Deze website is al sinds 2008 een complete snelgids voor Linux, zowel voor beginners als voor gevorderden!

Ubuntu 14.04 Trusty Tahr is verschenen!

11dagen tot
Ubuntu 14.04.1 (eerste puntuitgave oftewel "Service Pack 1")

Uitgifteschema van Ubuntu 14.04 LTS Trusty Tahr

Een ster van de Ubuntufamilie: Xubuntu!

96dagen sinds
einde levensduur Windows XP: stap snel over naar Linux!

De ideale vervanger van Windows XP

Maak Ubuntu sneller!


Terug naar de thuispagina


Sneller maken van uw Ubuntu is leuk! Zo haalt u immers "gratis" meer prestaties uit uw computer.

Er zijn heel wat manieren om Ubuntu sneller te laten draaien. Opvoertips zijn het eigenlijk. En net als de opvoertips voor brommertjes geldt hiervoor: de ene ingreep is riskanter dan de andere.

Van riskante ingrepen moet ik niet veel hebben, want stabiliteit en betrouwbaarheid vind ik veel belangrijker dan wat snelheidwinst. Daarom heb ik hieronder een paar opvoertips verzameld, die u veilig kunt toepassen en waarmee u uw Ubuntu in veel gevallen een stuk kan versnellen. Tip 7 is een bijzonder geval, daarom heb ik daar een waarschuwing bij gezet.

De tips zijn grotendeels instructies die al langer op mijn webstek staan, maar dan verspreid. Wat ik heb gedaan is ze bundelen op deze pagina, die alleen gaat over snelheidwinst.

Let op: ook al kunt u deze tips veilig toepassen (met uitzondering van tip 7), u levert er altijd wel wat voor in. Een bepaalde systeemdienst, wat leuke effecten, een of andere functie. Aan elke ingreep hangt dus een "prijskaartje". Bekijk daarom van tevoren bij elke tip even, of u de "prijs" ervan wil betalen.


De absolute topper: verlaag de swapneiging

1. Standaard heeft Ubuntu helaas een te grote neiging om gebruik te gaan maken van de swap (het virtuele geheugen op de harde schijf). Handig voor servers, maar niet voor gewoon gebruik.

Daardoor spreekt Ubuntu, vooral bij 768 MB RAM-geheugen of minder, de swap veel te snel aan. Die schrijfacties op de harde schijf vertragen Ubuntu aanzienlijk. Virtueel geheugen op de harde schijf is nu eenmaal veel langzamer dan het "echte" RAM-geheugen.

De swapneiging kan een waarde hebben van 0 (volledig uitgeschakeld) tot 100 (swap wordt constant gebruikt).

a. Controleer allereerst de huidige swapneiging van uw Ubuntu:

Open een terminalvenster:

Klik op het grijze Ubuntulogo (Snelzoeker), bovenin de uitklapbare zijbalk. Gebruik de zoekterm Terminal
Klik op Terminalvenster

tik in (kopieer en plak):
cat /proc/sys/vm/swappiness

Druk op Enter. Waarschijnlijk staat de swapneiging op 60, wat alleen voor servers een goede waarde is. Voor normaal thuisgebruik is het veel te hoog.

Verlaag de swapneiging daarom als volgt (en verbeter gelijk het cachebeheer):

b. Zorg er allereerst voor, dat u zowel gksu als leafpad hebt geïnstalleerd:

Kopieer en plak in de terminal:
sudo apt-get install gksu leafpad

Druk op Enter. Tik desgevraagd uw wachtwoord in; dit blijft geheel onzichtbaar, u ziet zelfs geen sterretjes, dat hoort zo.

c. Tik vervolgens in de terminal (gebruik kopiëren en plakken, om tikfouten te voorkomen):
gksudo leafpad /etc/sysctl.conf

Druk op Enter.

Nu start kladblokje Leafpad met een bepaald tekstbestand.

Voeg helemaal onderaan in dat tekstbestand, de volgende regels toe (kopieer en plak):
#
# Verminder de swapneiging
vm.swappiness=10
# Verbeter het cachebeheer
vm.vfs_cache_pressure=50


Sla het tekstbestand op en sluit het kladblokje.

d. Herstart uw computer (volledige herstart).

e. Controleer daarna even de nieuwe swapneiging in de terminal, met de volgende opdracht (kopieer en plak):
cat /proc/sys/vm/swappiness

Als het goed is, staat die nu op 10.

Let op:
Het kan zijn, dat een wat lagere waarde dan 10, bij uw computer nog iets beter uitpakt.

Een werkbare praktische vuistregel zou bijvoorbeeld kunnen zijn:
1 GB of meer RAM-geheugen: 10
Minder dan 1 GB RAM-geheugen: 5

Bij computer met een SSD (Solid State Disk) moet de swapneiging overigens altijd op 1 staan, ongeacht de hoeveelheid RAM-geheugen.

