, which, as has been shown, go back mainly to prototypes executed c. 1550, present inaccuracies of various kinds. On pp. 17-21 many instances are discussed. Revised editions of the Beeldenaer of 1586 appeared in 1604, 1606, 1610, 1615, 1619, 1622 and 1626. In all these cases the same woodcuts were re-used as much as possible. Gradually reproductions of most of the new types issued in the Republic were added. To a limited degree also illustrations of new English coins and new types struck in the Spanish Netherlands were inserted. On the other hand, a number of older Dutch coins were successively dropped. However, the long series of reproductions of German, French, Portuguese, Spanish and Italian coins hardly underwent a change: the illustrations of 1586 were maintained unchanged, without addition of new types or removal of types that had gone out of use. Only twice was the Beeldenaer revised fundamentally. In 1622 all the older Dutch coins, all the German gold florins, Italian ducats and pistolets were demonetized (the intention to do this had already been announced in 1619), and consequently 286 illustrations were eliminated from the Beeldenaer. The last edition of 1626, on the other hand, was extended by 95 reproductions of mostly recent German Talers, so that it contains 384 woodcuts. At the same time this opportunity was used to make a more systematic arangement of the text by the introduction of an alphabetical order within the largest categories. The history of the development of these Beeldenaers is important for an assessment of their value as source material. As a consequence of the fact that a good deal of material was used that was traditional already in 1586, and that later editions were revised to a very limited degree only, they give a very incomplete picture of the circulation in the year of issue of each edition. For each woodcut one has to check when it was drawn for the First time after coins which really circulated; in a number of cases the woodcuts even turn out to have been made not after existing coins, but after coin designs, which were sometimes not realised.

The appendixes contain:

1. list of Ordinances concerning the coinage, 1586-1645, with the respective Beeldenaers and Manualen;

2. development of the rates of exchange of the most important coin types;

3. the number of woodcuts in the successive Beeldenaers;

4. systematically arranged contents of the Beeldenaer of 1586;

5. changesin the contents of the Beeldenaers of 1604-1626.

 

Index:

Gelderblom, Oscar 1971-

Title:

Completing a financial revolution : the finance of the Dutch East India trade and the rise of the Amsterdam capital market, 1595–1612 / Oscar Gelderblom and Joost Jonker

Source:

Journal of Economic History 64 (2004) 3 p. 641-672

Abstract:

The article analyzes the evolution of the Amsterdam capital market as a consequence of Dutch overseas expansion and the introduction of transferable VOC shares. Offering investors prospects of speculative gains without serious loss of liquidity, these instruments created a booming secondary market offering a wide range of allied credit techniques. By 1609 this market had become sufficiently strong to dictate terms for new public debt issues. These findings show that, contrary to commonly held notions about the emergence of secondary markets, private finance took precedence over public finance in the Dutch Republic.

 

Index:

Gelder, Hendrik Enno van 1916-1998

Title:

De wisselaarsinstructie van 1580 / [H. Enno van Gelder]

Source:

Revue Belge de Numismatique 116 (1970) p. 245-267

 

Index:

Grapperhaus, Ferdinand Heinrich Maria 1927-2010

Title:

De landbrief van de bisschop van Utrecht van 1375, geplaatst in een fiscaal-historische omlijsting / Ferdinand H. M. Grapperhaus

Source:

Jaarboek Oud-Utrecht (1996) p. 67-114

 

Index:

Gropp, Stefan Siegmund 1966-

Title:

Het recht van ‘preseance ende voorstemminghe’ : ruzie over rangordes / Stefan Gropp

Source:

De Beeldenaar 31 (2007) 6 p. 269-272

 

Index:

Hart, Marjolein Catherina 't 1955-

Title:

A financial history of the Netherlands / ed. by Marjolein 't Hart, Joost Jonker and Jan Luiten van Zanden

Published:

Cambridge : Cambridge University Press, 1997

Abstract:

This book is the first full overview of Dutch financial history from the sixteenth century to the present day. It is replete with data and figures drawn from fresh research for the key elements that determined the development of public finance, currency and banking. It provides a step-by-step description of the evolution of the financial systems in one of the pioneer countries of modern finance.

