๐๓.นิทานอีสป ของพระจรัสชวนะพันธ์ พิมพ์ครั้งแรก ร.ศ. ๑๓๑

แบบสอนอ่าน  ราชบัณฑิต
.
โหลดตราครุฑ Logo ตราครุฑ ใส่รายงาน
ของ
พระจรัสชวนะพันธ์  พิมพ์ครั้งแรก ๓๐,๐๐๐ ฉบับ
ร.ศ. ๑๓๑
ปกกระดาษ ราคา เล่มละ ๒๕ สตางค์
โรงพิมพ์อักษรนิติ
คำชี้แจงของผู้แต่ง
 
        หนังสือนิทานอีสปเล่มนี้ พระเจ้าบรมวงศ์เธอกรมพระยาดำรงราชานุภาพ เริ่มเป็นผู้ทรงแนะนำให้ข้าพเจ้าแต่งขึ้นให้ใช้ภาษาง่าย ๆ และประโยคสั้น ๆ สำหรับ
เด็กในชั้นมูลศึกษาจะได้ใช้เป็นแบบสอนอ่าน   ในเมื่อเรียนแบบเรียนมูลศึกษาจบเล่มแล้ว ธรรมเนียมหนังสือที่เป็นแบบสอนอ่าน อย่างดีไม่ว่าจะแต่งขึ้นในภาษาใด ๆ      ย่อมเพ่งประโยชน์ อยู่สองอย่าง อย่างหนึ่งเพื่อให้มีความรู้ในวิชาหนังสือดีขึ้น เช่น ให้อ่านหนังสือคล่อง ให้อ่านถูกระยะวรรคตอน ให้ทั้งผู้อ่านและผู้ฟังเข้าใจความได้ชัดเจน กับให้จำตัวสะกดการันต์ และถ้อยคำสำนวนที่ดีได้ เป็นต้น อีกอย่างหนึ่งซึ่งเป็นข้อสำคัญยิ่ง และซึ่งครูมักจะละเลยกันเสียมาก ก็คือเพื่อให้นักเรียนได้ใช้ปัญญา  ความคิด  ที่จะตริตรองตามเนื้อเรื่องที่ได้อ่านแล้วให้เห็นประจักษ์ขึ้นในใจตนเองว่าภาษิตที่ท่านกล่าวไว้ล้วนเป็นของดี และถ้าตนประพฤติตามก็ได้รับประโยชน์  ด้วยกันทุกคนไม่เลือกหน้าว่าผู้ใด ความเพ่งประโยชน์ ในสองข้อนี้ถ้าครูจะปฏิบัติให้สำเร็จ ได้ดังประสงค์ ก็มีข้อที่จะแนะนำอยู่บ้างคือ เมื่อนักเรียนอ่านบทใดไปแล้ว อย่าให้ครู   ถือว่าเป็นเสร็จธุระของตนเพียงเท่านั้น จงอุตส่าห์ซักถามสกัดสะแกงให้นักเรียน คิดตอบ ตามเนื้อเรื่องได้โดยอนุมัติของตนเอง เช่น นิทานเรื่องราชสีห์กับหนู เมื่อปันให้นักเรียนในชั้นอ่านเป็นตอน ๆ จนจบแล้วครูควรให้นักเรียน คนหนึ่งลุกขึ้นเล่าให้ฟังจนตลอดเรื่องแล้วถามนักเรียนเป็นคน ๆ ไปว่า ราชสีห์ในรูปนั้นหน้าตาเป็น     อย่างไร เขี้ยวเล็บเป็นอย่างไร ถ้าเด็กไปพบเข้าตามทางสักตัวหนึ่งจะทำอย่างไร ส่วนหนูนั้นใคร ๆ ก็รู้จัก ที่บ้านใครมีหนูชุมบ้าง หีบไม้หนา ๆ และพื้นกระดานแข็ง ๆ ทำไมหนูจึงทะลุลอดเข้าไปได้ ฟันหนูเป็นอย่างไร ราชสีห์โกรธหนูเมื่อตะครุบหนูไว้ได้แล้วทำไมจึงปล่อยตัวไปเสีย ใจคอราชสีห์เป็นอย่างไร ถ้าราชสีห์ฆ่าหนูเสียในเวลาโกรธ เมื่อมาถึงคราวที่ราชสีห์ติดบ่วงแร้วต้องอับจนเข้าดังนี้ ราชสีห์จะเป็นอย่างไร ใจคอหนูเป็นอย่างไร ดังนี้เป็นต้น
คำนำ
 
