Wtorek: Przebaczenie
 
Mt 18,21-35
 
Św. Teresa z Lisieux usłyszawszy, że groźny, niepokojący ludzi morderca Pranzini został schwytany i wydany pod sąd, zapragnęła, żeby on został zbawiony. Jak to? Taki morderca? Tak, zaczęła bardzo intensywnie modlić się o jego zbawienie. No, ale powiemy, to zakonnica. Jej to łatwo mówić.
 
Daphrosa (dwadzieścia pięć lat) widziała i słyszała, jak giną jej rodzice. Od tego czasu regularnie spotyka zabójców w swojej dzielnicy, ale nie powiadamia policji. Jest to dość ryzykowne: jeśli wiedzą, że ona wie, mogą jeszcze ją po cichu zabić, jako niewygodnego świadka. Ale oto co się dzieje: ona modli się i pości, żeby oni nie poszli do piekła; ci, którzy zrobili piekło na ziemi. Chce, żeby poszli do nieba. Nie chce ich potępienia, lecz uświęcenia. Nie zna Teresy z Lisieux, ale tak jak Teresa zabójcę Pranziniego, tak ona rodzi ich dla życia Bożego. Mała czternastoletnia mama duchowa.
Dziś grupy młodzieży przemierzają wzgórza, wędrują od parafii do parafii, by wzywać tłumy do przebaczania. Po takim wystąpieniu Emmanuela, młodego analfabety, podchodzi jakiś mężczyzna: "Przypadkowo przechodziłem koło kościoła... Usłyszałem cię... Oto granat, którym chciałem zabić zabójców mojej rodziny!".
Dzisiejsza Ewangelia najlepszym zobrazowaniem tematu
Żeby nam się lepiej słuchało to może choć troszeczkę spróbujmy naśladować Daphrosę:
 
Zestawienie dwóch długów: 100 denarów i 10 000 talentów.
1 denar = dzień pracy
100 denarów = 100 dni pracy
10000 talentów = 60 mln denarów = 164 000 lat pracy!
Jakżesz ten gościu tyle długu zaciągnął – to dla mnie pierwsze niepojęte
Ale co za miłosierdzie pana wobec tego sługi: po prostu przebaczył – on nie miał szans ani 1% odpracować
Tak jest z naszymi grzechami. Każdy grzech = skazanie na śmierć. Choćbyś w zamian za to miał otrzymać grzywnę – jak wielka byłaby to grzywna. A teraz to sobie pomnóż razy ilość swoich grzechów.
No i zostało mi po raz kolejny odpuszczone 60 mln denarów. A ja?
Nie potrafię przebaczyć 100 denarów.
Owszem, 100 denarów to jest ciężka praca. Pieniądze drogą nie spacerują. Tym bardziej, jak ci trudno związać koniec z końcem, żeby wystarczyło wypłaty na cały miesiąc, to wtedy wiesz, że każdy grosz by ci się przydał.
Niektóre firmy chcąc pomóc takim pracownikom, wypłatę robią pod koniec miesiąca. Wypłacają pod koniec miesiąca, żeby starczyło do pierwszego.
Jak to było z Chrystusem, że potrafił odpuścić nam 10 tys. Talentów (a nawet więcej)?
 
W chwili największej słabości i swojej największej niemocy, Chrystus wypowiada słowa, w których kryje się tajemnica największej mocy, słowa, które są źródłem życia i nadziei: Ojcze, przebacz im, bo nie wiedza, co czynią (Łk 23,34). To słowo przebaczenia ma moc zgładzenia wszystkich grzechów wszystkich ludzi wszystkich czasów. To słowo przeważyło szalę. Na jednej szali wagi zostały złożone wszystkie winy, wszystkie zbrodnie, wszystkie grzechy wszystkich ludzi wszystkich czasów, także wszystkie grzechy każdego z nas. A na drugiej szali zostało złożone to słowo: Ojcze, przebacz, słowo poparte ofiarą Chrystusa, oddaniem w cichości, bez oporu, swojego życia. Wtedy właśnie szala została przeważona. To słowo przebaczenia poparte ofiarą życia Baranka, Chrystusa, ma większą moc niż wszystkie zbrodnie i grzechy całej ludzkości. Sytuacja odtąd zmieniła się radykalnie. Otworzyła się nam droga przebaczenia i droga nowego życia. A z tej śmierci życie tryska.
 