 

Index:

Hendricks, Frans

Title:

'Goed geld' : populair geschrift over de muntvraag / [Frans Hendricks]

Published:

Amsteldam : Van Langenhuysen, 1896

 

Index:

Hermans, Cornelius Rudolphus 1805-1869

Title:

Nederlandsche munt-evaluatien van de jaren 1474 tot 1499 / getrokken uit de ’s-Hertogenbossche kronyk van Aelbertus Cuperinus ; en afzonderlijk uitg. door C.R. Hermans

Published:

's-Hertogenbosch : Stokvis, 1846

 

Index:

Hoitsema, Copius 1867-1958

Title:

's Rijks Munt : 25 jaren in eigen beheer, 1902-1927 : een nabetrachting

Published:

Utrecht : Oosthoek, 1927

 

Index:

Hollestelle, Adriaan 1832-1922

Title:

De drie merkwaardige schellingen: het schild, het lam en de gulden van gewicht of de munten van 3, 2 1/2 en 2 tremissen, met de daarmee in verband staande pondenstelsels : uitvoerige beschrijving van het Middeleeuwsche pond- of geldwezen, met tal van berekeningen, zoo voor het bepalen van het gewicht, als voor de waarde van oude munten. I / door A. Hollestelle

Published:

Tholen : Pot, 1896

 

Index:

Houten, Samuel van 1837-1930

Title:

De muntquaestie : beschouwingen naar aanleiding van het rapport der Staats-commissie, benoemd bij Kon. Besluit van 30 october 1872, no. 5 / door S. van Houten

Published:

Rotterdam : Nijgh & Van Ditmar, 1873

 

Index:

Jacobi, Hans W. 1943-

Title:

Het geld van de Republiek / H.W. Jacobi

Source:

The Republic's money. - Leiden : Stichting Leidschrift, 1998. - (Leidschrift ; 13.2). – P. 117-133

 

Index:

Jacobi, Hans W. 1943-

Title:

De muntwet 1948 / door H.W. Jacobi

Source:

De Beeldenaar 4 (1980) 3 p. 82-90

 

Index:

Kakerken, Lambertus Hermanus Wilhelmus Franciscus 1815-1882

Title:

Practische beschouwingen over de voorgeslagene munthervorming in Nederland / door een Oud-koopman

Published:

Breda : [s.n., 1874]

 

Index:

Ketner, Frans 1905-

Title:

Bijdrage tot de kennis van de Utrechtse rekenmunten in de 15e eeuw / door F. Ketner en N.B. Tenhaeff

Source:

Tijdschrift voor Geschiedenis 49 (1934) p. 454-476

 

Index:

Kleeberg, John M.

Title:

De circulatie van leeuwendaalders in de Engelse kolonies van Noord-Amerika / John M. Kleeberg

Source:

De Beeldenaar 35 (2011) 6 p. 249-254

 

Index:

Kleeberg, John M.

Title:

The circulation of leeuwendaalders (lion dollars) in England's North American colonies, 1693-1733 / by John M. Kleeberg

Source:

Colonial Newsletter 53 (2013) 2 (August) p. 4031-4052

 

Index:

Libourel, Philip Bernard 1878-1954

Title:

Het vraagstuk der goudclausule in Nederland / door Ph.B. Libourel

Published:

Den Haag : Van Stockum & Zoon, 1932

 

Index:

Lucassen, Johannes Mathias Wilhelmus Gerardus 1947-

Title:

Deep monetisation : the case of the Netherlands 1200-1940 / Jan Lucassen

Source:

Coins, currencies and credit instruments / [guest eds.: Jan Lucassen & Jaco Zuijderduijn], - Amsterdam : University Press, 2014, - (Tijdschrift voor Sociale en Economische Geschiedenis ; 11.3). - P. 73-121

