seksuologie nieuw

I  NIEUW DENKEN OVER SEKSUALITEIT EN DE DOORGESLAGEN SEKSUELE REVOLUTIE 


Inleiding

De afgelopen halve eeuw blijken de opvattingen over seksualiteit in Nederland niet veranderd te zijn. Natuurlijk zijn er weinig andere plekken in de wereld waar alle vormen van seksuele identiteit mogen bestaan. Toch zijn nieuwe ontwikkelingen in de seksuologie nauwelijks bekend en nieuwe taboe’s en ouderwetse stereotiepen blijven mensen ongelukkig maken en tot geweld aanzetten. Niemand zal op de TV zeggen nooit gemeenschap te hebben met partner; het denkbeeld daarachter is dat er aan een relatie zonder seks niet deugt . Het denken in Nederland draagt nog de obsessieve kenmerken van een doorgeschoten seksuele vrijheid uit de vorige eeuw.  Ons gedrag is niet keuzevrij geworden,  want als je mee wilt tellen en normaal wilt zijn, dan móet seks. Dat soort denken moeten we afleren 

Het valt mij op dat seksuologen die soms de TV halen, voornamelijk spreken over technische aspecten van seksualiteit en hun mechanistische voorlichting beperken tot bekende kunstjes. Relativering is er niet en over belevingsaspecten gaat het bijna nooit, er lijken geen woorden voor te bestaan. Bovendien is men het woord ‘seks’ gaan beperken tot ‘neuken’ in het spraakgebruik. Neuken zonder innerlijke beleving is niets anders dan een mechanistische simulatie van de voortplantingsakt. Maar die mechanistische denkwijze is nu precies een visie op de werkelijkheid, die we al lang hadden behoren te verlaten. In die verouderde visie van Newton was de werkelijkheid een samenstel van onafhankelijke hemelbollen die elkaar als een mechaniek bewegen maar niet in een diepere eenheid samenhangen. Functioneren is iets mechanisch en staat los van beleving. 

Het oude beeld van vóór de quantumwerkelijkheid, had allang herzien moeten worden. Want onze keuzevrijheid met betrekking tot ons al of niet seksueel gedrag wordt nu nog steeds subtiel aan banden gelegd; we laten ons keuzes afpakken en het op eigen ervaring vertrouwen, terwijl we veel te groot zijn om dat te laten gebeuren.  Ons denken vraagt om vernieuwing, om  fantasie, emotionele gevoeligheid en om de diepte die vanzelf tot keuzevrijheid leidt. 

In deel I van dit boek ga ik onze verouderde kennis over seksualiteit aanvullen met verbeterde nieuwere inzichten uit de wetenschap van de seksuologie; maar die theorie laat ik bevestigen - en dat is onontbeerlijk-  met ervaringen uit honderden gesprekken die ik als seksuoloog vele jaren met mensen uit alle lagen van de bevolking heb gevoerd, van rijke scheepswerf-directeuren uit Friesland tot werkeloze arbeiders van het platteland uit Groningen.  Ons huidige denken over seksualiteit blijkt veel leed en agressie te verbergen. Daarom ga ik nu eerst ons denken over seksualiteit enigszins bijspijkeren.  In het IIe deel ga ik dan meer openlijke verbanden tussen seksualiteit en geweld zichtbaarder maken en waarom die samenhang er is.


1.1 Geen drift maar een verlangen. 

In de seksuologie is men het er over eens dat een seksueel verlangen mede in gang wordt gezet  door een mening van waaruit men handelt. Het is dus niet zo dat seks alleen maar een hormonale drift is, die om een ontlading vraagt, en ons anders ongezond houdt. Nee, de fysieke drift is een samenspel met een verlangen. We zijn geen mechanisch in elkaar gezette machine die je in losse onderdelen in elkaar kunt zetten. Daarom noemen we in de modernere seksuologie de seksuele drift van een mens tegenwoordig liever verlangen en is men anders gaan denken over seksualiteit (Everaerd, 1977). Eigenlijk komt dat nieuwe denken erop neer dat we meer moeten doen, maar eerder dat we minder doen, namelijk oude ideeën loslaten 

Er bestaat een simpele oefening om duidelijk te laten zien hoe onze gedachten mede onze opwinding bepalen. Iemand gaat met zijn of haar rug naar de anderen toezitten. Dan wordt deze persoon aangeraakt en moet zeggen of het door een man of vrouw gebeurde en of de aanraking affectief of erotisch is bedoeld. Deze oefening laat aan den lijve ervaren hoe onze gedachten en vooronderstellingen onze gevoelens bepalen. Wanneer ik denk dat het een vrouw is die mij aanraakt, levert dit een ander gevoel op dan wanneer ik een man achter mij veronderstel. Cognities bepalen onze emoties mee! Het is daarom vollediger om niet louter te spreken over de menselijke drift, maar het is juister om te spreken over het menselijk verlangen. In dat laatste woord zitten de verborgen, moeilijk te verwoorden, belevingen ingesloten die mensen bij seksualiteit kunnen ervaren.


1.2  Motivaties voor seksualiteit.

In het denken over waarom wij seks willen, heeft de seksuologische wetenschap ons ook iets nieuws opgeleverd. Onderzoekingen van Fischer (1973) hebben laten zien dat ons seksueel verlangen uit velerlei motivaties kan voortkomen.   

In de praktijk van de seksuoloog komen veel mensen binnen die ruzie hebben met elkaar over seksualiteit omdat bijvoorbeeld bij een van de partners de opwinding niet goed lukt. Om kort samen te vatten hoe het in de zeventiger jaren van de vorige eeuw bijna altijd ging: Ze komen binnen en hij zegt: ‘ze heeft geen zin’. Zij knikt en voelt zich schuldig. 

Haar naar de psychiater sturen omdat ze kennelijk frigide is, dat is gelukkig voorbij. Haar opereren en haar vagina verwijden komt nog wel voor. Pillen geven ook. Maar we begonnen het probleem bij de Rutgersstichting waar ik toen werkte als snel uit het medisch en psychiatrisch denken te halen (noodzakelijke uitzonderingen daargelaten). We ontdekten ook de relationaliteit van de meeste problemen., de mogelijke invloed van de partner op de instandhouding van een probleem. We gingen dus doorvragen.

Het type van vragen lijkt misschien wat koud en onromantisch, maar werd als opluchting ervaren en bleek vaak de weg naar de oplossing omdat het inzicht verschaft in onze drijfveren. Tot voor kort zeiden vrouwen: ‘ als de relatie wat beter zou gaan, komt de seks vanzelf’. Mannen dachten het omgekeerde: ‘als de seks beter zou zijn, komt het relationele vanzelf daarna’.

