Gnmzde Broadcast sektrnde orta seviye kurgu yazlm olarak tabir edebileceimiz yazlmlar ok fazla tercih edilmektedir. Bu yazlmlar sektr ierisinde birok alanda kullanlrken grebiliriz. Ulusal kanalarda haber montajlarnda, yerel kanallarda haber, reklam ve program montajlarnda, post prodksiyon uygulamalarnda ve ajanslarda karmza kan bu yazlmlar sektrde kendi iinde bir rekabete ortam da yaratyor. Bu yazlmlar sadece Software olarak kullanlmakla birlikte uyumlu video kartlaryla da kullanldnda yksek performans sunabiliyorlar. Bu yazlmlardan kullanlan en yaygn 3 tanesini inceleyeceiz.

Trkiye' de en yaygn kullanlan kurgu yazlmlarn bir dndmzde aklmza ilk olarak Adobe Premiere ve Edius gelir. Bu iki yazlmda birbirine zellik olarak ok benzese de temel olarak ok farkl yazlmlar olarak karmza karlar. Bunlara 3 nc olarak Avid Liquid Pro yu ekleyebiliriz. zellikle Bu yazlm Avid bnyesine getikten sonra dier iki rakibine yetimek iin atlmlar yapt.

Genelde baktmzda her yazlmda HD ve SD grntleri ileyebilen, yeterli efekt saysna sahip, eski versiyonlarna gre render olayn minimuma indirmi ve realtime alabilen yazlmlar olarak gzmze arpyor. Temel olarak bir kurgu yazlmnda ihtiya duyulabilecek zelliklere sahipler fakat kendi iinde ayrnt olarak tabir edilebilecek zellikleri ile birbirlerinden ayrlyorlar. Tabi burada belirleyici unsur kullanc olduundan kimine gre art gibi gzken bir zellik farkl bir kullanc iin nemsiz bir ayrnt olabiliyor.

Bu tarz kurgu yazlmlarnda aranan en nemli zellikleri yle sralayabiliriz.

Giri k iin kart desteinin olmas

Destekledii formatlar

Render istememesi

Export sresinin bire bir olmas

Efektlerin Realtime uygulanabilmesi

Efekt saysnn fazlal

Kullanc dostu program ara yz

imdi gelin bu 3 kurgu yazlmn ayrntl inceleyelim

1) Edius

Edius Pro4, Canopus tarafndan u ana kadar karlm kurgu yazlmlarnn en gl olandr. Edius Pro4, yeni Multicam, yeni TimeRemap, yeni ColorCorrection KeyFrame gibi zellikleriyle daha da glenmitir. Edius Pro 4 ayn timeline zerinde HD/SD, HDV, DV, MPEG2 , MOV ve Avi gibi popler formatlarda kurgu imkan sunar. Annda import, render yapmadan kasete k, bir ok formatta hzl k zelliine sahiptir. Yeni Canopus HQ Kodei, HD Kurgu formatlar ierisinde harddisk'de dk yer kaplama, en yksek resim kalitesi ve performans sunmaktadr.

Neler Sunuyor
Firewire zerinden DV giri kla Sofware bazl kurgu yaplabilir. Dizst bilgisayarlarda Canopus ADVC 110 ile birlikte Composite Video Output imkn sunar. Yksek kalitesi ve az yer kaplama zelliiyle vazgeilmez Mpeg2 formatnda ve avi formatnda stabil ve realtime (Rendersz) alma imkan. Timeline'den realtime DV ve Analog kasete k yapabilme. Timeline'dan dorudan yksek hz ve kalitede MPEG1, MPEG2, VCD, DVD k. Ayn timeline zerinde ok eitli formatlarda video alma imkan. Mpeg2 videoyu convert etmeden annda import yapabilme. Realtime Mpeg2 k. Profesyonel YUV 4:2:2 grnt ileme, Waveform ve Vectorscope kullanabilme. Birden fazla Sequence (Timeline) alabilme, Multicam zellii (Stdyo, Klip ve dizi film gibi ok kameral ekimlerde kurgu aamasnda resim seme, hzl kurgu). Disk capture zellii ile DVD'den composite girile capture yapmadan veya converter yazlm kullanmadan yksek hzda MPEG-2 import. Real-time, yksek kalitede hzl ve yava grnt oynatma, Real-time, tek video klibi hzl, yava ve ters oynatabilen Time Remap zellii. Realtime 2D ve 3D gei efektleri , Realtime hareketli ve sabit yaz efektleri. Realtime aspect ratio evirisi yapar ( 4:3-16:9 ). Realtime NTSC-PAL evirisi . Opsiyonel Video, Audio, Yaz, Efekt programlaryla alabilme.