Abstract:

Overall monetisation levels may diverge substantially from the daily use of small currencies by common people (recently termed 'deep monetisation'). In order to compare levels of  deep monetisation over a long period this article proposes the following formal definition: a substantial stock of currencies percapita in circulation, consisting of denominations equalling the value of one hour or less of waged work. Deep monetisation according to this definition has been reconstructed for one country here: the Netherlands 1200-1940. In thisc ase deep monetisation has been demonstrated to have prevailed from at least the early sixteenth century. A per capita stock equal to between five andten times the prevailing hourly wage was attained most of the time between1550 and 1940. This level is therefore proposed here as a second element of the definition of deep monetisation, indicating what a

 substantial llevel was.However, significant fluctuations are visible between the chronological crosssections. Especially between 1650 and 1700 and between 1750 and 1800, the official supply of small change lagged. This was caused not by technical but by institutional failure. As demand seems not to have declined, two solutions provided the answer: the de facto acceptance of unofficial currencies, and - it is suggested - the extension of small credit.

 

 

Index:

Mees, Rudolf Adriaan 1789-1866

Title:

Drie brieven naar aanleiding van het iets over de voorgestelde wet tot het buiten omloop stellen der oude provinciale en Generaliteitsmunten

Published:

Amsterdam : Johannes Müller, 1845

 

Index:

Mees, Rudolf Adriaan 1789-1866

Title:

Iets over de voorgestelde wet tot het buiten omloop stellen der oude provinciale en generaliteits-munten / [M.]

Published:

Rotterdam : M. Wijt & Zonen, 1845

 

Index:

Mees, Willem Cornelis 1813-1884

Title:

Maatregelen der regering tegen den omloop van vreemde munt

Source:

De Economist (1860) p. 373-384

 

Index:

Mees, Willem Cornelis 1813-1884

Title:

De muntstandaard in verband met de pogingen tot invoering van eenheid van munt / bijdrage van W.C. Mees

Source:

Verslagen en Mededeelingen der Koninklijke Akademie van Wetenschappen, Afd. Letterkunde 12 (1869) p. 209-252

 

Index:

Meyer, Godelieve M. de 1923-2001

Title:

Van geschenk tot getal : geschiedenis van een hoofse rekenmunt / [G.M. De Meyer en E.W.F. van den Elzen]

Source:

Revue Belge de Philologie et d'Histoire 58 (1980) 2 p. 317-336

 

Index:

Morineau, Michel 1929-

Title:

Quelques remarques sur l'abondance monétaire aux Provinces-Unies / [Michel Morineau]

Source:

Annales 29 (1974) 3 p. 767-776

 

Index:

Nader

Title:

Nader verslag aan den Koning omtrent het muntwezen /  uitgebragt door de Staatscommissie

Published:

's Gravenhage : Departement van Financiën, 1873

 

Index:

Nationaal Archief

Title:

Inventaris van het archief van de Essayeur-Generaal van 's Rijks Munt, 1795-1813 / [Nationaal Archief]  

Published:

Den Haag : Nationaal Archief, cop. 1980

 

Index:

Nederlantsche

Title:

Nederlantsche munt-boeck : vervatende de voornaemste placcaten ende ordonnantien, de munte, ende het munt-wesen betreffende : ge-emaneert ende uytgegeven in de Vereenighde Nederlandtsche Provintien, sedert den jaere 1586 tot in den loopende jare 1645

Published:

Tot Amsterdam : by Jan Janssen, 1645

 

Index:

Nijhoff, Isaac Anne 1795-1863

Title:

Bepalingen, aangaande de waarde der loopende munten, in het jaar 1501 / [I.A. Nijhoff]

Source:

Bijdragen voor Vaderlandsche Geschiedenis en Oudheidkunde 8 (1852) p. 193-201

 

Index:

Nierop, Frederik Salomon van 1844-1924

Title:

Des handels stilzwijgen : goud of zilver / [F.S. van Nierop]

