ศศช.บ้านแมะแตะแหละกุย

ศศช.บ้านแมะแตะแหละกุย
หมู่ที่ 6 ตำบลแม่ตื่น อำเภออมก๋อย
จังหวัดเชียงใหม่ รหัสไปรษณีย์ 50310
ข้อมูลทั่วไปหมู่บ้าน บ้านแมะแตะแหละกุย
1. ประวัติความเป็นมา
ชุมชนบ้านแมะแตะแหละกุยเป็นชาวเขาเผ่ากระเหรี่ยง (สะกอ)  ได้อพยพมาจากบ้านปิพอมาตั้งถิ่นฐานครั้งแรกบนดอย แดะลอ เมื่อปี พ.ศ.2515 ตั้งอยู่ได้ 5 ปีมีการเสียชีวิตและเจ็บป่วยของคนในหมู่บ้านจึงได้ย้ายลงมาตั้งถิ่นฐานแห่งใหม่ซึ่งเป็นที่ตั้งในปัจจุบัน เมื่อปี พ.ศ. 2520 “แมะแตะแหละกุย”แปลว่า บ่อแพะ มีภูเขาล้อมรอบทั้ง 4 ด้านและอยู่บริเวณลำห้วยที่มีชื่อว่า “ดูโปโก” ตั้งชื่อตามลักษณะพันธุ์ไม้ที่มีลักษณะคล้ายต้นอ้อย โดยมีนายนะจูเป็นผู้ก่อตั้งหมู่บ้าน
ประชากรส่วนใหญ่ประกอบอาชีพทำนาและทำไร่ข้าวหมุนเวียน เลี้ยงสัตว์ มีฐานะยากจน รายได้เฉลี่ยต่อปี  5,000 - 10,000 บาท อยู่ในเกณฑ์ต่ำมาก อาหารไม่เพียงพอต่อการบริโภค ขาดความรู้ในการประกอบอาชีพ 
ปัจจุบันประชากรบ้านแมะแตะแหละกุยมีทั้งสิ้น 13 หลังคาเรือน แบ่งเป็น ชาย 38 คนหญิง 35 คน  รวม 73 คน 
2. สภาพภูมิศาสตร์
          2.1 อาณาเขตติดต่อ
                   ทิศเหนือ ติดต่อ   บ้านซอแอะ ต.แม่ตื่น อ.อมก๋อย จ.เชียงใหม่
                   ทิศตะวันออก     ติดต่อ   บ้านยะลิกุย ต.แม่ตื่น อ.อมก๋อย จ.เชียงใหม่
                   ทิศใต้             ติดต่อ   บ้านปิพอ ต.แม่ตื่น อ.อมก๋อย จ.เชียงใหม่
                   ทิศตะวันตก      ติดต่อ   บ้าน เล้อตอโกร ต.แม่อุสุ อ.ทาสองยาง จ.ตาก
2.2 ลักษณะภูมิประเทศ
                   ตั้งอยู่พิกัด Mv. 306164 มีความสูงเฉลี่ยบริเวณกลางหมู่บ้าน 1,250 เมตร จากระดับน้ำทะเลปานกลาง  สภาพทั่วไปเป็นภูเขาสูงสลับซับซ้อนมีความลาดชัน ที่ตั้งหมู่บ้านเป็นบริเวณแหล่งน้ำมีด้วยกันหลายสายไหลรวมบรรจบกันเป็นลำน้ำดูโบโก  
สภาพป่าเป็นป่าดิบเขาสูง มีความอุดมสมบูรณ์ เป็นแหล่งต้นน้ำลำธารมากมาย ลักษณะดินเป็นดินตะกอนไหลลงมากับน้ำ สภาพพื้นที่ลาดชันสลับเนินที่ราบทำการเกษตรมีพื้นที่โดยประมาณ 2,000 ไร่
แบ่งเป็น
2.2.1 พื้นที่อยู่อาศัยประมาณ 20 ไร่
2.2.2 พื้นที่นาดำ 50 ไร่  
2.2.3 พื้นที่ทำสวนกาแฟ 30 ไร่
2.2.4 พื้นที่ทำไร่ข้าวหมุนเวียน ปีละประมาณ 70 ไร่ต่อปี หมุนเวียนภายใน 7 ปี
2.2.5 พื้นที่ป่าชุมชน 800 ไร่
2.2.6 พื้นที่ป่าอนุรักษ์ 1,000
2.3 ลักษณะภูมิอากาศ
          สภาพอากาศแยกได้ 3  ฤดู คือ ฤดูร้อนระหว่างเดือนเมษายน - พฤษภาคม ฤดูฝนระหว่างเดือนพฤษภาคม – ตุลาคมและฤดูหนาวระหว่างเดือนตุลาคม - มีนาคม โดยมีอุณหภูมิเฉลี่ย 20 - 40องศาเซลเซียส และอุณหภูมิต่ำสุดเฉลี่ย 5 – 10 องศาเซลเซียส มีปริมาณน้ำฝนเฉลี่ยตลอดปี 929.8 มิลลิเมตร (แผนพัฒนาสามปีตำบลแม่ตื่น ปี 2552 - 2554)