De inhoud van het concrete seksuele verlangen kan heel verschillend zijn. Als seksuoloog ben ik dan ook aan mensen gaan vragen: ´Weet je ook waarom je seks wil?´. Iedereen is eerst verbaasd over de vraag. Maar het is erg handig eens over die vraag na te denken. Het antwoord lijkt aanvankelijk heel vanzelfsprekend: ´Natuurlijk wil ik het omdat het lekker is´. Geen moeilijk gedoe verder. 

Fischer (1973) kwam in zijn onderzoek naar verborgen motivaties tot wel tachtig  verschillende soorten antwoorden. De een blijkt vooral aan te dringen omdat hij gelezen heeft in een blaadje dat de gemiddelde man 1.7 maal in de week ´seks´ heeft. Waarbij met ´seks´ altijd de coïtus bedoeld wordt in onze armzalige woordenschat. Zijn buurman haalt natuurlijk dat gemiddelde. Onze man krijgt over dat laatste vermoeden een naar gevoel over en daarom dringt hij bij zijn vrouw aan op seks. Een ander wil zijn zin krijgen en aan zijn vrouw bewijzen de baas te zijn. Een derde denkt dat zijn vrouw het eigenlijk van hem verlangt en wil haar een plezier doen. Een moderne jonge vrouw vol girlpower kan wellicht het omgekeerde denken; zij heeft recht op haar lusten. Een vrouw kan seks willen omdat haar partner anders wegloopt. Ik praat hier over heterocontacten, maar bij onderlinge homocontacten zijn de motivaties even gevarieerd en de problematiek niet anders. Seks kan ook pure lol zijn: lachen, grapjes maken, elkaar plagen, vrij van drukkende verantwoordelijkheids-gevoelens. Spel in hoge vorm. Los van zorgen, het is goed zo. Is dat niet hoe de werkelijkheid zelf is met al die dansende quanten, denk ik wel eens. 

Er zijn zoveel vormen van seksualiteit als er mensen zijn. Er zijn geen specifieke normen van ´hoe het hoort´. Maatjes in hun genegenheid voor elkaar zijn de norm!. Wat zou je je door een ander moeten laten vertellen? Het is moeilijk een gevestigde opvatting los te laten en op eigen gevoel te leren vertrouwen. Wie bepaalt hoe het moet? Niemand anders dan wijzelf. Als ze samen besluiten bondage of wat voor spel ook te willen uitvoeren, en daar allerlei gevoelens aan kunnen ontlenen, moet iedereen dat zelf weten. Zelfs als partners besluiten geen seksuele gemeenschap meer te hebben, dan is dát hun zelfgekozen norm en kan dat uiting van liefde zijn. Er wordt nergens zo veel over gelogen als over seksuele beleving en voor de media te ingewikkeld of niet interessant. Eens werd ik geïnterviewd door een TV-zender. De opnames duurden uren. Met name de jongens achter de camera´s en de geluidstechnicus vonden mijn verhaal over de verschillende soort motivaties waarom mensen seks willen, vernieuwend en hogelijk interessant. Toch koos de regisseur tenslotte voor enkele minuten uitzending, terwijl een professor die een nieuwe kunstpenis op de markt bracht, anderhalf uur de ruimte kreeg. Letterlijk mechanistisch denken is dat; behorend tot voorbij denken uit een verouderd beeld van de werkelijkheid.

Tenslotte – last but not least! – kan ook het verlangen naar overgave, naar loslating en transcenderen van het eigen ´ik´, naar intimiteit, een motivatie zijn om seksualiteit te willen. Het is het verlangen om van het oppervlakkige los te komen, naar een heelheid die het zo feitelijk alledaagse lijkt te overstijgen of te doordringen. Mensen hebben er soms geen woorden voor maar herkennen het direct. Het kan je voor even egoloos maken, los van aangenomen identiteiten, opgenomen in een ruimte die het beperkt individuele overstijgt, een bijna of helemaal een spirituele ervaring. In ´vrijen´zit niets voor niets het woord ´vrij´opgesloten en in bevrediging het woord ´vrede´. 


1.3 Seks of contact?

Schmidt (1974) is een andere onderzoeker die ook iets ontdekte wat misschien niet eens nieuw is, maar het is belangrijk op zijn ontdekking te wijzen. Hij maakte ons ervan bewust dat we in diepste zin niet per sé plezier in seksualiteit zoeken of een object waaraan we ons kunnen bevredigen (internetseks), maar verlangen naar de ander. Hij ontdekte dat onze seksuele opwinding niet zozeer ontstaat omdat wij seksueel opgewonden zijn, maar wellicht andersom: wij winden ons op omdat wij contact willen. Het is uiteindelijk het verlangen om heel dicht bij iemand te zijn, je thuis te voelen, gewaardeerd te worden om wie je bent. In die zin kan seks een ‘verlegenheidsoplossing ‘ zijn, omdat het makkelijker is seks te hebben met bekende handelingen in plaats van zich werkelijk intiem open te stellen, hoe doe je dat immers?. Dat laatste is voor sommige mensen te angstig en onbekend terrein. Loslaten, openen is kennelijk moeilijk? Waar zijn ze dan precies bang voor en wat is intiem?



1.4 Intimiteit en haar oeroude mythen en dieptes


Intimiteit in de relatie begint al wanneer je in je binnenste diep geraakt wordt door je partner. Dat begon bij mij al toen ik haar voor het eerst zag. Haar figuur, haar sportieve uitstraling. Toen ik haar later durfde aan te spreken tussen andere mensen, bleef ze gewoon naast me staan toen de anderen vertrokken, zo vanzelfsprekend, alsof ze bij me hoorde. Die vanzelfsprekendheid had ik nog nooit zo diep ervaren, iemand die zomaar bij je is, naast je blijft staan. Aantrekkingskracht is een ervaring die vele zintuigen raakt: zij streelde mijn oog, haar huid was zachter, koeler dan de mijne, en riep bij mij een heel intieme ervaring op: ik wilde bij haar zijn, dichtbij want ik voelde dat zij hetzelfde wilde. Ik wilde haar strelen, aanraken, optillen. En dan haar geur: niets brengt twee mensen zo dicht bij elkaar als het inademen van de geur van wie je houdt. Zoals je als baby de mamma herkent aan de geur en dan nu dezelfde intimiteit terwijl je volwassen bent. Bij intimiteit met een partner wordt meestal direct op seks gedoeld, maar intimiteit kent vele  dimensies  en komt vanzelf als we voorgeprogrammeerde opvattingen los durven laten.


