Alders en het draagvlak-debacle

Bron: Eindhovens Dagblad, woensdag 22 juli 2015, Bart-Jan van Rooij, ed.nl

Regio is het niet met me eens, maar het blijft een goed plan, zegt Alders. Geen draagvlak, dus 'n mislukking?

ANALYSE

De boel is geflopt: Wel een advies, geen overeenstemming. Dat is de opmerkelijke uitkomst na maandenlang koortsachtig overleg van de 'club' van Hans Alders over de groei van Eindhoven Airport. Terwijl Alders de opdracht kreeg om tot een gedragen advies aan het kabinet te komen, sámen met regionale en landelijke overheden, de luchtvaartsector en bewoners, gaan de partijen inmiddels rollebollend over straat.

Zijn boodschap aan de staatssecretaris, samengevat: de gemeenten, omwonenden en de milieugroep BMF zijn het niet met me eens, maar ik heb wel gelijk en ik ben zorgvuldig omgegaan met de belangen van de regio. Dus neem mijn plan maar gewoon over. Inmiddels is het Alders versus de twaalf gemeenten. Ze spelen elkaar de zwarte piet toe als het gaat om wie de boel zo heeft laten mislukken. Alders heeft geen goed woord over voor de twaalf regiogemeenten, blijkt uit zijn gisteren gepresenteerde advies aan staatssecretaris Mansveld. Die twaalf zijn Best, Eersel, Oirschot, Son en Breugel, Veldhoven, Bergeijk, Bladel, Heeze-Leende, Laarbeek, Sint-Oedenrode, Valkenswaard en Waalre. De voormalig PvdA-politicus verwijt de regiobestuurders een weinig constructieve opstelling. Ze hebben onvoldoende oog voor nationale belangen. Hij vindt het een 'redelijk voorstel' en als gemeenten zijn plan niet steunen, vindt hij dit 'overleg niet vruchtbaar'.

De gemeenten balen. "We zijn onderuit geschoffeld", verwoordt Frank van der Meijden, wethouder in Bergeijk en tafelgenoot namens de 'tweede-ring-gemeenten'. Het liep de laatste weken uitermate stroef. "De laatste vergaderingen waren geen Alders-overleg maar een Alders-tribunaal", omschrijft hij. De gemeenten hadden een pakket aan eisen, bijvoorbeeld hoeveel vluchten er de komende jaren bij mogen komen, late landingen en vroege vluchten. Zaken waarover volgens de gemeenten over te praten moest zijn maar van water bij de wijn of beweging was nauwelijks sprake. Het was slikken of stikken, vinden ze. Dat proefden de gemeenten bij Airport-baas Joost Meijs, maar ook bij Alders.

De vraag dringt zich op of de voormalig minister er wel met voldoende afstand in zat. De toon van het advies ademt die afstand op verschillende plekken in het zestig pagina's tellende document niet. Zo heeft de passage waar Alders kritiek uit op de gemeenten meer weg van een harde, persoonlijke analyse dan van een zakelijke weergave waarom de regio niet akkoord is.

De vraag is, wat nu? Moet de Tweede Kamer het advies klakkeloos overnemen? Of moet staatssecretaris Wilma Mansveld Alders terugfluiten, zoals Tweede Kamerlid Henk Leenders (PvdA) oppert? Wat hem betreft krijgt hij de opdracht alsnog een poging te wagen om alle betrokkenen op één lijn te krijgen. "Hier was de Alderstafel juist voor. De regio Eindhoven moet er zelf uit kunnen komen."

Wethouder Van der Meijden staat daar in elk geval voor open: wat hem betreft blijven ze 'aan tafel'. Volgens Leenders is 'draagvlak in de regio van cruciaal belang'. Dat is overigens iets anders dan van doorslaggevend belang. Dat van twaalf gemeenten de steun voor het advies ontbreekt, betekent nog niet dat de Kamer het voorstel van Alders onderuit haalt. Den Haag moet wel rekening houden met de omwonenden van Eindhoven Airport, maar ook de voorwaarden voor de groei van Schiphol respecteren.

Naar verwachting pas in het najaar wordt in de Tweede Kamer een beslissing genomen.