Deze ingreep heeft eigenlijk alleen voordelen en geen nadelen. U levert dus niets in (behalve als u een server draait, maar dat is een kleine minderheid).

Bij 768 MB RAM of minder: schakel zRam in

1.1. Wanneer uw computer zeer weinig RAM-geheugen heeft (768 MB of minder), dan kunt u uiteraard het beste kiezen voor een lichtgewicht versie als Lubuntu. Maar ook dan blijft het geheugengebrek een probleem, dat regelmatig voor een traag systeem kan zorgen. Zelfs met een verlaging van de swapneiging naar 5.

In dat geval kunt u eens kijken of u betere resultaten kunt bereiken door het inschakelen van een experimentele kernelmodule genaamd zRam. zRam zorgt ervoor, dat er een gecomprimeerd (samengeperst) swapbestand wordt aangemaakt in uw RAM-geheugen. De compressiefactor is de winst: daarmee "vergroot" u als het ware uw RAM-geheugen.

Let op: deze ingreep zou uw computer instabiel kunnen maken! Pas dit dus niet toe op een belangrijke computer.

De prijs die u hiervoor betaalt is drieledig:

- Uw processor wordt zwaarder belast, want die moet constant gaan comprimeren (inpakken) en decomprimeren (uitpakken).

- Als het systeem de RAM-swap heeft gevuld, zal het alsnog op de harde schijf moeten gaan swappen. Met een loodzwaar blok aan het been: het stuk geheugen dat opgeofferd is aan de RAM-swap.

- Het gaat vooralsnog om een experimentele module, dus deze extra laag van complexiteit zou voor instabiliteit en storingen kunnen zorgen.

Daarom raad ik zRam voorlopig alleen aan voor computers met zeer weinig RAM-geheugen, en ook dan alleen in combinatie met een verlaging van de swapneiging naar 5. Bovendien is zRam nog niet geschikt voor productiecomputers, maar alleen voor proefbakken en andere niet-essentiële computers.

Installeren gaat als volgt:

Open een terminalvenster:

Klik op het grijze Ubuntulogo (Snelzoeker), bovenin de uitklapbare zijbalk. Zoekterm: terminal
Klik op Terminalvenster

Tik in (kopieer en plak):

sudo apt-get install zram-config

Druk op Enter. Tik desgevraagd uw wachtwoord in; dit blijft geheel onzichtbaar, u ziet zelfs geen sterretjes, dat hoort zo.

Herstart uw computer.


Controle

Controleer de werking met de volgende terminalopdracht:
cat /proc/swaps

Druk op Enter.

Als het goed is, krijgt u dan een melding over één of meerdere /dev/zram-"partities". zRam is dan actief; u hoeft verder niets te doen.

Storingen? Zo schakelt u zRam weer uit

1.1.1. Als u zRam weer wil uitschakelen en verwijderen, dan kan dat niet met de simpele terminalopdracht apt-get remove. Het gaat namelijk als volgt:

a. Open een terminalvenster:

Klik op het grijze Ubuntulogo (Snelzoeker), bovenin de uitklapbare zijbalk. Zoekterm: terminal
Klik op Terminalvenster

Tik in (kopieer en plak):
sudo apt-get purge zram-config

Druk op Enter. Tik desgevraagd uw wachtwoord in; dit blijft geheel onzichtbaar, u ziet zelfs geen sterretjes, dat hoort zo.

b. Herstart uw computer.

c. Controleer of de uitschakeling is gelukt, met de volgende terminalopdracht:
cat /proc/swaps

Druk op Enter.

Als het goed is, krijgt u nu geen melding meer over één of meerdere /dev/zram-"partities".

Schakel de visuele effecten uit

2. Standaard staan de driedimensionale visuele effecten (bureaubladeffecten) aan. Leuk oogsnoep, en het geeft iets extra's aan Ubuntu.

Maar ze kosten relatief veel systeemkracht. U kunt flink wat druk van de ketel halen bij uw videokaart, door ze uit te schakelen. Bovendien veroorzaken ze soms, op sommige apparatuur, moeilijkheden bij beeld (films) en geluid (visualisaties in muziekspelers). Ze zijn de "gebruikelijke verdachte" bij beeldproblemen.

U kunt de visuele effecten alleen uitschakelen door te veranderen van werkomgeving. Dat kan als volgt.

Schakel de snelle gebruikerswissel uit

3. In het afsluitscherm kunt u onder andere kiezen voor "Gebruiker wisselen". Dit gaat sowieso ten koste van de systeemkracht: de eerste gebruikerssessie blijft immers in het geheugen.... Bovendien werkt deze optie soms slecht.

U kunt deze optie daarom beter niet gebruiken. Kies liever voor "Afmelden". Daarmee meldt u gebruiker A volledig af, voordat u zich aanmeldt als gebruiker B.

