----------------------------------------------------------------------------------------------------------

« ... اجمالاً وضع دنيا همينطور است بلکه جهاني که علم امروزه بر فاهمه ما عرضه مي دارد از اين هم بي هدف تر و بي معني تر است . از اين پس ، براي آرمان هاي خود ، اگر جائي مي جوييم ، بايد در همين جهان باشد . آدمي فرزند علل کوري است که نسبت به غايت خويش هيچ آگهي ندارد . تکوٌن آدمي ، رشدهايش ، اميدها و هراس هايش ، عشق و اعتقاداتش همه محصول برخورد اتفاقي اتمهايند . هيچ جوش و خروشي ، هيچ رستم صولتي و هيچ فيلسوف خصلتي نمي تواند حيات آدمي را پس از مرگ باقي نگه دارد ؛ آن همه تعب ها که آدميان طي اعصار و قرون به جان خريده اند ، آن همه الهام ها و ابتکارها و اخلاص ها ، آن همه نبوغ هاي درخشان ، وقتي منظومه شمسي خاموش شود ، به خاکدان فنا ريخته خواهد شد و نمايشگاه عظيم و جهاني دستاوردهاي انسان ، در زير ويرانه هاي کيهان ، مدفون خواهد گشت . نکات ياد شده ، اگر هم اندکي قابل مناقشه باشد ، به چنان درجه اي از تيقٌن و اتقان رسيده است ، که امروزه اگر مکتبي فلسفي بدان معتقد نباشد ، بايد دست از دوام و استحکام بشويد . فقط در چارچوب اين حقايق ، و بر پايه پايدار اين يأس سرکش است که مي توان از اين پس براي مرغ روح آشيانه اي استوار ساخت ... حيات آدمي چه کوتاه و متزلزل است . تقدير شوم و محتوم ، با بي رحمي و تاريکي تمام در انتظار نوع بشر است . مادٌه قدر قدرت ، چشم بسته بر خير و شر ، و بي پروا در ويرانگري ، سنگدلانه در راه خويش به پيش مي تازد . آدمي که حکم قضا ، امروز عزيزانش را از او مي ستاند و فردا خودش را به تاريک خانه عدم مي فرستد ، برايش چه مانده است به جز اين که ، تا ضربه قضا را ننوشيده است ، خود را با انديشه هاي پرطمطراق مشغول دارد تا به حيات حقيرش ، عظمت بخشند . اين برده سرنوشت ، که از وحشت هاي جبون منشانه عار دارد ، به دست خود معبدي مي سازد تا در آن به عبادت پردازد ، و با کسب جرأت از سلطان اتفاق ، عالم درون را از تقدير جبٌار خودکامه اي که بر حيات بيروني اش
سايه گسترده است ، مصون و آزاد بدارد و با ادباري مباهات آميز نسبت به نيروهاي مقاومت شکني که فقط براي يک لحظه به او اجازه بودن و دانستن و محکوم کردن داده اند ، همچون اطلسي خسته اما سرافراز ، تنها و غريب ، بار جهاني را که خود ساخته بر دوش کشد ، و به لگدمال شدن در زير قدم وحشي قدرت بي شعور مادٌه نينديشد . »

برتراند راسل

« مبادي مابعدالطبيعي علوم نوين - نوشته : ادوين آرتور برت - ترجمه : عبدالکريم سروش »

----------------------------------------------------------------------------------------------------------