Wielki Piątek. Roland znienacka pyta: "Co by się stało, gdyby Jezus nie powiedział: «Ojcze, przebacz im»?". Zdumiony, zadaję jemu to samo pytanie. Po chwili ciszy, z wielkimi niebieskimi oczyma utkwionymi w moich, rzuca: "Nie istniałbym!". Wielka Sobota. Po moim wykładzie na temat ikony Zmartwychwstania: "Ja też chciałbym zejść do piekieł..." Pytam: "Po co?". Odpowiedź jest natychmiastowa: "By uwalniać ludzi!".
Tydzień później głoszę weekendowe rekolekcje na temat... przebaczenia. Dzwoni telefon, dowiaduje się, że Roland został zamordowany przez ojczyma, po tym, jak widział, że zabija on jego matkę i jedną z sióstr (drugiej udało się uciec i opowiedzieć bieg wydarzeń). Jestem pewien: z dna tego piekła modlił się: "Ojcze, przebacz mu, nie wie, co czyni!". Zrodził swego mordercę dla Boga!
 
Tydzień temu z grupą biblijną czytaliśmy rodowód Jezusa z Ewangelii wg św. Łukasza. Można się nieźle zakłopotać i zapętlić czytając te wszystkie imiona. Mamy świadomość, że to nie byli wszyscy święci. O niektórych wprost Pismo Święte opowiada w innym miejscu, jakimi potężnymi grzesznikami byli.
Ale jak się czyta ten rodowód to jest taki refren: syna.
Jezus był jak mniemano synem Józefa, syna Helego, syna Mattata, syna Lewiego, syna Melchiego, syna Jannaja…
Ktoś z grupy stwierdził, że zamiast słuchać tych dziwnie dla nas brzmiących imion, jeszcze przez nas przekręcanych, zaczął liczyć tych synów. Wynik: 77.
Skojarzenie nasunęło się natychmiast: Ile razy mam przebaczać?
Wszystkim do najdalszego pokolenia, do Adama, który stał się prowoderem tych wszystkich grzechów, sprzeczek, nienawiści.
 
Oto stary kardynał Koliqi z Albani wychodzi po trzydziestu pięciu latach więzienia i obozów pracy. Na ramionach, na nogach widać ślady okropnych tortur. Ale na twarzy ani cienia zgorzknienia, złości. Wyznaje: "Kiedy spotykam na ulicy tych, którzy mnie torturowali, uśmiecham się do nich najpiękniej, jak potrafię. Dziękuję im, bo sprawili, że bardziej przypominam Jezusa!"
 
Błogosławiony Kazimierz Grelewski został powieszony w Dachau 9 stycznia 1942 roku. Przed wejściem na szubienicę zawołał do swoich oprawców: "Kochajcie Pana!". Świadek opowiedział, że któregoś dnia kapo uderzył go i popchnął. Ojciec Kazimierz wstał, przeżegnał się na oczach tego, który go pobił, i powiedział do niego: "Niech Bóg ci wybaczy". Na te słowa kapo rzucił się na ojca Kazimierza, bijąc go pałką i krzycząc: "Wyprawię cię zaraz do tego twojego Boga!".
 