เนื่องด้วย ร.อ. สุโข  เจริญสุข (ร.น.) ได้ปรารภกับข้าพเจ้าว่า อยากจะได้หนังสือสักเล่มหนึ่งที่มีเนื้อเรื่องเป็นคำสั่งสอนง่าย ๆ ประทับใจแก่ผู้ได้รับไปอ่านเพื่อ
พิมพ์แจกในงานฉลองอายุครบ ๗ รอบ ของท่านพระครูสมุทรนันทคุณ (หลวงพ่อแพร) แห่งวัดบางแคน้อย จังหวัดสมุทรสงคราม ข้าพเจ้ามีความเห็นว่า            เมื่อสมัย    ยังเป็นเด็กอยู่นั้นได้มีหนังสือเล่มหนึ่งเป็นแบบเรียน อ่านแล้วประทับใจมากไม่เคยลืมเลยแม้เวลา      จะล่วงเลยมากว่า ๕๐ ปีแล้ว เนื้อเรื่องในหนังสือมีทั้งตัวอย่างและสรุปบทสอนใจ เป็นภาษาไทยที่อ่านเข้าใจง่าย สำนวนภาษา  กระทัดรัดไม่เยิ่นเย้อหนังสือเล่มนี้ คือ หนังสือนิทานอีสป ซึ่งได้หายไปจากแบบเรียนของกระทรวงศึกษาธิการ นานแล้ 
 
       ข้าพเจ้าจึงได้เริ่มแสวงหาจากร้าน และศูนย์จำหน่ายหนังสือหลายแห่งในกรุงเทพมหานคร                  ปรากฎว่าไม่มีเลย มีแต่หนังสือนิทานอีสป ที่แปลจากต้นฉบับภาษาอังกฤษอยู่หลายเล่ม หลายคนแปล จึงมุ่ง     ไปที่หอสมุดแห่งชาติ ได้ฉบับที่กระทรวงศึกษาธิการพิมพ์เป็นหนังสืออ่านประกอบสำหรับชั้นประถมปีที่ ๒       เมื่อ พ.ศ. ๒๕๐๓ มหาอำมาตย์โท พระยาเมธาธิบดี เป็นผู้เรียบเรียงใหม่ ปรับปรุงตัวสะกดการันต์ เป็นรูปแบบปัจจุบัน ต้นฉบับไม่ครบ ๔๕ เรื่อง ขาดเนื้อเรื่องตั้งแต่เรื่องที่ ๑๙ - เรื่องที่ ๒๗ เจ้าหน้าที่หอสมุดแห่งชาติได้ให้ความอนุเคราะห์เป็นอย่างดี นัดให้ไปรับอีกครั้งจะพยายามหาจากหนังสือหายากให้
             ครั้งหลังได้ครบทั้ง ๔๕ เรื่อง เป็นหนังสือ นิทานอีสป แบบสอนอ่าน กรมราชบัณฑิต                          ของ พระจรัสชวนะพันธ์ เป็นผู้แต่งขึ้น พิมพ์เป็นแบบเรียนเมื่อ ร.ศ. ๑๓๑ เป็นหนังสืออ่านล้ำค่า สำนวนภาษา     และสะกดการันต์ยังอยู่ในรูปแบบโบราณ ข้าพเจ้าจึงขอขอบพระคุณเจ้าหน้าที่หอสมุดแห่งชาติ ๒ ท่าน ที่ได้ให้ความอนุเคราะห์ และเอื้อเฟื้อเป็นอย่างดีแม้กระทั่งการถ่ายสำเนาให้ คือ คุณมนต์ลักษณ์  ปี่เพราะ  หัวหน้ากลุ่มงานบริการนานาชาติ และผู้ช่วย คือ คุณทับทิม  พงษ์สวัสดิ์ ที่ช่วยให้มีหนังสือมาพิมพ์แจกเป็นธรรมทาน         ร่วมสร้างกุศล และเผยแผ่คติธรรมทางพระพุทธศาสนา แก่เยาวชนของชาติ และพุทธศาสนิกชนโดยทั่วไป
                                                                        รศ.ไกรนุช  ศิริพูล
                                                                         ๒๓ มกราคม ๕๑ 
 
 
Comments