EFEKTLER

Opsiyonel uyumlu efekt programlar: Xplode Pro : 3 boyutlu gei efektleri ; Adorage efekt paketi Prodad Full paket; Inscriber Titlemotion Pro KJ program ; Boris FX8 efekt program ; Boris Red 4 Compositing efekt program ; Heroglyph Adorage KJ program ; Adorage Vitascene efekt program Audio filters: Audio cross fades , Graphic equalizer, Panpot &balance, Parametric equalizer, Tone controller Color correction, Color balance , Color wheel , Monotone , White balance , YUV curve ; Combine filters ; Transitions : 2D, 3D ok sayda gei efekti ; Video filters: (Blur, Old movie /film, Chrominance, Mosaic v.b.) ; Region ; Alpha, Alpha custom map ; Keyers : Chromakey, 3D picture in picture , Luminancekey , Picture in picture ; Proded Adorage Efektleri ; Xplode pro Efektleri

2) Adobe Premiere Pro

Sadece Windows XP altnda alan yazlmn arabiriminde yer alan tm pencereler de artk istenildii gibi tanp, kapatlp alabiliyor. Adobe'un arabirimde kullanmn kolaylatrd bir dier ara da zaman izelgesi. Ayrca Premiere Pro, kullanclara dier srmlere nazaran ok daha geni bir yelpazede filtreler sunuyor. Bunlar kullanarak renkleri dzeltmek ve videolar temizlemek olduka kolaylayor. Eer Adobe'un grsel efekt yazlm olan After Effects'e sahipseniz bu iki yazlm birlikte kullanarak ok daha gl grsel almalar yaratmanz mmkn. Dk kalitedeki sesleri dzeltmek ve farkl kanaldaki sesleri birletirmek iin aralar da ieren Adobe Premiere Pro'nun en byk eksii ise yetersiz olan DVD hazrlama aralar. Yazlm baarl bir ekilde DVD yazabilmesine ramen ne yazk ki men hazrlayamyor ve dier yazlmlarda bulunan baz gelimi zellikleri sunamyor.

HD, SD ve DV iin Gerek zamanl dzenleme imkan sunan Premiere Pro ile her bir kareyi tek tek dzenleyebilir DV'den sktrlm HD'ye sanal olarak herhangi bir formatta capture yapabailir, kasetten DVD ve WEB'e kadar herhangi bir formatta k alabilirsiniz.

Dier ADOBE uygulamalar ile benzersiz entegrasyon salayan Adobe Premiere Pro, size yaratclnz gstermek iin daha fazla g sunuyor. Adobe uygulamalar entegrasyonu, devrim yaratacak Adobe klip notlar, gelitirilmi HD aralar ile Adobe Premiere Pro, dijital film yapm iin yeni standartlar size sunmu oluyor.

PREMIERE PRO NELER SUNUYOR?

Her eyi dzenleyebilirsiniz:

- Yerel (tmleik) HDV dzenleme olana ile Format dnm yapmadan ve kaliteden dn vermeden HDV ieriini kendi formatnda yakalayabilir ve dzenleyebilirsiniz. Adobe Premiere Pro, popler kameralar ve videokaset alar ve kaydedicilerinizi destekler.

Yerel (tmleik) SD ve HD destei ile AJA Video'nun Xena HS gerek zamanl kodlayc (video yakalama) kart iin tmleik HD ve SD desteini kullanarak tm znrlkte videolarnz capture edip montajlayp istediiniz formatta export edebilirsiniz. ok ynl VTR destei ile RS-422 ve RS-232 seri iletiim protokolleri ve Firewire ile video deck leri kontrol ederek yksek doruluklu capture ve bach capture yapabilirsiniz.