Oto Joan Barbus, grekokatolik z Rumunii. Siedemnaście lat więzienia, z czego siedem w całkowitej izolacji (jedyne stworzenia raz widziane: dwie myszy): "To, co mi pozwoliło wytrzymać, to modlitwa. Wiara i miłość różnią tych, którzy przebaczają, i tych, którzy nie przebaczają". W więzieniu dzieli kołdrę z zabójcą. "Przebaczenie, jak wiecie, w rumuńskim pochodzi od słowa «wyzwolić». Przebaczenie jest nadzwyczajnym uczuciem, które daje ci pełną wolność. Ten, kto nie przebacza, nie może być wolny."

Jak przebaczać? Jak dojść do postawy Daphrosy, Rolanda, kard. Koliqi, Joana, bł. Kazimierza czy św. Teresy? Jak dojść do postawy Jezusa?
Problem przebaczenia był odwiecznym problemem ludzi, o czym świadczy Pismo Święte.
 
Księga Rodzaju: księga człowieka.
Historia patriarchy Jakuba i jego brata Ezawa była przepleciona walką.
Matka Rebeka gdy miała ich pod sercem, narzekała, że pod jej sercem ciągle się biją. A to inteligenci – już przed narodzeniem znali sztuki walki.
W momencie porodu Ezaw wynurzył się pierwszy, ale Kuba go trzymał za piętę.
Gdy Ezaw przyszedł do domu zmęczony, a Jakub bawił się w kucharza, Ezaw poprosił go o posiłek. A ten Kuba, cwaniak, zamiast dobrodusznie dać mu jeść to zażądał od niego przywileju pierworództwa. No, jak ja mam ginąć z głodu to na cóż mi pierworództwo. Cóż, za kawałek chleba człowiek jest gotowy wszystko oddać.
Wreszcie, gdy ojciec Izaak przed śmiercią chciał pobłogosławić Ezawa jako pierworodnego, oczywiście Jakub go wyprzedził.
Urwisy gorsze niż Bolek i Lolek.
Po śmierci swego ojca Jakub wyruszył do Charanu uczyć się życia. Ciężko pracował, żeby zdobyć sobie żonę. Cóż, nie było zwyczaju wydawać młodszej córki przed starszą, więc Laban dał mu w podstępie starszą. Jak chcesz młodszą to pracuj na nią następne 7 lat. Co na to Jakub? Pokornie przyjmuje wyzwanie. To już inny człowiek. Taki pokorny. Praca rzeczywiście pokazuje właściwie pojętą wartość człowieka.
Po tych długich latach Jakub wraca do swojego domu. Wie, że będzie musiał spotkać się z Ezawem. Wie, że rozstali się bynajmniej nie w przyjaźni. Może dojść do walki. Co robi?
Posyła mu dar: całe stado trzody – to było bogactwo!
Ustawia szyk: najpierw niewolnice, potem ta mniej kochana żona i na końcu na najbardziej kochana żona, żeby była najbezpieczniejsza. Ale on sam, bynajmniej nie idzie na końcu, jako pan i władca. Idzie w pokorze na samym początku i z daleka kłania się Ezawowi, który z 400 wojownikami idzie przeciwko nim. Ten, co wywalczył pierworództwo nazywa swego brata już wtórnorodnego swoim panem!
Efekt: Rdz 33,4-11
To niewątpliwie bracia przemienieni, całkiem inna relacja.
Ale co daj?
Ezaw proponuje: ruszajmy więc razem w drogę.
E, wiesz co, ale my jesteśmy zmęczeni, będziemy za wolno iść, więc może my pójdziemy osobno.
Czy na pewno do końca przebaczył?
Do Jezusowego Przebacz im, bo nie wiedzą, co czynią miał daleko.
 