3. การคมนาคม
อยู่ห่างจากอำเภออมก๋อย 117 กิโลเมตร เป็นถนนลาดยาง/คอนกรีต 76 กิโลเมตร ทางดินลูกรัง 41 กิโลเมตร ถนนในหมู่บ้านเป็นถนนลูกรังแยกเข้าแต่ละเส้นทางย่อยของหมู่บ้าน

4. สภาพทางเศรษฐกิจ
อาชีพหลักของชาวบ้านคือ การทำเกษตรกรรม เช่น การเพาะปลูกข้าว โดยในหนึ่งปีชาวบ้านจะทำนา 1 ครั้ง ผลผลิตที่ได้จะเก็บไว้บริโภคเองภายในครัวเรือน อีกทั้งปลูกไม้ผล ผักสวนครัว อาทิ ผักกาด พริก                                              มะเขือ ถั่ว เป็นต้น ผลผลิตที่ได้จะแบ่งขายภายในชุมชน และเก็บไว้บริโภคในครัวเรือน ส่วนกาแฟชาวบ้านเริ่มมีการปลูกกันมากขึ้นเพราะที่หมู่บ้านมีสภาพภูมิอากาศเหมาะสำหรับปลูกกาแฟและมีโครงการหลวงรับซื้อผลผลิตจากชาวบ้าน อาชีพรองคือการรับจ้างในช่วงหลังฤดูเก็บเกี่ยว นอกจากนี้ในฤดูการเพาะปลูกชาวบ้านอาจจะรับจ้างทำนาของชาวบ้านด้วยกันเอง หรือลงแขกกันของชาวบ้าน  การเลี้ยงสัตว์ เช่น โค กระบือ หมู  ไก่ ซึ่งแต่ละปีจะมีพ่อค้าต่างพื้นที่เข้ามารับชื้อ 

5. สภาพทางสังคม   
ภาษาที่ใช้ ภาษาไทยภาคเหนือ ภาษากระเหรี่ยง (สะกอ) ประชากรส่วนใหญ่ขาดการติดต่อกับชุมชนเมือง โดยเฉพาะผู้หญิงและเด็กจะขาดโอกาสได้เดินทางออกนอกพื้นที่เนื่องจากข้อจำกัดทางด้านเศรษฐกิจ รายได้ของครอบครัวและการใช้ภาษาในการสื่อสารกับบุคคลภายนอกขาดการรับรู้ข่าวสารที่ทันสมัย ขาดสื่อ  อุปกรณ์ เครื่องมือในการติดต่อสื่อสาร ผู้ที่จะมีโอกาสได้เดินทางออกนอกพื้นที่ส่วนมากจะเป็นผู้ชายที่เป็นนำชุมชนหรือหัวหน้าครอบครัวที่สามารถใช้ภาษาไทยในการพูดได้ดีเท่านั้น  ส่วนการใช้ภาษาไทย ฟังเข้าใจ     60%  พูดภาษาไทยได้  20%  อ่านภาษาไทยได้   30% เขียนภาษาไทยได้  20%
ศาสนาและความเชื่อ มีศาสนาที่นับถือเป็นที่ยึดเหนี่ยวจิตใจ แบ่งเป็น
          1. ศาสนาพุทธ จำนวน 11 หลังคาเรือน
          2. ศาสนาคริสต์ จำนวน 2 หลังคาเรือน
คนในหมู่บ้านส่วนมากนับถือศาสนาพุทธร่วมกับนับถือผี คือ เชื่อในเรื่องเหนือธรรมชาติ เช่น ผีป่า ผีเขา ผีบ้าน ผีเรือน ผีบรรพบุรุษ ซึ่งจะเห็นได้ชัดจากการสืบทอดประเพณีต่าง ๆ และมีการบูชาโดยการทำเครื่องบูชา และพิธีกรรมต่าง ๆ ซึ่งแต่ละพิธีกรรมนั้นมีความหมายแตกต่างกัน แต่ในปัจจุบันความเชื่อเรื่องผีก็ได้ลดน้อยลงเมื่อศาสนาพุทธเริ่มเผยแพร่เข้ามาในชุมชน
 