- Feet + Frames (ereve, (Kare) zaman kodu destei ile 16mm ve 35mm filmleri iin zaman kodunu standart Feet + Frames notasyonu ile kullanabilirsiniz.

16:9 formatn 4:3 olarak nizleyebilrisiniz. Geni ekran grnmn, gerek zamanl olarak 4:3 monitr stnde nizleyin ya da 4:3 kaset stne veya DVD'ye yayn. 16:9 formatl almanzn alma esnasnda doru olarak grndnden emin olmu olursunuz.

- Dijital aral i ak ile HD ya da 4K'lk taranm dosyalar yakalayp ya da dzenleyebilirsiniz.. Projelerinizi, Adobe After Effects ve Adobe Photoshop yazlmlar ile uyumlu kullanabilirsiniz. 4,096x4,096 kare iin destek. 4,096x4,096 pixel boyutlarna ulaan imaj dizilerini istediiniz formatlara dntrerek deiik almalar oluturabilirsiniz.

Yaratclnz ile egzersiz yapn:

- oklu kamera destei ile alma. oklu kamera kaynandan gelen grntler ile hzl ve kolay aln. oklu kamera yakalaycs ile birden fazla video grntsn grntleyin ve video izleri arasnda gerek zamanl gei ve dzenleme yapn. Zaman kodu tabanna gre kolayca eitleme gerekletirin.

- Gelitirilmi renk dorulama aralar. Her biri zel grevler iin gelitirilmi yeni renk dorulama aralarnn salad avantajlardan yararlann. Profesyonel bir alma bitimi iin hzl renk dorulama, kolay ve hzl renk dorulamas yapmanz salarken ikincil renk dorulama aralar size daha seilebilir deiiklikler yapma imkn verir.

- 10-bit ve 16-bit renk znrl destei. 10-bit video ve 16-bit PSD dosyas destei sayesinde kaynak gerekliini koruyun.

- 32-bit tmleik renk ileme destei. Dk bit derinliinde almadan kaynaklanan sarma ve deiiklik etkilerinden arnm olarak fark edilebilir ve dramatik renk deiikliklerine ramen grnt kalitesini maksimum dzeyde koruyun.

- GPU-hzlandrlm rendering (kaplama) destei (Grafik ilemcisi destei). Adobe Premiere Pro 2.0, distorsiyon, renk, opaklk ve hareketin kaplanmasn ve nizlenmesini grafik kartnzn gcn kullanarak otomatik olarak ayarlar.

- Gelimi alt-klip oluturma ve dzenleme. Daha esnek dzenleme iin ana klipleri kk kliplere dntrn. Dier herhangi bir klip gibi kesin, efekt uygulayn ve yeniden adlandrn.

- Adobe Bridge (Kpr yazlm). Aratrn, organize edin, dosyalarn ieriklerini grntleyin, srkle ve brak yapn Adobe Bridge den beklediiniz gibi. Anahtar kelimeler, dil ve format ayarlar gibi XMP meta verilerini aratrn ve dzenleyin.

- Canlandrlm track-matte (mat izli) i ak. Ayr ayr track-matte kliplerine efekt ve animasyon uygulayarak hareket eden mat izli grnmler oluturun.

- Iklandrma etki filtresi. Spot, direkt ynelmeli ve omni klandrma etkisini video almanza ekleyin. Video sahnesinin farkl blmleri stnde oklu klandrma uygulayarak farkl grnmler elde edebilirsiniz.

- Kaydrlabilir zaman izgisi. alma srasnda, duraan gstergecin altnda zaman izgisini yumuak kayacak ekilde ayarlayn. Veya playback gstergesi pencere kenarlna geldii zaman bir sayfa geecek ekilde ayarlayn.