Dziś Jezus wzywa nas dalej.
Droga przebaczenia dokonuje się procesem. Nie ma idealnym ekspertów pośród ludzi. Dzisiaj stając przed wami sam uczestniczę w tej drodze. Sam potrzebuję przebaczyć. Choćby więc razem.
Za chwilę przystąpimy do Spowiedzi. To dobry moment, żeby nie tylko powiedzieć swoje grzechy, ale również przebaczyć. Pomyśl więc o osobie, której chcesz przebaczyć. Może to będzie
- sąsiad, który nie daje ci spać po nocach, bo codziennie balanguje,
- policjant, który ci wlepił mandat, bo jechałeś 160 km/h w terenie zabudowanym,
- sędzia, który wymierzył ci niesłuszną karę,
- może to będzie ten człowiek koło ciebie, bo powiedział ci: ty durniu,
- może to twój ojciec, mama, brat, siostra – oj tu są szczególne ogniska zapalne, bo nawet małe „byleco” może być powodem ciągnącego się dramatu – no bo oni powinni najbardziej mnie kochać.
 
Wyznacz sobie etapy drogi przebaczenia. Znajdź siebie na niej:
1. Chcę
2. Modlę się o umiejętność przebaczenia.
3. Modlę się z miłością za tą osobę.
4. Jestem gotów na konkretny gest, słowo wobec tej osoby – próbuję go wykonać. W czasie spowiedzi możesz dokonać taki gest wobec osoby, której potrzebujesz przebaczyć, bądź, jeśli jest nieobecna, symbolicznie wobec kogoś innego.
5. Matka Teresa z Kalkuty mówi, że etapem jest zapomnieć. Historii nie zmienimy. Nieraz droga do przebaczenia staje się najpiękniejszym świadectwem, więc to zapomnienie to przede wszystkim odkrycie przestrzeni wolności, że to mnie nie zżera, nie przeraża. Nie jestem niewolnikiem takiego zachowania.
Mały Książę, gdy zobaczył ogród róż, uświadomił sobie, kim jest dla niego ta jedna ukochana róża. To był czas jego przebaczenia swojej róży.
Każde odrzucenie miłości jest pozbawianiem tlenu; z tego powolnego duszenia się wyrywa nas ręka Zmartwychwstałego. Przywraca nam atmosferę narodzin i życia. Wdychamy zapach Jezusa i oddychamy tchnieniem Ducha. W rytmie Serca Ojca.
Rada Jana Pawła II jest słuszna i prawdziwa: ,,Niech Kościół oddycha płucami przebaczenia i miłosierdzia!".

Gromadził najpierw naród wybrany.
Czytamy dziś: czyż któryż naród wielki ma bogów tak bliskich, jak Bóg nasz, Pan zastępów? Tak wspaniałe prawa…
To Stary Testament: Bóg Jahwe – Jestem, Który Jestem!
A o ileż bardziej ta wspólnota wiary zrodzona na jeszcze większej bliskości Emmanuela – Boga z nami!
Tak, to jest jedyna szczęśliwsza wspólnota od starotestamentalnego Izraela.
Zobacz, to ja i ty.
 
Po co? Bo wie, że sam możesz łatwo zwątpić.
A dlaczego tutaj jest ratunek? Bo teraz ten brat czy siostra może się za ciebie modlić, a ty za niego.
Modlić się wzajemnie, aby w ten sposób okazać sobie miłość. Modląc się za drugą osobę nie tylko spotykasz i czcisz Boga, ale wypełniasz przykazanie miłości względem bliźniego.
Takie było pragnienie Jezusa, byś tu był bezpieczny. Gdy wokół tyle kłamstwa i nienawiści, tutaj jest prawda, nadzieja i przebaczenie.
 
Jak tą rzeczywistość nazwać?
Wiem, to słowo jest dziś niepopularne, wręcz wstydliwe, wyśmiewane, poniżane, obrzucane jadem. Może wstyd ci się do tego przyznać.
To KOŚCIÓŁ!
Ten, ten na którego się wytyka palcami i krytykuje na wszystkie strony. W kraju, gdzie 90% mieni się jako katolików, 90% mediów bruzga po Kościele, swojej wspólnocie wiary, wzajemnej pomocy i miłości.
Ale powiesz, to dziś niepopularne. Może załóżmy nową wspólnotę, byle nie Kościół. Ale jeśli nie Kościół, to nie Chrystus, bo tą wspólnotę On sam założył. Ten, który dla Ciebie umarł, zmartwychwstał i żyje, a Swoje życie i miłosierdzie uobecnia poprzez Sakramenty Kościoła.
 