Helemaal verwijderen van deze optie uit het afsluitmenu, doet u als volgt:

Open een terminalvenster:

Klik op het grijze Ubuntulogo (Snelzoeker), bovenin de uitklapbare zijbalk. Gebruik de zoekterm Terminal
Klik op Terminalvenster

tik in (kopieer en plak, dat is beter):
dconf-editor

Druk op Enter

(Hebt u dconf-editor nog niet geïnstalleerd? Doe dat dan alsnog even. Als u het via de terminal wil installeren: "onder de motorkap" heet het pakket dconf-tools.)

Klik op het kleine driehoekje voor: apps
Klik op indicator-session
Haal het vinkje weg bij: user-show-menu

Herstart uw computer.

Let op: het is een gebruikersvoorkeur, dus herhalen in elk gebruikersaccount.

Versnel mediaspeler VLC

4. Standaard staat mediaspeler VLC ingesteld om albumillustraties van het web te plukken, om weer te geven tijdens het afspelen van muziek. Maar dit vertraagt het opstarten van VLC.

Uitschakelen gaat als volgt:

Werkbalk VLC Media Player - Extra - Voorkeuren

Onderdeel Interface, onder het kopje Privacy / Netwerkinteractie:
zet Downloadbeleid albumillustraties op Alleen handmatig downloaden.

(wordt vervolgd in de rechterkolom)



Deze website wordt gesponsord door Google-advertenties.

Gebruikt u een advertentieblokkeerder? Dan blokkeert u ook mijn advertentie-inkomsten....

Als u deze website wil ondersteunen, dan kunt u uw advertentieblokkeerder instellen om voor mijn website een uitzondering te maken.
Bij voorbaat dank....


Verwijder indexeerder apt-xapian-index

5. Het indexeringsprogramma apt-xapian-index versnelt bepaalde zoekacties, maar kan op oudere en zwakkere computers een grote systeemvertraging veroorzaken. U kunt het pakket gerust verwijderen, want het is niet essentieel en in de praktijk mist u het nauwelijks. In lichtgewicht Lubuntu is dit pakket trouwens sowieso al niet aanwezig.

Als u Synaptic pakketbeheer hebt geïnstalleerd: een neveneffect van deze verwijdering is, dat het Snelfiltervakje verdwijnt uit de werkbalk van Synaptic. U kunt dan in de werkbalk van Synaptic alleen de zoekknop met het vergrootglaspictogram gebruiken. Nu werkt die zoekknop sowieso veel beter dan het Snelfilter (meer zoekresultaten), dus het verdwijnen van het Snelfiltervakje is een bijkomend voordeel.

Verwijderen gaat als volgt:

Open een terminalvenster:

Klik op het grijze Ubuntulogo (Snelzoeker), bovenin de uitklapbare zijbalk. Gebruik de zoekterm Terminal
Klik op Terminalvenster

tik in (kopieer en plak):
sudo apt-get purge apt-xapian-index

Druk op Enter. Tik desgevraagd uw wachtwoord in; dit blijft geheel onzichtbaar, u ziet zelfs geen sterretjes, dat hoort zo.

Herstart uw computer.

Schakel enkele opstart-toepassingen uit

6. U kunt Ubuntu wat versnellen door enkele systeemdiensten uit te schakelen, die voor u wellicht overbodig zijn. Deze ingreep is te vergelijken met een ingreep in msconfig in Windows.

Allereerst maakt u alle opstarttoepassingen zichtbaar, want de meeste zijn standaard verborgen:

Open een terminalvenster:

Klik op het grijze Ubuntulogo (Snelzoeker), bovenin de uitklapbare zijbalk. Gebruik de zoekterm Terminal
Klik op Terminalvenster

tik in (kopieer en plak):

cd /etc/xdg/autostart/

Druk op Enter.

Daarna in de terminal (kopieer en plak):

sudo sed --in-place 's/NoDisplay=true/NoDisplay=false/g' *.desktop

Druk op Enter. Tik desgevraagd uw wachtwoord in: dit blijft geheel onzichtbaar, u ziet zelfs geen sterretjes, dat hoort zo. Druk wederom op Enter.

Controleer daarna de opstarttoepassingen (zoekterm in de Snelzoeker: opstarttoepassingen).

Vink uit wat u niet nodig heeft en herstart uw computer.

Let op: alleen uitvinken, niet verwijderen. Zo blijft de ingreep makkelijk omkeerbaar (u weet immers maar nooit). In geval van twijfel: niets doen, gewoon laten staan.

Voorbeelden van systeemdiensten die overbodig zijn voor veel mensen:
- Uw bestanden delen
- Werkomgeving delen
- NVIDIA X Server Settings

Let op: uitvinken van opstarttoepassingen is een gebruikersvoorkeur, dus herhalen in elk gebruikersaccount.

