Bakış
Açısı: Yine iki çocuk. Yer Irak’ın başkenti Bağdat. Amerikan askerleri
bu çocukların evine baskın düzenlemiş ve babaları da tutuklanmış. Bu
fotoğrafta özellikle kardeşlerin küçük olanına bakınca insanın içi
eğiliyor. Ama Amerikalı askerlerin dimdik duruşu, üst tarafındaki
kayıtsız görüntünün ipuçlarını veriyor. ‘O’ an, “Amerikalı fotoğraftan
çıksa, bir de oalya bu taraftan baksa içi ne kadar eğilir?” diye bir soru da sorduruyor.... Bugünlerde
Amerika Florida’dan ajanslara çok güzel tabiat fotoğrafları düşüyor. Bu
durum, acaba son tayfunların kırıp döktüğü turizmi canlandırma
çabasının varlığını akla getiriyor. Bunlar ‘o’ anda sayısız ve sonsuz
alternatifli güzelliklerinden bir çeşitleme sunan tabiatın umurunda
bile değil. Akşamı giyinen bulutlar ufukla buluşmaya giderken pelikan
yuvasına dönmek üzere havalanıyor. (Associated Press / Daytona Beach
News-Journal, Chris Walters) Güney
Kore’nin başkenti Seul’deki lunaparkta, parkın çalışanları Noel Baba
giysileri içinde parkın yeni eğlencesini tanıtıyor. Adı Double Rock
Spin... Bir çeşit dev pervane. Kanatlarında böyle insanların
oturtulduğu düzenekler var. Birazdan dönmeye başlayacak. Ve galiba ne
sakal ne de kukuleta kalacak. (Associated Press / Yonhap. Shin
Young-kyun) Kuzey
Almanya’daki Luebeck kentinde düzenlenen Buz Dünyası Sergisi’ne
hazırlanan bir katılımcı, heykelini tamamlamaya uğraşıyor. Daha çok iş
var. Heykel henüz tamamlanmamış ama heykeltraşın bu çabadan ne kadar
tat aldığını ortaya koyan, sağdaki figürün gülümsemesiyle eşleşen
bakışları ‘o’ anda yapıtı tamamlıyor. (AFP / Roland Magunia Pakistan’da
depremden sonra, Keşmir’de Muzafferabat yakınlarında kurulan kampta bir
adam çadırının yanıbaşında yemek pişiriyor. Bölge insanının depremden
önce zaten bundan daha fazla olanaklara sahip olmadığı biliniyor. Ama
Tomas Munita’nın bu fotoğraf için gönderdiği bilgide bu adamın evini
kaybettiği yazıyor. O zaman bu fotoğraf, bir şeyler anlatmaya başlıyor.
Ne ateşin karamsarlığı ne tencerenin kalenderliği ne de adamın
utanırcasına çıplak ayaklarını gizleme çabası. Çiçekli tabak, olmayan
bir ev sofrasının hayali gibi orada ‘o’ anda evsizliği anlatıyor.
(Associated Press / Tomas Munita) Karmaşık,
ilk bakışta ipucu vermeyen bir ‘o’ an. Ortadoğu’da geçen hafta 8 Aralık
günü Kudüs yakınlarındaki bir kontrol noktasında bir İsrail askeri
bıçaklanarak öldürüldü. Bunun üzerine Batı Şeria’dan çıkış ve
girişlerin kontrol edildiği kapılardan geçişler yine durduruldu. İsrail
Ordusu yine operasyonlara başladı. Ardından Hamas ateşkesi kaldırdığını
açıkladı. Sonuçta Ortadoğu’daki karmaşık gerilim yine ön plana çıktı.