Streling 

Mijn liefje, mijn lijfje. We strelen, omlijnen ons liefje helemaal en zeggen zonder woorden: Dit ben jij. Een diepere erkenning bestaat bijna niet. Als iemand ons achteloos aanraakt met een houding waarin geen tederheid spreekt, voelen we ons op den duur gekwetst of gebruikt (als object dat we niet zijn vinden we zelf ten diepste). We willen onze uniciteit beleven: ‘ zoals jij is er geen ander, in het hele universum niet’.  De werkelijkheid zèlf is toch ook zo gearrangeerd dat alles wel samenhangt maar niets hetzelfde is. Iemand die ons met respect, tederheid en grote zorgzaamheid behandelt en bij ons stil staat, schenkt ons een diepe vorm van communicatie, die ons ook dichter bij onszelf brengt en ons soms brengt bij de diepte van de werkelijkheid zelf.


De kus

Een aandachtige kus is oeroud gebaar, doen dieren het ook? Dichter bij kan een aandachtige kus bijna niet bij de ander komen. Je komt tot in elkaar, je laat iemand toe tot in je mond omdat je iemand vertrouwt, je voelt elkaars ademhaling. Het is voor mensen ook een mythisch gebaar. In het ritme van die ademhaling voel je, schenk je elkaar levensadem. De kus is niet louter de ontdekking van een nieuw tactiel en sensueel plezier. De kus brengt de vergeten mythe tot leven over de verwantschap van onze ziel met adem. Levensadem maken we niet zelf, maar wordt ons geschonken. De kus symboliseert zo onze verwantschap, we zitten in hetzelfde schuitje, we zijn een zelfde soort mens, onze warmte is het samenvloeien van van twee zielen. (Nelson 1992)


Schoonheid

‘ Zo mooi was zij, alsof ze geboren was zonder haar ouders’ . (Japanse Haiku) .                            Het zomaar verschijnen van een wonder, wat tot ons komt. De mysterieuze fijnzinnige straling, de erotiek waar je naar kijkt, in een man, in een vrouw. De vervulling van het bestaan, de uitbundige overdaad, de genieting van de bloem zonder hem per sé te gaan plukken. 


Verlangen naar contact 

Verlangen naar contact is volgens de seksuoloog Schmidt een grotere drijfveer dan seks zelf, zoals we eerder zagen (I.3). Een seksuele relatie kan een diepe vereniging tussen lichaam en geest tot stand brengen. Dan is deze vorm van contact een belangrijke ontmoeting en geen terloops gebeuren. Je opent je hart en je ziel ook niet voor Jan en alleman, dus waarom je lichaam wel? Een seksuele relatie op zichzelf maakt ons niet minder eenzaam; het is geen wondermiddel tegen eenzaamheid. Als er niet genoeg communicatie is op het niveau van hart en geest, maakt seks de kloof alleen maar breder en maakt ieder eenzamer. 

Ook volgens Eckhart Tolle (2004) is de wortel van de lichamelijke drang spiritueel van aard: het verlangen naar het einde van de tweeslachtigheid en de verdeeldheid, een terugkeer naar de oorspronkelijke toestand van heelheid .  Het gaat er volgens mij niet om welke extravagante of louter fysieke middelen partners gebruiken om een bepaald gevoel te ervaren; het gevoel zelf gaat soms boven het gewone ervaren en mag van mij dan spiritueel heten. Spiritueel dan met de definitie: verder kijken en verkennen dan je neus lang is. Daar komt loslaten bij, het gaat vaak juist om overgave. 

Een kanttekening van Tolle is dat de moderne relaties tussen mannen en vrouwen volgens hem een diepe afspiegeling zijn van de crisis waarin de mensheid zich bevindt.. ´Having sex en...making love´ zijn uitdrukkingen die suggereren dat we het zelf allemaal maken. Maar welke ervaring dan ook: het is in feite een belangrijke ontmoeting en geen terloopse gebeurtenis. Het overstijgt ons eigen kunnen. Goede seks vraagt daarom om respect voor wat er gebeurt en voor de diepten van gevoelens die in seksualiteit naar boven komen.


Samen in bed lezen  en haar vanzelfsprekendheid . 

Het gaat niet altijd om diep en nog dieper ervaren. Welk een vanzelfsprekend gevoel, dat op weinig andere plaatsen gevoeld kan worden, lezen in bed. (Geldt niet voor iphone, die slokt je teveel op en je verliest contact met je directe omgeving) . Je ligt daar met een boek, de ander ook gewoon naast je. Je hoort de ander ademen en hoeft niets te doen. Zo ver zijn jullie samen al gekomen, zo vertrouwd, een verworven dimensie, een grote psychologische vaardigheid. Niets geen verborgen eisen van de ander, niets geen plichten die je roepen, gewoon daar liggen en de ander naast je weten als vanzelfsprekend. Het is als het oeroude beeld van moeder en kind, waarbij het kind zichzelf kan zijn in de nabijheid van de moeder, gewoon zichzelf. Het is loslaten van angst, schuld, het is er zelf mogen zijn.


Intiem bij jezelf 

Het geheim van het vorige, de verworvenheid nabijheid met de ander als verworven psychologische vaardigheid, is alleen mogelijk wanneer je zelf iets verworven hebt. Voor werkelijke intimiteit met een ander is intimiteit met jezelf nodig, en dan bedoel ik meer dan wat bijna iedereen daar direct bij denkt, ik bedoel ook contact met je ware zelf, zonder gemis te voelen, tevreden te zijn, je negatieve stemmen over jezelf tot rust gebracht, geen accepterend oog van een ander per sé nodig meer hebben. Het is een zielsvermogen,  dicht bij jezelf te verblijven bij iets centraals, iets dat echt werkelijk is in jezelf, het verlangen van je hart, dat je open maakt, kwetsbaar, teder en sterk. Het is ook een soort houding,  niet grijpen maar wachten tot wat in je naar boven komt. 

Wanneer deze dimensie ontbreekt en dus ook die liefde voor onszelf, dan kunnen we niet zomaar bij de ander zijn, maar dan willen we meer, we willen de ander vasthouden, maar meer in de zin van grijpen en bezitten.  Met de zin “Ik hou van jou” bedoel ik feitelijk  'Jij bent de verbinding tot de plaats in mijzelf, waar ik liefde ben.' Ik val in de liefde ('I fall in love'). 

Het is zo pijnlijk om uit de liefde te vallen. De deur is zo wanhopig gesloten en de sleutels, waar zijn zij gebleven? We zijn in ons menselijk bestaan soms in een zo gedepriveerde staat dat als we liefde voelen, dat we dan de ander willen bezitten, vast houden. Wat bedoel je feitelijk en precies wanneer je tegen iemand zegt: ‘Ik hou van jou?’ Pas als je die kunst verstaat om dicht bij je eigen gevoel te blijven, echt aanwezig te zijn, dan kan dit je ook dicht bij de ander brengen en dicht bij alles dat  bestaat. Het nieuwe werkelijkheidsvermoeden van de quantumfysica wijst op die verborgen mogelijkheid, sterkt onze hoop om in eenheid en harmonie te komen en mee te varen op die tendens die in de werkelijkheid aanwezig blijkt ondanks alle traditionele en cynische verhalen die we om ons heen horen.