Published:

Amsterdam : Roeloffzen & Hübner, 1874

 

Index:

Ongevaluweerde

Title:

Die ongevaluweerde gouden ende silveren munte van diverschen coninckrijcken, hertoch dommen, graefschappen, heerlicheden, landen ende steden

Published:

Aemstelredam : by die naeghelaten weduwe van Jan Ewoutzoon ... , 1568

 

Index:

Onghevalueerde

Title:

D[']onghevalueerde gouden ende zilveren munte van diversche coningrijcken, hertooghdommen, graefschappen, heerlijcheden, landen, ende steden ... ende oock eenighe penninghen soo wel van goude als van silvere ghemaeckt ...

Published:

T'Antwerpen : by Christoffel Plantijn ... ende by Guillaem van Parijs ..., 1575

 

Index:

Ordonnnance

Title:

Ordonnance et placcart du Roy nostre Sire, sur le faict de la monnoye, ayant cours es pays de pardeça, & ce par forme de tollerance, jusques a ce qu'autrement sera ordonne

Published:

En Anvers : chez la vefue de Guliaume de Paris, 1587

 

Index:

Ordonnantie

Title:

Ordonnantie ende placcaete, van dye Coninclijcke Mayesteyt beroerende van den gouden ende silveren munten : ghepubliceert inden jare ons heeren M.D. LIX

Published:

Geprent tot Aemstelredam : by my Jan Ewoudtzoon ... , 1559

 

Index:

Ordonnantie

Title:

Ordonnantie prouisionnael ons heeren des conincx opt stuck ende vanden prijs ende tolerantie vanden prijs en de loop vande gouden ende silveren munte, cours ende ganck hebbende ouer al des C. Maiesteyts landen van herwertsouer

Published:

T'Antwerpen : by Christoffel Plantin ... ende by Guillaem van Parijs ..., 1575

 

Index:

Ordonnantie

Title:

Ordonnantie prouisionnael ons heeren des conincx opt stuck ende tolerantie vanden prijs ende loop van de gouden ende silueren munte, cours ende ganck hebbende ouer al des C. Maiesteyts landen van herwertsouer

Published:

T'h Antwerpen : … by Guillaem van Parijs, 1575

 

Index:

Ordonnantie

Title:

Ordonnantie, statut ende permissie der Keyzerlicker M. van den gauden ende zelveren penninghen cours ende gang hebbende over alle zine landen van herwaarts over : ghepubliceert int jaer M. D. achtenveertigh den XVII. julij

Published:

Ghedruckt te Ghendt ... : by Joos Lambrecht ... , 1548

 

Index:

Ordonnantie

Title:

Ordonnantie, statuut ende permissie der K.M. van den gauden ende zelveren penninghen, cours ende gangh hebbende over alle zine landen van herwaerts over : ghepubliceert int jaer M. D. achtenveertigh den XVII. julij

Published:

Te Ghendt : By Jan Cauweel ..., 1555

 

Index:

Pierson, Nicolaas Gerard 1839-1909

Title:

Bijdrage tot de verklaring van middeleeuwsche rekenmunten / [N.G. Pierson]

Source:

De Economist 55 (1906) 1 p. 263-295

 

Index:

Pierson, Nicolaas Gerard 1839-1909

Title:

Opmerkingen over middeleeuwsche geldswaarden in Nederland / door N.G. Pierson

Source:

Nederlandsch Archievenblad 18 (1909-1910) p. 141-178

 

Index:

Pierson, Nicolaas Gerard 1839-1909

Title:

Twee adviezen over muntwezen / door N.G. Pierson

Published:

Amsterdam : Van Kampen & Zoon, 1874

 

Index:

Polak, Menno Sander 1951-

Title:

Unmined wealth : the Dutch economy and its coinage in the seventeenth century / Menno S. Polak

Source:

Wirtschaftslenkende Montanverwaltung, Fürstlicher Unternehmer, Merkantilismus : Zusammenhänge zwischen der Ausbildung einer fachkompetenten Beamtenschaft und der staatlichen Geld- und Wirtschaftspolitik in der Frühen Neuzeit / Angelika Westermann, Ekkehard Westermann (Hg.) ; unter Mitw. von Josef Pahl. - Husum : Matthiesen, 2009. - P. 301-306

 

Index:

Placcaet

Title:

Placcaet ende ordonantie generale soo op den cours vanden gelde als op de policie ende discipline betreffende d'exercitie vanden munte ende muntslach ...