Hou Firefox en Chrome/Chromium slank: maak er geen kerstboom van

7. Extensies (add-ons) voor Firefox en Chrome/Chromium, zijn leuk en handig. Maar ze hebben een paar belangrijke nadelen, want het zijn en blijven "programmaatjes in een programma":

- ze maken Firefox en Chrome/Chromium langzamer, zeker als het er veel zijn;

- ze kunnen elkaar storen, maar ook storingen in Firefox en Chrome/Chromium veroorzaken;

- het is weleens gebeurd, dat er add-ons met schadelijke en kwaadaardige inhoud werden aangeboden. Vertrouw ze niet blindelings.

Maak dus geen kerstboom van Firefox en Chrome/Chromium: hang ze niet vol met allerlei extensies. Beperk u tot slechts enkele extensies, die belangrijk voor u zijn.

Let op: wees vooral op uw hoede voor extensies (add-ons) die beweren dat ze Firefox of Chrome/Chromium sneller maken! Vaak doen ze meer kwaad dan goed. Gebruik ze liever niet.

Schakel desnoods de herkenning van oplichtingswebsites uit

8. Het herkennen van aanvals- en oplichtingswebsites door Firefox, is voor oude computers een vrij zware functie. U kunt deze functie als volgt uitschakelen.

Let op: deze ingreep vormt een veiligheidsrisico, want hierdoor bent u voor de herkenning van vervalste websites, volledig aangewezen op uzelf. Doe deze noodingreep dus alleen, wanneer het echt nodig is!

a. Open Firefox en schakel de herkenning van verdachte websites uit:

Bewerken - Voorkeuren - Beveiliging

Haal de vinkjes weg bij:

- Gerapporteerde aanvalsites blokkeren

- Gerapporteerde webvervalsingen blokkeren

b. Sluit Firefox.

c. Open Firefox. Die herkent nu geen verdachte websites meer.

Let op: het is een gebruikersvoorkeur, dus herhalen in elk gebruikersaccount.

Schakel Java uit in Libre Office

9. U kunt Libre Office flink versnellen, door Java uit te schakelen in Libre Office. Als volgt:

Werkbalk Libre Office Tekstverwerker (Writer) - Extra - Opties... - LibreOffice - Geavanceerd

Onderdeel Java-opties: haal het vinkje weg bij: Gebruik een Java runtime environment
Klik op OK.

Dit gaat wel ten koste van enige functionaliteit, maar in de praktijk zult u die waarschijnlijk zelden of nooit missen.

Versnel uw draadloze internet

10. Uw draadloze internet kunt u versnellen door het energiebeheer uit te schakelen voor de draadloze kaart (punt 3.1, rechterkolom).

De prijs die u daarvoor betaalt is een iets hoger energieverbruik, waardoor de accutijd wat terugloopt. Maar dat is een lage prijs voor een snellere en stabielere verbinding....

Maak het bijwerken van uw systeem sneller

11. U kunt natuurlijk uw systeem gewoon bijwerken via Updatebeheer. Klikkerdeklik en klaar. Maar de snelste manier is bijwerken door een terminalopdracht.

Vooral op oudere computers scheelt dat soms tientallen seconden: er wordt dan namelijk geen systeemkracht "verspild" aan de grafische schil van het updateprogramma.

U doet dit als volgt:

Open een terminalvenster:

Klik op het grijze Ubuntulogo (Snelzoeker), bovenin de uitklapbare zijbalk. Gebruik de zoekterm Terminal
Klik op Terminalvenster

tik in (kopieer en plak, dit is één regel):
sudo apt-get update && sudo apt-get upgrade && sudo apt-get dist-upgrade

Druk op Enter. Vul desgevraagd uw wachtwoord in en druk weer op Enter. Uw wachtwoord blijft geheel onzichtbaar, u ziet zelfs geen sterretjes, dat hoort zo.

Extra tip: deze terminalopdracht zit nu in het "geheugen" van de terminal. U kunt hem voortaan oproepen in het terminalvenster, door simpelweg een tikje te geven op de pijltjestoets omhoog.

Maak de opslag van de miniaturen leeg en beperk de omvang

12. Van elke bekeken foto maakt Ubuntu automatisch een miniatuur, voor weergave in de bestandbeheerder (verkenner). Op den duur kan het aantal miniaturen aardig oplopen, wat de werking van uw bestandbeheerder kan vertragen.

Het is gelukkig niet moeilijk om de opslag leeg te maken en de toekomstige maximale omvang ervan te beperken.


Nog meer?

Wilt u meer tips en trucs voor Ubuntu? U vindt er nog veel meer op deze webstek!


Op de inhoud van deze webstek is een Creative Commons-licentie van toepassing.
Algemeen voorbehoud en uitsluiting aansprakelijkheid

Comments