AP fotoğrafçısı Oded Balilty, belki de bu durumu vurgulamak için ‘o’
anı seçti. İsrailli askerin silahının namlusunun ucunda kontrol
noktasını geçmek için bekleyen Filistinli kadını belki de bu nedenle o
karamsar dokunun gerisinden görüntüledi. (Associated Press / Oded
Balilty) Pasifik
Okyanusu’ndaki adalar topluluğu Vanuatu’ya bağlı Ambae Adası. Çocuklar
yoğun yağış altında futbol oynuyor. Evlerinden uzaklar çünkü
yaşadıkları köy faaliyete geçen bir volkanın yakınlarındaydı. Ama
yanardağ, yağmura küllerini katarak ‘o’ ana koyduğu perdeyle varlığını
gösterme çabasındaydı. (Associated Press / Rick Rycroft) Pakistan’da
Muzafferabat yakınlarındaki felaketzede kampında bir çadırın içi.
Reuters Foto Muhabiri Goran Tomaseviç, “Gözlere bakın!” dercesine
böylesine bir kompozisyonda karar kılıyor. Kız çocuğu, karşıdan gelen
ışığı bütün içtenliği ve dikkatiyle yansıtıyor. Orada ‘o’ anda bu
çocuklar ders görüyor. İçimizden, “ ‘o’ anda öğreniyor da ondan ışığı
bu kadar güzel yansıtıyor” demek geliyor. (Reuters / Goran Tomaseviç) Filistin’de,
Filistinli çocuklar, evlerinin kapısının altındaki aralıktan dışarıda
olanları seyrediyor. Dışarıda İsrail Ordusu operasyon yapıyor. ‘O’ ana
hakim olan duvarın kasvetli dokusu ve çocuklara kalan alanın darlığı.
Acaba bu fotoğraf, ‘o’ anın geriliminde Filistinli çocukların ışıltılı
geleceğine ne kadar yer kaldığını mı anlatmaya çalışıyor? (Associated
Press / Muhammed Çin’in
Nanjing kentinden bir ‘o’ an. Çin’de ülkenin veterinerlik otoritesi,
halka kış mevsiminde ve gelecek baharda yeni kuş gribi vakalarına
hazırlıklı olmaları çağrısı yaptı. Belki yine itlaf operasyonları
yapılacak. Olasılıkla insanlar, kuşlardan çekinecek ve onlara şüpheyle
bakacak. Ama kuşların insanlarda güzel duygular uyandıran etkisi
varlığını koruyacak. Yaşlı Çinli’nin ‘o’ anda kuş gribi tehlikesinden
soyutlanmış hayranlık dolu bakışı bu sağlam ilişkiyi temsil ediyor olsa
gerek. (Associated Press) Bir
hippopotamus, su dışında geçirdiği nadir zamanlardan birinde, kuşlar da
üzerindeki haşerelerden beslenmek için etrafında. Karşılıklı çıkarları
değerlendiren hayvanların birararada olduğu bu fotoğraf. Ortadoğu’da
İsrail’deki Ramat Gan Safari Parkı’nda çekildi. Acaba anlamlı mıydı?
(Associated Press / Ariel Schalit) Keşmir’den
bir fotoğraf. Burası, Muzafferabat yakınlarında felaketzedeler için
kurulan bir kamp. Bir felaketzede kampında çiklet reklamı mı? Hem de
‘o’ anda meseleyi saptıran, önündeki çocukların mahzunluğunu eriten bir
dokuyla... Garhi Dubatta Kampı’nda insanların çiklete ihtiyaçları pek
yok tabii. Ama o reklam fotoğrafının basıldığı plastik brandaya
ihtiyaçları var. Çiklet reklamı, bu çocukların yaşadığı çadırı soğuğa
karşı takviye ediyor. Reklam o kadar sanal ki, gerçekliği üstlendiğini
bir türlü ispat edemiyor. (Associated Press / Tomas Munita) Gözlerdekiler
de dahil, baktıkça kırmızı ve siyahın birbiriyle çatışıp durduğu bir
fotoğraf. Ama ‘o’ an bundan ibaret değil kuşkusuz. İspanya’nın Kanarya
Adaları’nda 70 kaçak göçmen yakalanmış. İçlerinden ikisi görünüyor.