Published:

Ghedruckt tot Amstelredam : by Cornelis Claesz. ..., [1586]

 

Index:

Renovatie

Title:

Renovatie van 't placcaet vande munte van den 21en julij 1622, mette ampliatie van dien, waer nae alle ende veghelijcke ingesetenen der Vereenighde Nederlanden hun voort-aen sullen hebben te reguleren

Published:

In 'sGravenhaghe : by de weduwe ende erfgenamen van wijlen Hillebrant Jacobssz van Wouw ... , 1626

 

Index:

Rochussen, Willem Frederik 1832-1912

Title:

Een gesloten tijdperk van het geld- en muntwezen / door Jhr. Rochussen

Published:

[S.l. : Rochussen], 1898

 

Index:

Rochussen, Willem Frederik 1832-1912

Title:

Mr. N.G. Pierson's muntleer en 'muntpolitiek' / beoordeeld door Jhr. Rochussen

Published:

Amsterdam : Van Langenhuysen, 1897

 

Index:

Rochussen, Willem Frederik 1832-1912

Title:

Ons geld : proeve eener populaire uiteenzetting van geldleer en bimetallisme / door Rochussen

Published:

Haarlem : De Erven F. Bohn, 1895

 

Index:

Rochussen, Willem Frederik 1832-1912

Title:

Studies over geld- en muntwezen / door Jhr. Rochussen

Published:

's-Gravenhage : Belinfante, 1888

 

Index:

Rooses, Max 1839-1914

Title:

De munten en de waarde van het geld in het begin der XVIIe eeuw / door Max Rooses

Source:

Oud-Holland 11 (1893) p. 55-63

 

Index:

Sassen, August Hendrik 1853-1913

Title:

Analyse van een vijftal muntordonnantiën / [Aug. Sassen]

Source:

Tijdschrift voor Munt- en Penningkunde 18 (1910) p. 241-255

 

Index:

Sassen, August Hendrik 1853-1913

Title:

Bijdrage tot de kennis van het Middeleeuwsch geld- en muntwezen, geput uit de Cameraarsrekeningen van Deventer (1337-1384) / [Aug. Sassen]

Source:

Tijdschrift voor Munt- en Penningkunde 12 (1904) 1 p. 37-72

 

Index:

Scheffers, Albert Antoine Jacques 1958-

Title:

Een familie in het geld / tekst  Albert A.J. Scheffers

Source:

Gen. 21 (2015) 3 (september) p. 42-45

 

Index:

Schimmel, Willem Frederik 1857-1936

Title:

Geschiedkundig overzicht van het muntwezen in Nederland / door Willem Frederik Schimmel

Published:

Amsterdam : Metzler & Basting, 1882

 

Index:

Schimmelpenninck van der Oye, Willem Anne 1800-1872

Title:

Redevoering over het ontwerp van wet, tot wijziging van die van den 28en Sept. 1816, omtrent het Nederlandsche muntwezen, gehouden in de vergadering der Tweede Kamer van de Staten-Generaal op den 14 Maart 1839 / door W.A. Schimmelpenninck van der Oye

Published:

Zutphen : W.J. Thieme, 1839

 

Index:

Sevenhuijsen, F.