1.5 De liefde in gevaar

De liefde is in deze tijd waarin wij nu leven in gevaar, zo waarschuwt ons de filosoof Alain Badiou (2017) en daarom is het van groot belang dat we haar opnieuw uitvinden. Cliché's in tijdschriften, televisieseries, films en andere media beschadigen onze echte liefdesidealen. Volgens Badiou is hier geenszins sprake van een onschuldige situatie.

Ik haal hem hier aan omdat ik de huidige situatie ook helemaal niet onschuldig vind. Consumentisme, in de wereld  van de objecten blijven, raakt ons diepere zelf moeilijk. Blijven we dan niet in alleen de veiligheid van onszelf hangen, terwijl werkelijke intimiteit openheid vraagt en daar is moed voor nodig. In die zin is de vaardigheid om lief te hebben, niet met geld te koop, maar vraagt deze om persoonlijke risico’s te nemen. Als je dat niet doet dan blijft de liefdesrelatie een gewoon cliché en haal je nooit wat in liedjes bezongen wordt over liefde. Dan blijf je hangen in een commercieel-juridische opvatting van liefde, die stelt dat liefde uiteindelijk een contract is, gesloten op basis van eigenbelang en ingecalculeerde wederzijdse voordelen zoals de seksuele bevrediging. Er is één zin in Badiou’s betoog die in eerste instantie cryptisch overkomt, maar die precies aangeeft wat de betekenis van de quantumtheoretische levende stuwende werkelijkheid belooft: als wij ons openen zullen we de onverwachtheid ervaren van wat er steeds als net-ontstaan nieuw moment  in ons bewustzijn beleefd kan worden. De zin van Badiou luidt: 'Liefde is altijd de mogelijkheid om bij de geboorte van de wereld te zijn’. 

Spelen we louter op veiligheid, dan wacht ons onverschilligheid, verstarring en sleur. Doen we het wel, dan kan liefde meer zijn dan alleen bevlogenheid, en zelfs de mogelijkheid zijn van 'de tijd om de eeuwigheid te ontvangen' . Ook hier kan de nieuwe wetenschappelijke visie op onze werkelijkheid in deel V de vorige zin begrijpelijker maken. Als je jezelf opent ook bij tegenslag dan kan de werkelijkheid haar diepten tonen, niet alleen maar voor een enkel ogenblik, maar in de tijdeloze diepte die soms in een flits ervaren kan worden. Het is de eeuwigheidservaring in de zin :  'ik hou van je’. Liefde is niet zomaar een avontuur, maar 'een koppig avontuur'



1.6  Seks en ouderen 

Hij belde mij op een avond, mijn vader. Of ik eens langs wilde komen. Over de 80 was hij toen. Het was heel gezellig om met hem een cognacje te drinken, een sigaartje te roken al starend over de Rijn die daar ver beneden onder zijn bejaardenflat langs stroomt. Deze keer belde hij uitdrukkelijk alsof het om een belangrijke zaak leek te gaan?

Terwijl ik in de trein zat naar hem toe, dacht ik: dit kan niet anders dan over de erfenis gaan.  Het geld moest verdeeld worden tussen mijn broer en zus en mij.Terwijl de trein voortsnelde dacht ik aan wat allemaal mogelijk zou worden voor mij.

Bij hem aangekomen, begon hij vrij snel. 'Jou durf ik het wel te vertellen. Ik heb een nieuwe vriendin.’ 'Gefeliciteerd' antwoordde ik enthousiast. Heerlijk zo een vitale oude man. 'Ja', vervolgde hij', maar nu ben ik een beetje bezorgd als ze mij te slapen zal uitnodigen en dat ik het dan niet meer kan.’

Ik ben de oudste zoon en bovendien seksuoloog. Ik was vereerd dat hij mij om voorlichting vroeg, maar tegelijkertijd boos omdat ik die van hem vroeger zo schichtig en summier had ontvangen.

Ik heb een website en het meest bezochte onderdeel is: seksualiteit. Over dit soort vragen gaat het vaak. Mannen zijn bang 'de' prestatie niet meer te kunnen leveren. Jammer dat seks in die sfeer getrokken wordt. Mijn vader wandelt vaak met zijn vriendin over het strand van Katwijk naar Noordwijk en weer terug. 'Lopen jullie dan over het vlakke strand, of op en af de duinen, stijgend en dalend.’ 'Natuurlijk over het vlakke strand, op onze leeftijd.’ 'En is dat gezellig?.’ Hij knikte volmondig. 'Nou' zei ik,'zie seks alsjeblieft ook zo. Al die opwinding, orgasme, top, prestatie, dan hoeft toch niet meer! .’ Zonder dat kan het toch heel gezellig zijn.

Toen ik dit verhaal eens aan een vriendin vertelde, was ze het absoluut niet eens met mijn advies. Het ging haar er niet om dat ik mijn vader meerdere opties had moeten voorleggen, zodat hij kon kiezen, maar ze vond dat ik hem zonder meer potentie-middelen had moeten adviseren. Wat vind jij?

Een paar weken later vertelde mijn vader mij, dat hij het had uitgemaakt. 'Er is maar een vrouw in mijn leven geweest, en dat is je moeder', verklaarde hij. Mooi, en toch vond ik het een beetje jammer.


Sinds de seksuele revolutie preekt men dat seks op oudere leeftijd ook moet kunnen. Tegenwoordig behoef je als je in een bejaardenhuis woont, niet stiekem ergens in de kelder seks te hebben, maar is het in eigen huis toegestaan. Toch is men doorgeschoten als het over ‘seks en ouderen‘ gaat en maakt men veel ouderen ongelukkig door seks te blijven benaderen als standaard voor gedrag.



1.7 Waarom een opwindingscurve niet deugt

De opwindingscurve in figuur 2 is ontleend aan onderzoeken uit de vijftiger jaren van Masters en Johnson. Het is een voorbeeld van het mechanistische denken uit een voorbij tijdperk, voordat wij via de quantummechanica tot nieuwe inzichten over meten kwamen (zie vanaf hoofdstuk IV). Zij maten de opwinding van mensen in een laboratorium; mensen geïsoleerd in een lab. Van die grafiek gaat een misleidende suggestie uit. Alsof iedere vrijpartij zo standaard zou horen te lopen. In de praktijk zijn er allerlei bochtjes, individuele lijntjes en grapjes te zien in opwinding van individuele mensen. En veel mensen hebben soms geen zin een hele berg te bestijgen, maar genieten ook van bergweitjes halverwege en keren dan tevreden terug.



pastedGraphic.pngpastedGraphic_1.pngpastedGraphic_2.png

Figuur2.  De opwindingscurve volgens Masters en Johnson uit de jaren vijftig van de vorige eeuw. 