6. สาธารณสุข
ภาวะขาดแคลนอาหารเนื่องมาจากการได้ผลผลิตทางเกษตรต่ำมาก จากการสำรวจข้อมูลเกี่ยวกับรายได้ของประชาชนพบว่า ประชาชนมีผลผลิตเพื่อการบริโภคในครัวเรือนไม่พอเพียง เด็กส่วนหนึ่งยังเป็นโรคขาดสารอาหาร การเจริญเติบโตไม่สมดุลกับช่วงอายุ ในบางครอบครัวไม่มีข้าวเก็บไว้เพื่อการบริโภคเลย น้ำดื่มไม่สะอาดมีฝุ่นและตะกอน ซึ่งน้ำที่ไหลมาจากลำห้วยอาจมีเชื้อโรคและสิ่งเจือปนหลายอย่าง จึงส่งผลกระทบต่อสุขอนามัยส่วนตัวและชุมชน จึงต้องรณรงค์ให้รู้จักการดื่มน้ำที่ถูกสุขอนามัย ห้องน้ำห้องส้วมยังมีไม่ครบทุกหลังคาเรือน การถ่ายของเสียไว้ในป่าข้างบ้านจึงไม่เป็นผลดีต่อน้ำอุปโภคบริโภค ประชากรส่วนใหญ่มีการความเป็นอยู่ที่เรียบง่ายจึงมองข้ามความสำคัญของสุภาพ และไม่ใส่ใจเรื่องของการดูแลความสะอาด สุขอนามัยส่วนตัว เช่น การรักษาความสะอาดร่างกาย เสื้อผ้า ผม เล็บมือ เล็บเท้า สุขอนามัยเกี่ยวกับที่อยู่อาศัย การดูแล ความสะอาดบ้านเรือนและบริเวณหมู่บ้าน การดูแลสุขภาพเบื้องต้นและความเจ็บป่วยที่เกิดจากการทำงาน เช่น ปวดตามร่างกายและข้อ ชุมชนบ้านแมะแตะแหละกุยไม่มีสถานีอนามัยต้องเดินทางไปรักษาที่โรงพยาบาลส่งเสริมสุขภาพตำบลแม่ตื่นหรือโรงพยาบาลอมก๋อย

7. ด้านการศึกษา
การศึกษาประชากรส่วนใหญ่ไม่ได้เรียนหนังสือ อ่านออกเขียนได้เพียงน้อย ยังขาดความรู้การใช้ภาษาไทย ทำให้มีปัญหาเรื่องการสื่อสารกับชุมชนเมืองหรือพื้นที่เจริญที่มีการใช้ภาษาไทย และหน่วยงานต่างๆ ของทางราชการ
มีศูนย์ศึกษาการเรียนรู้ชุมชนชาวไทยภูเขา “แม่ฟ้าหลวง” บ้านแมะแตะแหละกุย ได้เปิดทำการสอนตั้งแต่ อนุบาล – ประถมศึกษาปีที่ 6 มีนักเรียนทั้งหมด 6 คน ชาย 5 คน หญิง 1 คน ปัจจุบันมีบุคลากรประจำ ศศช. 1 คน ชื่อนายกำธร  ใจไธสง ครูอาสาสมัครประจำ ศศช. วุฒิการศึกษา ปริญญาครุศาสตรบัณฑิต วิทยาศาสตร์ ค.บ. 5 ปี

8. สาธารณูปโภคพื้นฐาน
8.1 ระบบไฟฟ้า มีไฟฟ้าโซล่าเซลล์ใช้ จำนวน 5 หลังคาเรือน
          8.2 ระบบชลประทาน มีระบบประปาภูเขาเป็นแหล่งน้ำอุปโภคบริโภค

 9. แหล่งเงินทุน
9.1 กองทุนพัฒนาหมู่บ้าน
9.2 กองทุนหมู่บ้าน

 10. สภาพปัญหาในหมู่บ้าน
10.1 ขาดความรู้ทางด้านการเกษตร เรื่องพืชที่สามารถนำมาปลูกเพื่อเป็นรายได้ให้แก่ชุมชน
10.2 ขาดการจัดการแหล่งน้ำเพื่อการเกษตร ในพื้นที่ของการทำเกษตรบางราย ต้องอาศัยน้ำฝนอย่างเดียว
10.3 ขาดอาชีพเสริมหลังฤดูการเกษตร จึงต้องออกไปรับจ้างนอกหมู่บ้าน
10.4 ถนนเข้าหมู่บ้านยังคมนาคมยากลำบาก ทำให้บางครั้งไม่สามารถนำผลผลิตออกมาจำหน่ายยังตลาดได้

11. ความต้องการของประชากรในหมู่บ้าน
          10.1 เส้นทางคมนาคม
          10.2 ไฟฟ้าพลังงานน้ำ
          10.3 แท็งก์น้ำเพื่อกักเก็บน้ำใช้เพื่อการอุปโภคบริโภคช่วงฤดูแล้ง
          10.4 ช่วยหาตลาดรับซื้อผลผลิตทางการเกษตรของชาวบ้าน
          10.5 อาชีพเสริมหลังฤดูการเกษตร

12. คณะกรรมการหมู่บ้าน
          1. นายวุฒิกร     ดีคอย            ประธาน
          2. นายเกอะทู     กุ่ยแฮ            รองประธาน
          3. นายหละดี      พะยือ            กรรมการ
          4. นายตุ๊ดี         กุ่ยแฮ            กรรมการ
          5. นายมอลา     กุ่ยแฮ            กรรมการ
          6. นายทูลา      กุ่ยแฮ            กรรมการ
           7. นายเกจอ      ดีคอย          กรรมการ
8. นายสมพัน     พอน่อ            เหรัญญิก

14. แผนผังหมู่บ้าน



กล่องข้อความ: ข้อมูลชุมชน/ศศช.บ้านแมะแตะแหละกุย____9  

 

15. เขตติดต่อและการเดินทาง


Comments