Title:

's Rijksmuntmeester Hoitsema 'brengt het brons in orde' / door F. Sevenhuijsen

Source:

Jaarboek voor Munt- en Penningkunde 71 (1984) p. 107-127

 

Index:

Sneller, Zeger Willem 1882-1950

Title:

Het wisselaarsbedrijf in Nederland vóór de oprichting der stedelijke wisselbanken / door Z.W. Sneller

Source:

Tijdschrift voor Geschiedenis 49 (1934) p. 486-502

 

Index:

Steenbergen, Fr. Van

Title:

De muntmeester, het muntloon en de belangen van den staat : (iets wat de Staten-Generaal niet weten) / [Fr. van Steenbergen]

Source:

De Tijdspiegel 23 (1866) 4 (1 april) p. 437-465

 

Index:

Swinden, Jean Henri van 1746-1823

Title:

Onderricht over de Fransche en Hollandsche munten en derzelver vergelijking : met de nodige tafels / door J.H. van Swinden

Publshed:

Amsterdam : bij P. den Hengst en Zoon, en Changuion en Den Hengst, 1810

 

Index:

Tafels

Title:

Tafels ter herleiding van francs tot Nederlandsche guldens, en van Nederlandsche guldens tot francs

Publshed:

Amsterdam : bij Pieter den Hengst en zoon, 1816

 

Index:

Tafels

Title:

Tafels dienende ter herleiding van stuivers en penningen tot cents : en van cents tot stuivers en penningen

Publshed:

Amsterdam : bij Pieter den Hengst en zoon, 1816

 

Index:

Teeuwen, Daniëlle 1985-

Title:

A penny for the poor : the widespread practice of monetary charitable donations in Delft and Zwolle, 17th-18th century / Daniëlle Teeuwen

Source:

Coins, currencies and credit instruments / [guest eds.: Jan Lucassen & Jaco Zuijderduijn], - Amsterdam : University Press, 2014, - (Tijdschrift voor Sociale en Economische Geschiedenis ; 11.3). - P. 15-38

Abstract:

Research on the level of monetization of early modern societies has often emphasized the lack of a coherent coin policy, and defective coin circulation. In this article, using a thus far unexplored source, namely account books of poor relief institutions in which collection revenues have been specified per type of donated coin, it is argued that in the urban areas of the Dutch Republic money was in fact widely available. Not only were, in principle, all households, from rich to poor, expected to donate to charitable causes, the account books suggest that indeed a majority of the population contributed to collections on a frequent basis. This indicates that the Dutch Republic was a highly monetized society, in which also poorer households had no problem to find coins.

 

Index:

Tegenwoordige

Title:

De tegenwoordige toestand onzer munt-kwestie

Source:

De Economist 25 (1876) 1 p. 541-560

 

Index:

Valuwacie

Title:

Die valuwacie vanden gouden ende silveren penningen nu nieuws gemunt cours ende ganck hebbende over des Coninclijke Mayesteyts landen van herwerts over, met haren gewichte ende waerde daer by

Publshed:

Gheprent tot Aemstelredam : by my Jan Ewoutzoon ... , 1559

 

Index:

Verbetert

Title:

Verbetert specie-boek der verminderde schellingen, tot 5 stuyvers 8 penningen : uytgerekent van vyf en vier schellingen in een worp : als mede een specie-tafeltje van acht-en-twintigen ...

Publshed:

t'Amsterdam : by Petrus Schouten, ..., [1785]

 

Index:

Vierssen Trip, Gustaaf Willem van 1874-1960

Title:

Beschouwingen over het wetsontwerp van 1900 tot nadere regeling van het Nederlandsche muntwezen / door Gustaaf Willem van Vierssen Trip

Publshed:

[S.l. : s.n.], 1901

 

Index:

Vissering, Gerard 1865-1937

Title:

Advies van de Staatscommissie, ingesteld bij Koninklijk Besluit van 6 April 1921 no. 19 / [voorzitter G. Vissering]

Publshed:

s-Gravenhage : Algemeene Landsdrukkerij, 1926

 

Index:

Vredenrijk Engelenburg, Frans Thomas 1836-1920

Title:

Proeven van wetsontwerpen ter invoering van het frankenstelsel in Nederland door aanneming van een gouden munt en door inrichting van een nieuw Grootboek Nat. Schuld / door F.T. Vredenrijk Engelenburg

Published:

Nimwegen : H.C.A. Thieme, 1868

 

Index:

Vries, Jan de 1943-

Title:

The Republic's money : money and the economy / Jan de Vries

Published:

The Republic's money. - Leiden : Stichting Leidschrift, 1998. - (Leidschrift ; 13.2). - P. 7-29

 

Index:

Vrolik, Agnites 1810-1894

Title:

Adres der Nederlandsche Maatschappij ter Bevordering van Nijverheid aan Zijne Majesteit den Koning / [Vrolik, F.W. van Eeden]

Published:

Haarlem : [Nederlandsche Maatschappij ter bevordering van nijverheid], 1876

 

Index:

Vrolik, Agnites 1810-1894

Title:

De edele metalen en het papier : twee voorlezingen / A. Vrolik

Published:

Utrecht : J.G. Broese, 1848

 

Index:

Vrolik, Agnites 1810-1894

Title:

Moet Nederland voor zijn muntwezen den gouden standaard aannemen of den zilveren behouden? / door A. Vrolik

Published:

Haarlem : Erven Loosjes, 1874

 

Index:

Vrolik, Agnites 1810-1894

Title:

Le système monétaire du Royaume des Pays-Bas, la refonte des vieilles monnaies d'argent et la démonétisation de l'or / par A. Vrolik

Published:

Utrecht : chez J.G. Broese, 1853

 

Index:

Vrolik, Agnites 1810-1894

Title:

De muntconferentie van 1892 / [J. Vrolik]

Source:

Vragen des Tijds 1 (1893) p. 304-324

 

Index:

Vrolik, Agnites 1810-1894

Title:

Verslag van al het verrigte tot herstel van het Nederlandsche muntwezen, van 1842 tot en met 1851 opgemaakt / door A. Vrolik

Source:

Utrecht : Gieben & Dumont

 

Index:

Vrolik, Jacob

Title:

Overzicht van het muntvraagstuk / door Jacob Vrolik

Published:

Leiden : Somerwil, 1889

 

Index:

Walree, Emile David van

Title:

Naar devaluatie van den gulden / door E.D. van Walree

Published:

Amsterdam : De Bussy, 1934

 

Index:

Warin, Antoine 1772-1852

Title:

Bedenkingen over het muntwezen in het Koningrijk der Nederlanden / [Antoni Warin]

Published:

's Gravenhage : bij gebroeders van Cleef, 1824

 

Index:

Warin, Antoine 1772-1852

Title:

Bijdragen tot de kennis van het muntwezen / [door A. Warin]

Published:

's-Gravenhage : Gebr. van Cleef, 1843

 

Index:

Welten, Joost 1963-

Title:

Met klinkende munt betaald : muntcirculatie in de beide Limburgen 1770-1839 / door Joost Welten ; met een commentaar door Raf Van Laere ; [red.: Jan Lucassen]

Series:

Van Gelder-lezing ; 9

Published:

Utrecht : Geldmuseum, 2010

 

Index:

Wetten

Title:

Wetten en besluiten betreffende het muntwezen in Nederland en de koloniën alsmede betreffende het staatsmuntbedrijf. 1933

Published:

's-Gravenhage : Algemeene Landsdrukkerij, [1933]

 

Index:

Wulfften Palthe, Arnold Albert Willem van 1816-1900

Title:

De omloop van vreemde munt in Nederland, bijzonder in Twenthe / door van Wulfften Palthe

Published:

Gedrukt te Zwolle : bij de erven J.J. Tijl, 1864

 

Index:

Zuijderduijn, Cornelis Jacob 1976-

Title:

Zakkenvullers en zakkenrollers : papieren muntvondsten uit Hoornse en Kamper archieven / Jaco Zuijderduijn

Source:

De Beeldenaar 33 (2011) 3 p. 109-114