W czasie Światowych Dni Młodzieży w Toronto Jan Paweł II ma odwagę wołać, wzbudzając fantastyczną owacje: "Jeśli kochacie Chrystusa, kochajcie Kościół!”
Właśnie wtedy przypomniał grzechy Kościoła, na grzechy pasterzy Kościoła, właśnie tych, na których patrzy opinia publiczna. Ale zachęcał: zobaczcie głębiej. Zobaczcie tych pasterzy zaangażowanych dla was, poświęcających czas dla was. Zrezygnowali z małżeństwa, żeby być dla was, modlą się za was, dla was trwają w konfesjonale, czasami długimi godzinami.

Ale Kościół na tych się też nie kończy, bo przecież ilu wspaniały ludzi słuchających Pana, wydających owoce w świeckim życiu, radości, pokoju, entuzjazmu, nadziei?
A że nieraz widać ciągle te błędy i krzywdy? Któż ich nie ma.
Z Kościołem jest jak z witrażem, szczególnie może w tych miastach o dużym zadymieniu. Jak popatrzysz na ten witraż z zewnątrz, co widzisz? Brzydki. Nic nie przedstawia!
Ale wejdź do środka. Jaka piękna gra barw, świateł. I od razu nastraja cię do spotkania z tym, który jest w samym sercu tego miejsca, w samym sercu tej wspólnoty. To On jest Święty, Święty, Święty. A my… uczymy się świętości od Niego i tych, którzy Mu zaufali.
Święty Kościół grzesznych ludzi.
To Kościół nawrócenia. W Kościele ideałów nikt by się nie zmieścił.
Nie musisz się go wstydzić. To wręcz zaszczyt być w takiej wspólnocie!
 
Przyjrzyj się teraz Kościołowi tam, gdzie protestuje przeciwko wszelkim totalitaryzmom, zarówno prawicowym, jak i lewicowym. Dlaczego wszystkie próbują go systematycznie niszczyć? Dlaczego dyktatorzy wszelkiej maści tak bardzo się go boją? Dlaczego, skoro jest niegroźny, próbują go podkopać od środka, podważyć od zewnątrz? A może stanowi dla tych totalitaryzmów zagrożenie?
Dlaczego tyle gwałtownych napaści na Kościół? Tyle nienawistnego piętnowania papieża? Dlaczego robi się wszystko, żeby Kościół podzielić, oczernić, a nawet zlikwidować? Jest jeden powód: Kościół nieustannie przypomina o prawdzie, jest ostatnim bastionem wolności, ostatecznym schronieniem dla życia, pierwszą oazą miłości. Zawsze i wszędzie broni człowieka przed człowiekiem, kiedy ten staje się wściekłym wilkiem dla swojego brata.
A jednak żadne prześladowanie, jakie by nie było, gwałtowne czy przewrotne, nie będzie w stanie utrzymać Kościoła w podziemiu przez więcej niż kilkadziesiąt lat, bowiem żaden kamień nie był dostatecznie ciężki, by utrzymać Jezusa w grobie dłużej niż kilka godzin.
 
W tym Kościele jesteś jak róża u Małego Księcia w zupełnym bezpieczeństwie.
Tutaj jest miejsce na miłość, przebaczenie, prawdziwą wolność, zrozumienie, nawrócenie, wzajemną pomoc, wspólną modlitwę i spotkanie w Tym, Który Cię najbardziej kocha i jest najbliżej jak się da.
Bo to jest Twój dom!
Kościół to twój i mój dom. Kościół to nasz dom. Witaj w domu. Tu, w domu czuj się jak u siebie.
 
Czy kochasz ten Kościół?