โคกกระออม

 

ชื่อวิทยาศาสตร์                       Cardiospermum halicacabum L.

ชื่อวงศ์                                   SAPINDACEAE

ชื่อทั่วไป                                 ตุ้มต้อก (แพร่), วิวี่ วี่หวี่ (ปราจีนบุรี), โพออม โพธิ์ออม (ปัตตานี), เครือผักไล่น้ำ ลูกลีบเครือ (ภาคเหนือ)
                                                    กะดอม โคกกระออม (ภาคกลาง), ติ๊นโข่ ไหน (จีน), เจี่ยขู่กวา เต่าตี้หลิง ไต้เถิงขู่เลี่ยน (จีนกลาง)

ลักษณะทางพฤษศาสตร์             
                                                                            จัดเป็นไม้เลื้อยหรือไม้เถาล้มลุกขนาดกลาง มีอายุราว 1 ปี ลำต้นแตกกิ่งจำนวนมาก มีเถายาวประมาณ 
                                                     1-3 เมตร มักเลื้อยเกาะพันกันขึ้นไปบนต้นไม้หรือตามกิ่งไม้ หรืออาจเลื้อยไปตามพื้นดิน ลักษณะของเถาเป็นเหลี่ยมมีสัน                                                                ประมาณ 5-6 เหลี่ยม และมีขนปกคลุมเล็กน้อย ผิวของเถาเป็นสีเขียว เถามีขนาดโตเท่ากับก้านไม้ขีดไฟ หรืออาจจะเล็ก
                                                     กว่านั้นก็มี และบริเวณข้อของเถาจะมีมือสำหรับยึดเกาะ ขยายพันธุ์ด้วยวิธีการใช้เมล็ด มักเกิดขึ้นทั่วไป ตามป่าเบญจพรรณ 
                                                     ตามชายป่า หรือตามที่รกร้างว่างเปล่า ริมทาง ตามริมน้ำ หรือบริเวณที่มีร่มเงา จนถึงระดับความสูงจากระดับน้ำทะเลประมาณ                                                         1,500 เมตร

                                                                              ใบเป็นใบประกอบแบบขนนกเรียงสลับ มีใบย่อย 3 ใบ ลักษณะของใบย่อยเป็นรูปสามเหลี่ยม ปลายใบแหลม                                                      ส่วนขอบใบเป็นหยักลึกและมีมือเกาะสั้น ๆ จะอยู่ที่ปลายยอดระหว่างซอกเถาที่มีก้านช่อดอก โดยมือจับจะมีอยู่ 2 อันแยกกัน                                                        ออกจากก้านช่อดอกที่ยาว ใบมีขนาดกว้างประมาณ 1.5-2.5 เซนติเมตร และยาวประมาณ 5-12 เซนติเมตร แผ่นใบบางเป็น
                                                     สีเขียว ผิวใบเรียบไม่มีขน ใบหลังจะมีขนาดเล็กกว่า และมีก้านใบยาว

                                                                               ดอกออกเป็นช่อ ๆ มีประมาณ 3-4 ดอก โดยจะออกตามง่ามใบ ดอกมีขนาดเล็กสีขาว มีกลีบดอก 4-5 กลีบ                                                         ดอกมีขนาดไม่เท่ากัน ดอกยาวประมาณ 2.5 มิลลิเมตร ส่วนกลีบเลี้ยงดอกมี 4 กลีบ ดอกมีเกสรเพศผู้ 8 ก้าน

                                                                               ผลมีลักษณะคล้ายกับถุงลมเป็นเยื่อบาง ๆ ลักษณะของผลเป็นรูปสามเหลี่ยม มีพู 3 พู มีขนาด
                                                      เส้นผ่านศูนย์กลางของผลประมาณ 1.5-3 เซนติเมตร เปลือกผลบางและเป็นสีเขียวอมเหลือง มีขนสั้นนุ่มกระจายอยู่ทั่วผล 
                                                      ผลเมื่อแก่จะเปลี่ยนเป็นสีดำ ก้านผลสั้น ภายในผลจะมีเมล็ดขนาดเล็กประมาณ 1-3 เมล็ด

                                                                               เมล็ดมีลักษณะกลม ผิวเรียบ มีขนาดเท่ากับเมล็ดข้าวโพด หรือมีขนาดเส้นผ่านศูนย์กลางประมาณ 
                                                      4-5 มิลลิเมตร เมล็ดเป็นสีเขียวอ่อนและค่อนข้างนิ่ม และเมื่อเมล็ดแก่จะเปลี่ยนเป็นสีดำและแข็ง ที่ขั้วเมล็ดเป็นสีขาว
                                                      ลักษณะคล้ายรูปหัวใจ

สรรพคุณ                                      ใบ ช่วยแก้ตาเจ็บ
                                                     ราก น้ำคั้นจากรากสดใช้เป็นยาหยอดตาแก้ตาต้อ

แหล่งอ้างอิง                            https://medthai.com/%E0%B9%82%E0%B8%84%E0%B8%81%E0%B8%81%E0%B8%A3%E0%B8%B0%E0%B8%AD%E0%B8%AD%E0%B8%A1/


โคกกระออม  /                         Cardiospermum halicacabum L.

 ชื่อวิทยาศาสตร์                       Cardiospermum halicacabum L.

ชื่อวงศ์                                      SAPINDACEAE

ลักษณะทางพฤษศาสตร์         (characteristics of botanical science)      

               Growth Form: Perennial herbaceous vine with slender, downy stems, trailing or climbing with tendrils up to 3m on support.
               Foliage: Leaves alternate, biternately compound, triangular in outline, papery-thin with serrate margins, lateral leaflets smaller than terminal leaflet.
               Flowers: Species is monoecious, with male and female flowers found on same plant. Flowers milky-white, small and inconspicuous, produced in axillary racemes with terminal tendrils.
              Fruits: Showy inflated dehiscent capsules, around 2.5cm across, 3-loculed, papery, pubescent and non-fleshy (unlike most other members of Sapindaceae family), maturing from chartreuse-green to brown, containing 3 seeds each, dispersed by wind and water. Seeds hard, 0.5cm across, black with prominent heart-shaped hilum scar that is green when fresh and white when dry

สรรพคุณ (Properties)  

               This plant under the name of Jyautishmati, and describe the root as emetic, laxative, stomachic, andd rubefacient; they prescribe it in rheumatism, nervous diseases, ples, etc. The leaves are used in amenorrhoea. Rheede says that on the Malabar coast the leaves are administrated in pulmonic complaints.                                 

Comments