Onze mening

Op deze pagina geven we onze mening over een recente ontwikkeling in het onderwijs. Ditmaal met een bijdrage van Misha van Denderen over de uitkomst van PISA.


Nederland doet het beter dan Pisa

Het is weer zo ver: De internationale PISA-scores van de stand van het onderwijs zijn bekend gemaakt. De scores meten de prestaties van 15-jarigen in landen van de OESO op de gebieden Wiskunde, Natuurkunde en leesvaardigheid. 

"Nederland wordt ingehaald"
We staan nog in de top 10, maar we doen het met Wiskunde en Natuurkunde minder goed dan de vorige keer. Volgens staatssecretaris Dekker een zorgwekkende ontwikkeling. We worden volgens hem namelijk ‘links en rechts’ ingehaald door Aziatische landen. 

Ook de PISA-scores van Finland zijn al jaren bijzonder goed. Zo goed, dat het land er een nieuw exportproduct aan heeft overgehouden: onderwijsadvies. De staatssecretaris is vorig jaar nog op bezoek geweest om ‘inspiratie op te doen’. Als hij goed had opgelet, dan had hij het geheim van de Finnen ontdekt. En had hij geconcludeerd dat er weinig reden is om er wakker van te liggen dat ze betere PISA-scores halen dan wij.

De truc van Finland en andere landen met hoge PISA-scores is namelijk om in het onderwijs de drie PISA-vakken sterk voor te trekken op andere vakken. In Finland is het zo erg dat leerlingen alleen nog maar in deze vakken eindexamen hoeven te doen. Om die reden is er vrijwel geen leerling meer te vinden die nog examen doet in andere vakken zoals Geschiedenis, Aardrijkskunde, Biologie, Frans, enz. Met slechts drie eindexamen vakken is het geen wonder dat het Finse onderwijs goedkoop is en dat Finse docenten heel weinig les geven.

De nieuwste ontwikkeling in dit 'onderwijs-walhalla' is dat alle niet-PISA vakken zelfs helemaal afgeschaft zullen worden. In 2020 is het zo ver: dan krijgen Finse leerlingen onderwijs rond ‘onderzoeksvragen’. Blijkbaar heeft het Finse ministerie van onderwijs echter zelf al twijfel of dit gaat werken, want de drie PISA-vakken blijven buiten deze onderwijsvernieuwing.

Nederland doet het prima en moet dat vooral zo houden
Ook de Aziatische landen die ons ‘links en rechts’ inhalen, zijn berucht om hun concentratie op de PISA-vakken. De vraag is of we dat in Nederland ook zo willen. We zouden er allicht een referendum over kunnen organiseren, maar ik vermoed dat wij waarde hechten aan een bredere ontwikkeling dan alleen Wiskunde, Natuurkunde en leesvaardigheid. Welbeschouwd is het daarom een fantastische prestatie dat we met de PISA-vakken in de top 10 zitten én daarbovenop onze leerlingen veel meer meegeven dan alleen die drie vakken. 

Nu maar hopen dat dit zo blijft en dat de onderwijsvernieuwing van de staatssecretaris ('Onderwijs voor 2032') geen afbreuk gaat doen aan de brede ontwikkeling van onze leerlingen.