1.8 Illusies bij scheiding of vreemd gaan in een straat die dood loopt


Er is een gebeurtenis die voor mij persoonlijk een schokkende ervaring is en verstrekkende gevolgen zal krijgen. Er komt een man bij mij in therapie die alles heeft gedaan in zijn leven waarvan je zou denken dat hij nu straal gelukkig geworden zou moeten zijn. Hij heeft gedaan waar iedere man van droomt. Aan het roer van zijn eigen schip heeft hij langs de kusten van vele wereldzeeën gezworven. Hij had koers gezet naar de Polynesische eilanden en in de mooiste baaien zijn anker uitgegooid.Op stranden had hij onder palmbomen met zonnige vrouwen verkeerd. Gewillig en natuurlijk hadden ze zich aan hem gegeven. En toch voelt hij zich nog niet gelukkig en vraagt om hulp. 

Wat is hier aan de hand? Gaat het dan om nog iets anders als je gelukkig wilt zijn?. In het onderzoek over seksuele motivatie eerder in dit hoofdstuk hebben we kunnen lezen dat het niet altijd zo is dat we seks willen en daarom contact met iemand zoeken, maar dat het omgekeerd. kan zijn. We roepen seksualiteit op omdat we contact willen met een ander en we gebruiken de opgeroepen seksuele impuls dan als excuus daarvoor. Het zou dus vaak meer om contact gaan dan om seks. Maar zelfs in het vele en gevarieerde contact heeft deze cliënt het niet kunnen vinden. Ik vraag mezelf als man af of ik ook niet in een doodlopende straat bezig? 

Toen werd ik wakker en begon een illusie te doorzien. Ik besefte dat je zo voortdurend door zou kunnen jagen, een leven lang, voortgedreven door het diepe verlangen. De oplossing zou ergens in mijzelf moeten liggen, begon ik te beseffen. Lange tijd had ik mij gevoeld als Dante die al in de dertiende eeuw schrijft dat hij in het midden van zijn leven in een donker bos is verdwaald. Na lang zwerven langs eindeloze wegen zoekend, verschijnt er een vrouw, Beatrice. Zij brengt hem een andere richting bij. Hoewel ons geluk niet van buiten kan komen, kunnen we er daarom nog wel voor kiezen om ons open te stellen voor haar natuurlijke wijsheid. Maar uiteindelijk moeten we het geluk zelf vinden. Het is door de vrouw dat Dante het juiste pad naar zichzelf vond. Niet zij bracht de rust in zijn mannelijk verlangen, niet zij maakte hem  gelukkig, maar zij hielp hem  (door haar eigen emotionele zelfstandigheid) zijn eigen weg te vinden. Hij begon de laatste illusie van het mannelijk verlangen te doorzien: geluk hangt niet van de ander af, maar kan in onszelf gevonden worden. Later zouden mijn ogen ook nog open gaan voor de kracht die in de werkelijkheid zelf ligt besloten en waar de quantenmechanica  onze ogen  voor geopend heeft. Lees het vervolg.


Echtscheiden 

Een partner die geen scheiding wil, kan ontzettend gekwetst zijn. Mijn ervaring is dat bij een ontzettend emotioneel gevoel, dit gevoel áltijd vraagt om nader onderzoek. Waarom is er geen gesprek, al of niet met een mediation, meer mogelijk. Het is toch niet zo, dat iemand die weg wil, vroeger niet gehouden heeft van de ander en liefde gefaket zou hebben. Weggaan is niet leuk, zeker niet als er geen andere partner in het vizier is. Je verliest veel  aan thuis, gezelligheid, relatie tot kinderen, soms veel pensioenderving (meestal als vrouw). Het is een akelig avontuur, waarbij de noodzaak om weg te gaan, veel overtuiging en sterkte vraagt. Daar zou degene die blijft toch in geïnteresseerd moeten zijn. In vertrouwen op de eerlijke liefde van vroeger, de geschiedenis van partners samen, is de ontkenning daarvan een behoorlijke agressie die gemeen twijfel zaait aan wat vroeger eerlijk en goed was, het is het weggooien uit woede van een kostbare geschiedenis met partner en kinderen. Dat is te makkelijk en staat de moed om een eigen onderzoek te beginnen in de weg en verhindert het openstaan voor feedback waar je iets mee zou kunnen. Als je tenminste niet, zoals kinderen vaak doen, álles op de partner schuift. Dan komt leren over zichzelf nooit aan de orde.

Echtscheiding helpt niet, is de titel van een boek. Die bekende stelling is gelukkig niet altijd waar, maar gaat op wanneer we ´ons verlangen naar elders´ niet goed onderzocht hebben. Want dan blijven we in een mogelijk volgende relatie meestal met hetzelfde probleem zitten en zal ons steeds hetzelfde blijven overkomen omdat we ons voor zelfkennis blijven afsluiten. 


Vreemd gaan

Het verlangen om vreemd te gaan binnen een vaste relatie, is een ander verhaal. Als het mis dreigt te gaan omdat de relatie je niet brengt waar je van droomt, dan is dat niet prettig. Voor we besluiten een ander te zoeken, of de relatie definitief te verlaten, is het belangrijk je nog eens het volgende te realiseren over de structuur van ons verlangen. 

* Deugt de redenering wel bij vreemdgaan:  ‘ ik heb nu de ware gevonden. Mijn verlangen wordt totaal bevredigd en is zo sterk, dat ik niet meer terug kan, zelfs als ik het zou willen. Het is voorbij tussen ons. Ik ben er zeker van. Het spijt me’ . Het lijkt dat hier geen speld meer tussen te krijgen is!

Ons menselijk verlangen vraagt om onderzoek. Dit dringende verlangen is te begrijpen vanuit behoeften uit de kindertijd, waar nooit adequaat op gereageerd is. Daarom wordt er nog steeds gezocht buiten zichzelf naar de vervulling ervan. Het vroegere gemis kan een partner misschien wel aanvoelen, maar per definitie niet geheel vervullen. De partner is geen vader of moeder die altijd klaar staat en je woordeloos begrijpt, maar een maatje met eigen behoeften, draagkracht en grenzen. Lees de uitleg en zie de tekening daarover in hoofdstuk III par. 3.7.1 figuur 4). Wanneer mensen met onvervulde behoeften uit de kindertijd, deze niet zelf verwerken met alle boosheid of verdriet eromheen, dan zullen ze altijd blijven zoeken omdat ze blijven denken dat het geluk in een partner ligt en als je die eenmaal hebt, in een andere partner. De rijkdom van de werkelijkheid zelf, die een kind zou moeten mogen ervaren, dus los van eisen en verplichtingen die het kind gesteld worden, is nog nooit ervaren en blijft daarom  intens gewenst worden. Er komt geen einde aan.

