Ang tapayan ay isang malaking lalagyan o banga na karaniwang ginagamit sa pag-iimbak ng likido tulad ng tubig, balsamic vinegar, asukal, o kaya'y mga fermented na pagkain tulad ng patis, sukang puti, at bagoong. Karaniwang gawa ito sa lata o palayok (clay pot), at may mga malalaking sukat upang magkasya ang maraming laman.
Sa mga tradisyunal na pamamaraan ng pagtatago o imbakan, ang tapayan ay naging mahalaga sa maraming komunidad, lalo na sa mga probinsya na walang access sa mga modernong kagamitan tulad ng refrigerator.
Kadalasan, ginagamit ito sa mga kulturang Pilipino para sa mga pagkain at inumin na nangangailangan ng fermentation o pagpapa-asim, at sa ibang pagkakataon ay ginagamit din ito sa pagpapalago ng mga halaman.