3) Avid Liquid Pro

Avid Liquid PRO kullanm kolay arabirimi ve Timeline'a entegre video k zellii ile yksek performansl bir video editing sistemidir. Pinnacle Liquid PRO 7, 2D/3D efekti ve ok sayda video filtresini real-time ileyebilmek iin CPU'nuzla birlikte ekran kartlarnda ki GPU teknolojisini birletiren ve AGP teknolojisini kullanan video editing sistemidir. Gerek zamanl Video (Capture) yakalama ve oynatma Edition PRO 7, Edition yazlm ve AGP teknolojisi zerine gelitirilmi, analog ve dijital giri/klara sahip bir video kartndan olumaktadr. Analog k sayesinde dilerseniz efektlerinizi real-time olarak ikinci bir monitrden de seyredebilirsiniz.

Real-Time Performans Liquid PRO 7, hzl alabilmek ve efektleri real-time grebilmek iin gelimi bir mimariye sahiptir. AGP mimarisi zerine gelitirilen Liquid PRO 7, daha fazla efekti real-time uygulamann yannda iyi bir performans sunar. Video Giriler 1 IEEE1394 (FireWire/iLink 6 pin) 1 S-Video 1 Composite Video (RCA) Video klar 1 IEEE1394 (FireWire/iLink 6 pin) 1 Composite Video (RCA), S-Video Audio Input Unbalanced Stereo, 2 x RCA Audio Output Unbalanced Stereo, 2 x RCA Video Standart NTSC/PAL, Widescreen 16:9 Video Capture ve Edit 720 x 480 (NTSC), 720 x 576 (PAL) Gerek Zamanl Efektler 2D/3D Gei efektleri (Transitions) ve Video/Audio filtreleriyle birlikte gerek zamanl editing Arabirim : AGP Capture Format : Avi Render ile VCD : Yapyor Render ile DVD : Yapyor Paket erii :Liquid Pro Version 7 CD' si, Discovering Edition CD' si,AGP grafik kart CD' si, Alpha Magic Quick referans kitap, Liquid Pro 7 kullanc klavuzu, Liquid Pro hardware kurulum klavuzu, Breakout Box, IEEE1394 DV kablo(6 to 4 pin), DVI-I to VGA adaptor(VGA monitor balamak iin) Yazlmlar :Liquid Pro Version 7 CD,Discovering Edition CD High Definition (SD /HDV Edit)

zellikleri

Sktrmasz Grnt, Capture (Yakalama)

DV 1394-Mpeg2 I/IBP - Uncompressed Kayt

DVD/VCD Import/Export

Grafik/Efekt Program Destei

Photoshop, After Effect, Hollywood FX ...

16 Kameraya Kadar Multicamera zellii

1000'den Fazla real-time Efekt

5 Kanal real-time editing

Gelimi Renk Dzeltme Editr

Smart Sound Editr

Dorudan DVD/VCD'ye yazabilme

PAL ve NTSC Standartlarnda Kurgu

SONU

Sonuta her rnde temel olarak ayn gzkse de ayrntda farkllklar gstermektedir. Bu farkllklarda kullancnn ihtiyacna gre hangi rn tercih edeceini belirlemektedir. Temelinde ise Edius dier iki yazlma gre biraz daha ne kmaktadr. Edius un kart ve yazlmnn ayn firma tarafndan retiliyor olmas her iki konuda dier rakiplerine gre biraz daha ne kmasna neden oluyor. Bu art sayesinde hem maliyet bakmndan hem de kart desteinin performans asndan rakiplerini geride brakyor. Adobe da ise kart destei konusunda Matrox ve Aja kartlar bulabilirsiniz.

Buradaki sknt ise iki rn birden almak istediinizde maliyetin artyor olmas ve yazlma verilen kart destei performansnn yeterlilii oluyor. Avide de sadece yazlm ya da Breakoutbox ile temin edebiliyorsunuz fakat maliyeti Edius a gre yksek kalmakla birlikte Breakoutbox' n USB ile sisteme balanyor olmas ve kart desteinin olmamas performansn tamamen sisteme bal olmasn douruyor. Buda dier iki rne gre daha az performans anlamna geliyor. Sadece rn yazlm olarak kullanmak istediinizde ise performans tamamen sistemin gcne bal olup genelde birbirleri ile ayn zellie sahip olmu oluyorlar.