Wanneer je het bovenstaande niet bewust bent, je behoeften, je angsten, je illusies, je onvermogen om alleen te kunnen zijn, dan kun je gemakkelijk gaan denken dat alles aan je partner ligt. Die gedacht fungeert vaak als een afweer om niet naar je eigen gevoelens te kijken. Daarom moeten partners zichzelf onderzoeken, eventueel met behulp van een deskundige, en niet te gauw de 'schuld' van relatieproblemen de partner in de schoenen schuiven; dat schiet niet op. (Het kan natuurlijk zijn dat de partner blind blijft voor eigen afweren en dan ligt de 'oorzaak' van het probleem niet bij jou.) Meestal heb ik relaties zien verbeteren als mensen geneigd waren aan zichzelf te werken.  

Maar ook was ik bang dat zij sterker zou zijn, er geen evenwicht in de relatie meer zou zijn en zij – als ik toegaf – mij zou wegvagen. Alsof zij me op een van de belangrijkste gebieden van onze relatie mij de baas zou zijn. Zelfs dacht ik wel eens – en dat is een gedachte met een heel mooi verleidelijk maskertje op die je ontslaat om jouw aandeel in een ruzie te bekijken- dat het ook niet goed voor haar zou zijn als ik geen weerstand bood vanuit mannelijke sterkte. Het is immers toch ook nodig elkaar op te voeden en soms te weerstaan of te begrenzen ?

1.9  Het madonna-hoer complex en een vrouwelijke tegenhanger.

Veel mannen - en zoals we verderop zullen zien ook vrouwen op hun manier - lijden aan een eigenaardig complex. Zij kunnen een vrouw niet neutraal bekijken. Zij zien in haar een heilige Maria, een madonna, óf precies tegenovergesteld zien ze in een vrouw een hoer. Sommige mannen plaatsen vrouwen op een voetstuk. Deze mannen scheppen dan letterlijk en figuurlijk afstand en de vrouw kan alleen nog maar van dat voetstuk afvallen. Zij verheerlijken de vrouw, dichten haar ´zuivere´ niet menselijke eigenschappen toe, kunnen zich bijna niet voorstellen dat een vrouw ook poept en piest en al helemaal niet dat zij ook seksuele gevoelens kan hebben. De geschiedenis wemelt van dit soort splitsingen en de katholieke kerk gaat hier voorop met haar historisch onjuiste beelden van Maria´s maagdelijkheid. Maria wordt vereerd als een etherische vrouw die een kind kreeg uit de heilige geest, zonder vleselijke gemeenschap ´te hoeven hebben´. Zij offert zich voor haar zoon. Het heilige zich offerende moederschap dat generaties vrouwen is voorgehouden, vindt hier haar onzalige voorbeeld. Dit soort prediking heeft veel ellende teweeg gebracht omdat het begrip ´maagd´ weer eens verkeerd vertaald is uit het Hebreeuws. De schoonheid en helderheid van seksualiteit is hier in het geding. Alsof aardse seksualiteit niet heilig en zuiver zou kunnen zijn. Alsof het bezoedeld is en met schuld beladen en alsof er voor spirituele groei maar een oplossing is: afzien van de vrouw. 

Er zit dan niets anders op dan onze verborgen gevoelens een andere uitweg te laten zoeken:  bijvoorbeeld -zoals in de Middeleeuwen- weggedrukte gevoelens bot vieren op heksen en hoeren. Deze stellen wij dan verantwoordelijk voor onze lusten, zij zijn het kwaad in de wereld. Adam werd verleid en het paradijs uitgejaagd doordat Eva hem verleidde een verboden appel te eten. ´Uitkijken voor de bekoring van vrouwen´ is hier de verborgen boodschap. Deze geniepige boosheid van de mannelijke kerk en het Boeddhisme, deze uitsluiting van vrouwen van gewone menselijkheid, heeft de schuldloze seksualiteitsbeleving van zowel vrouwen als mannen aangetast. De lust moet ondergronds. Ja het wordt zelfs zo dat juist het nu noodzakelijk stiekeme de aantrekkelijkheid gaat uitmaken en de hoogste opwinding veroorzaakt.

Er is veel nagedacht over de door de christelijke beschaving verpeste opvoeding van mannen. Wanneer ouders jongetjes minder strelen en sneller fysiek straffen, en vinden dat jongetjes ´flink´moeten zijn en daarom minder lichamelijke emoties mogen tonen, dan vervreemden zij van hun lichaam en gaan jongens de wereld als vijandig beschouwen. 

Wanneer alle goede eigenschappen, alle evenwicht, zachtheid, lijfelijkheid, uit hun zelfbeeld verdwijnen, gaan mannen op intense wijze verlangen naar wat zij zelf niet denken te bezitten. Zij nemen dit soms met geweld, dat zijn de bekende daders. Of zij gaan seksualiteit commercieel uitbuiten en tot handelswaar maken. 

Lijden vrouwen ook aan dit madonna-hoer complex? Vrouwen zelf - en dat wordt gelukkig steeds meer bekend - kennen langzamerhand goed hun eigen lustgevoelens. Maar vrouwen kunnen hun lust ook obsessief najagen omdat zij het als bevestiging willen zien van hun onzekere vrouwelijkheid en niet toekomen aan de schenking aan hen van de werkelijkheid zelf. Dan proberen ze hun zekerheid van buiten af te verkrijgen in plaats van in zichzelf en dit complex is dan ook moeilijk te behandelen. Mannelijke partners komen zo onder druk te staan dat zij vaak last krijgen van impotentie. Voor dit omgekeerde complex is nog geen woord, en dat is veelzeggend omdat het een aangename mythe verstoort.



1.10 Seks op internet

1.10.1 Cybersex.

Het grootste deel van internetverkeer schijnt gebruikt te worden voor het commercieel uitbuiten van seksualiteit. Er is in zekere zin een nieuwe vorm van seks ontstaan, het zogenaamde ‘Cybersex’, de ervaring van seksueel genot zonder fysieke aanwezigheid van een ander. Immers, men wordt bevredigd door een onbekende / anonieme ‘partner’ en de wisselwerking tussen beiden, vindt plaats via computers, bedrading en de digitale snelweg. Men kan zich volledig overgeven aan de eigen fantasie. 

´Pornografie maakt het mogelijk om goede seks te hebben met fantasie figuren, doormiddel van masturbatie technieken kan de seks veel beter zijn dan als je een partner hebt´ , aldus de reclame van voorstanders van cybersex. Met de interactieve mogelijkheden waarvoor internet nu beschikt zijn erotische websites opgezet met real-time chatboxen en webcams. In de chatbox kan de klant chatten met een operator, deze operator geeft, aan de hand van diens vragen, aanwijzingen aan de modellen. De klant bepaalt en verzoekt dus wat hij wil zien, waarna het model het uitvoert. De klant heeft volledig controle over wat hij wil zien en wat er moet gebeuren en blijft anoniem. 

Volgens sommige reclame  is de ‘body-suit’ dé seksuele ervaring van de toekomst. Met dit hulpstuk wordt het mogelijk om ook de tastzin te ervaren doordat men strelingen van de figuur op het scherm via dit pak fysiek kan voelen. Daar heb je het weer, het niet geloven in de werkelijk samenhang der dingen, het zien van seks als een los verschijnsel en niet de samenhang en interactie naar buiten zoals de nieuwste natuurwetenschap ons schetst).

Deze zoektocht en ontwikkeling van de ‘body-suit’ wordt door hen die daar enthousiast over zijn wel vergeleken met de zoektocht naar de ‘The Holygrale’, het antwoord naar de waarheid, de ultieme onderdompelende ervaring. Maar de diepe lagen die in de menselijke zoektocht naar de heilige Graal verborgen zijn, gaan heel ergens anders over. Die reis is het zoeken naar het ware zelf, naar de ware naam van wie je echt bent. Naar je oorspronkelijk gezicht, zegt het Boeddhisme. Het  is de reis van Parcifal, een van de oudste mythen uit de menselijke geschiedenis.

Mannen zijn doorgaans moeilijk te overtuigen van de onmenselijkheid van porno, vrouwen daarentegen heel snel. Meer dan een onschuldig pleziertje is cyberseks inhumaan omdat machtsverschillen tussen partners erin versluierd blijven. Vrouwelijke porno kent die stereotiepe machtsverschillen niet. Bij porno voor mannen deelt men mensen in stukken want dat is precies wat er gebeurt wanneer een vrouw tot object wordt herleid. Als subject verdwijnt zij ontdaan van haar heelheid, haar oogopslag, haar gang, haar intiemere verlangens. Niet de vrouw is hierbij een slachtoffer. Het vraagt van de man een bewuste wil om over dit eigen slachtofferschap na te denken. Dat dit moeilijk is, en veel moed vraagt, heb ik ervaren bij veel van de therapieën die ik heb gegeven. 

In de seksindustrie lijkt de bedrogen vrouw het directe slachtoffer, maar op dieper niveau is het de man zelf. De pornoconsumptie is een schakel in de keten van emotionele afhankelijkheid, teleurstelling en eenzaamheid. Het is verslavend, want nooit genoeg. Je krijgt niet wat je mist, namelijk emotionele onafhankelijkheid. Deze onafhankelijkheid is een absolute voorwaarde om als mens geluk te ervaren in zichzelf en zelfs ook in een relatie. De menselijke identiteit heeft een vorm van onafhankelijkheid nodig, ook in een relatie. Die voorwaarde heb ik nader uitgewerkt in het IIIe deel. 

Cyberseks daarentegen is letterlijk en figuurlijk oppervlakkig, huiddiep en raakt niet de diepere intimiteitslagen van een mens die daarmee eenzaam blijft, terwijl hij daar juist aan wil ontsnappen. Onze ´bronstijd´ wordt zo kunstmatig veel langer gemaakt dan bij dieren. Eigenlijk is de verseksualisering van de maatschappij een onnatuurlijk uiting. De natuur, dieren zijn in het algemeen niet zo bezeten door seks als wijzelf. De diepere verlangens die in het menselijk bewustzijn leven, seksualiseren wij mensen vaak.




1.10.2  Zinnige toepassingen. Sexpertise software

Waarom is de meeste software met betrekking tot seksualiteit op internet vulgair? Waarom is er zo weinig humanitaire en ondersteunende software bij de seksuele en andere ontwikkeling van jonge mensen? Waarom is er ook zo weinig software-ondersteuning voor hulpverleners, artsen, psychiaters ontwikkeld. Die hebben immers zelf vaak conservatieve of oppervlakkige en soms té macho opvattingen over seksualiteit, die in hun hulpverlening doorspelen´. 

Dat is wat ik in de jaren tachtig begon te denken als seksuoloog. Immers veel seksueel gedrag wordt beheerst door onze cognities zoals we eerdere paragrafen van dit  hoofdstuk  hebben gezien. Expertsystemen zouden mogelijk moeten zijn om stereotiepe individuele opvattingen te corrigeren. Ze zouden ook hulpverleners suggesties kunnen doen voor betere hulp aan patiënten. Immers de laatsten denken vaak nog in een té medisch model. Een man die zorgen heeft over impotentie, kan behoed worden voor veel onderzoek in het ziekenhuis als hij ´s nachts eens een postzegelbandje om zijn penis doet en ziet dat dit de volgende ochtend geknapt is: het apparaat blijkt in orde. Een man met een nauwe voorhuid kan behoed worden voor een pijnlijke operatie als zijn klacht gezien wordt vanuit het perspectief dat hij eerder (uit angst?) te weinig gemasturbeerd heeft. Enkele zelfoefeningen om de voorhuid op te rekken en dan de ontblote eikel even in thee hangen zodat het looizuur daarvan zijn nog pijnlijke eikel wat verhardt, doet vaak wonderen. 

Ik nam een bevriende programmeur in de arm. Samen met hem heb ik mijn kennis als seksuoloog omgezet in sexpertise-systemen. Sexpertise professional voor hulpverleners. Personal Sexpertise voor ´leken´. Met dit laatste programma kunnen mensen voornamelijk in spelvorm nadenken over hun seksueel gedrag, hun spelregels, hun opvattingen, en wat ze eigenlijk weten van de erotiek van hun partner en ze kunnen gesteund worden met suggesties om gewoner over seks te praten met elkaar. Dit laatste communicatiespel is te downloaden  . Volgens veel journalisten zouden duizenden mensen deze laatste software gaan kopen omdat het hier over de combinatie ´seks en computers´ zou gaan. Maar dat bleek toch niet het geval. Een grote uitgever stapte eens uit een enorme slee voor mijn huis. ´Nu gaat het toch gebeuren´, zei ik tegen mijn nuchtere vrouw. ´Verander je software, commercialiseer de handel, dan beloof ik jou een gouden toekomst´, zei die uitgever tegen mij. Plaatjes met blonde, zwarte, of roodharige vrouwen, met volle, kleine, spitse enzovoorts borsten, zou ik moeten invoeren en dan zou een man door zijn voorkeur zijn persoonlijkheid duidelijker krijgen. Ik weiger mijn professionele kennis te verkwanselen voor onzin. De man stapt weer in zijn slee en vertrekt. Wij geen miljonair. 

Wel gaan jongeren bij mij in de buurt samen naar de programma´s kijken en er met elkaar over discussiëren. Mooier kan niet. Ook zie ik de bezoekersaantallen van mijn site oplopen tussen de middag. Mannen gaan in de pauzes van hun werk het internet op om hun machoscores te berekenen en zich te bezinnen op hun stereotiepe gedragingen als man (zie hieronder)



1.10.3  Macho- en femiscore

Eens heb ik met bevriende collega´s seksuologen op een achternamiddag op een terrasje onder het genot van een pilsje, een machoscore spel ontwikkeld. Via internet is het gratis bereikbaar. In de pauzes van het bedrijfsleven zie je het bezoekersaantal op internet oplopen dat hun machoscore wil weten. De quiz heeft verder geen wetenschappelijke pretenties. We ontwikkelden ook een tegenhanger voor vrouwen, de zogenaamde femiscore. Stereotiep mannelijk en vrouwelijk gedrag stimuleren elkaar immers vaak. In de uitslagen werd nog een onderscheid gemaakt in het emancipatiegehalte tussen: wel vrouwvriendelijk hebben leren praten, maar toch emotioneel conservatief reageren en voelen 24.


Met machogedrag wordt het voorgeprogrammeerde ´haantjes´-gedrag bedoeld: in (gemengd) gezelschap nooit anders kunnen reageren dan je doet, nooit je image laten vallen.                          Met femi-gedrag wordt de vrouwelijke tegenhanger van machogedrag bedoeld, het voorgeprogrammeerde ´wijfjes´-gedrag: in gezelschap van mannen nooit anders kunnen handelen dan je doet, nooit echt vanuit jezelf reageren.

Enkele willekeurige items van macho- en femigedrag door elkaar (copyright)


Als zij bagage (of surfplank) op de fiets of de auto bindt,

Controleer ik het altijd nog even voor de zekerheid of alles goed zit.


Ik laat van meet af aan mijn kwetsbare en hulpeloze kanten

zien, anders loop ik al snel de kans dat een man zijn

interesse in mij verliest als hij zich niet meer mijn

´beschermer´ kan voelen.


Het is acceptabel wanneer een vrouw aan haar carrière denkt,

maar huwelijk en gezin gaan uiteindelijk toch voor.


De vrouwen-emancipatie doet het wezen en de natuur van de

vrouw geweld aan! (Zij wordt daardoor minder vrouw.)


Ik gedraag mij van meet af aan zoals ik denk dat vrouwen mij

aardig vinden, anders loop ik al snel de kans niet meer

geaccepteerd te worden.


Ik laat van meet af aan mijn sterke zijde zien, anders loop

ik uiteindelijk de kans het onderspit te delven.


Het maakt me niet uit om met een kleinere man te lopen.


De grootte van het mannelijk lid is van belang voor de

bevrediging van de vrouw.


In een heterosexuele relatie moet een echte vrouw puur door

sexuele gemeenschap klaar kunnen komen.


Wanneer ik opgewonden ben geraakt door mijn vrouw of

partner, behoort deze het af te maken.


Een jonge vrouw moet in een kort rokje kunnen lopen of zich

´makkelijk´ kunnen kleden, zonder dat dit gezien wordt als

het uitlokken van sexuele avances.


Wanneer een vrouw een topfunctie vervult in een bedrijf,

gaat het vaak mis vanwege haar te emotionele gedrag.


Wanneer een vrouw ´nee´ zegt, verwacht ze toch eigenlijk van

mij als echte man dat ik doorga.


Als we vrijen ga ik door tot er geslachtsgemeenschap of een

variant daarop heeft plaatsgevonden, anders is het niet af.


Mijn vrouw neemt nogal eens de leiding bij het vrijen en daar voel ik me dan prima bij.


Wanneer mannen sterke verhalen vertellen over hun sexuele

prestaties ben ik daar wel van onder de indruk, geloof ze

ook een beetje en doe er zelf nog een schepje boven op.


Uiteindelijk is de vrouw de veroorzaker van veel ellende:

- Eva verleidde Adam met een verboden vrucht.

- In psychiatrische rapporten over mannen wordt

vaak beschreven dat vooral de moeder het kind te sterk

gebonden, of juist verwaarloosd heeft.


Wanneer de seksuele relatie tussen mij en een vrouw niet goed

is, komt dit omdat er bij haar iets mis is, lichamelijk of

geestelijk (aseksuele opvoeding en zo.) 


Ook met een niet-knappe vrouw kan ik het de moeite waard

vinden om te praten (het is niet zo dat ik haar heimelijk

een cijfer geef.)


Uiteindelijk is het toch het wezen van de vrouw om de man te

behagen!


Een man zonder vrouw is eigenlijk een beetje een

mislukkeling.


Een vrouw zonder partner kan niet echt gelukkig zijn.


In een gemengde vergadering voel ik me geruster wanneer een

man de leiding in handen heeft, dan wanneer een vrouw dit

doet.


Wanneer ik door een aardige man word aangeraakt, vind ik al

gauw dat ik hem verder ook tegemoet moet komen.


Wanneer een vrouw aardig doet of lief lacht, denk ik al gauw

dat zij meer wil, of dat er nu het een en ander van mij

verwacht wordt.


Een vrouw die mij op een stevige manier kritiek levert

(zonder dat ze haar best doet het voorzichtig te zeggen)

kan ik nog best vrouwelijk vinden.


Met een geëmancipeerde vrouw (die weet wat ze wil en niet

over zich heen laat lopen) kan ik wel fijn praten, maar ik

krijg er geen lustgevoel bij.


In sport en spel vind ik het vervelender om van een man te

winnen dan van een vrouw.


's Mans wijf, 's mans eer. (Alexander Pola)

Oftewel: Mijn aanzien ontleen ik grotendeels aan de vrouw

waar ik mee ben.





In dit eerste deel heb ik uitgewerkt hoe onze keuzevrijheid op het gebied van seksualiteit subtiel aan banden wordt gelegd omdat we ons te conventioneel en stereotiep blijven gedragen ondanks de veelbesproken seksuele revolutie. Ons denken vraagt om vernieuwing, om  fantasie, emotionele gevoeligheid en om de diepte die tot keuzevrijheid leidt. In het nu afgelopen deel I van dit boek heb ik onze kennis over seksualiteit aangevuld met nieuwere inzichten uit de wetenschap van de seksuologie. Dan wordt het nu tijd om een verband te laten zien tussen seksualiteit en menselijke agressie, ze zijn namelijk in een onderliggende dimensie verbonden. 




terug naar www.sommeling.net/seksualiteit



































Comments