Kırmızı ve siyah çatışması bir yana, yakalanmış, yoksul ve hayatı doğup
büyüdüğü yerden uzakta arayan umutsuz bir insanın ruh hali. Öfke,
şüphe, korku, arzu ne ararsanız hepsi birden gözeneklerden çıkıp yüzüne
yayılmış ışıkla buluşuyor. (Reuters / Juan Medina) Irak
Kuzeyi’nde Erbil yakınlarında bir çoban çocuk akşam evine dönüyor. ‘O’
anda her şey ne kadar da yorgun çıkmış. Sanki orada ve ‘o’ anda o
topraklar 1920’lerden beri bir türlü rahat yüzü görmeyen, gördürülmeyen
bir ülkenin mutsuz yorgunluğunu gösterivermiş. (AFP / Oyuncak Savaş Bölgesi Terk
edilmiş bir Irak askeri kampında oynayan çocuklar, yeni oyuncaklarını
gösteriyor: Tell Billa bölgesindeki ağır makineli tüfek cephaneliği.
Bölge köylüleri Musul yakınlarındaki kampı yerle bir etmiş olsa da
patlamamış tank mermisi gibi patlayıcı maddeler hâlâ ortalıkta duruyor. Dünyamızın
bir köşesinde 5 bin kişi, yanardağ yüzünden evlerinden uzakta tabiatın
olası öfkesinin geçmesini bekliyor. Bu çocuk da onlardan biri. Vanuatu
Adalar Topluluğu’na bağlı Ambae Adası’nda tehlikeli bölgeden
uzaklaştırılanların barındığı kampta şişirilmiş bir torbayla oynayan
çocuk, neşesinin anlık çoşkularından birine katılan ışıkla buluşuyor.
(Associated Press / Rick Rycroft) 
Gözlerin
Söyledikleri : Elbette yüzündeki çizgiler dikkat çekiyordu. Ama
Keşmirli 70 yaşındaki Muhammed Azam Abbasi, uzak geçmişin anılarını
kırışıkların içinde saklıyordu. Çünkü o sırada yakın geçmişi, depremi
anlatıyordu. Deprem sırasında geniş ailesinden kimsenin ölmediğini
söylüyordu. Zaten yüzünün kırışıklıklar dışında kalan bütünü, ışığı
şükran duygularıyla karşılıyordu. Gözleri hariç... Denedik, elimizle
kapatıp sadece gözlere baktık. Yaşlı adam, köyünde 22 kız çocuğunun
öldüğünü, 250 evin neredeyse yerle bir olduğunu anlatmayı gözlerine
bırakıyordu. (Associated Press / David Longstreath)

Ateş
festivali: İspanya’nın Valencia kentinde her yıl Ateş Festivali
yapılır. Zaman zaman patırtı gürültü altında zaman zaman da İsa
Peygamber’in annesi Meryem’in eşi Aziz Joseph adına ayinlerle geçen bir
haftanın sonunda sıkıştırılmış kağıttan yapılan dev heykeller yakılır.
‘O’ anda bu heykellerden biri yakılıyor. Ama foto muhabiri Fernando
Bustamante öyle bir açı ve an yakalıyor ki, heykel son bir gayretle
yanmasın diye elindeki kuşu salıyormuş gibi görünüyor. (Associated
Press / Fernando Bustamante)

Hiç
de eğlenceli değil: Burası İsrail Tel Aviv. Musevilerin antik İran’dan
kurtuluşları şerefine yapılan Purim Bayramı sırasında çekilen bir
fotoğraf. Geleneğe göre, bu bayramda çeşitli eğlenceler düzenleniyor.
Fotoğraftaki renkler eğlenmeye hazır. Ama sanki çocukların içinde
bulundukları coğrafyanın genel fotoğrafından bir şeyler, ‘o’ ana
giriyor. Her nedense hüzün ağır basıyor. (Associated Press / Ariel
Schalit)

Anlatılamayanların
aktarımı: Tsunaminin vurduğu Campbell Adaları’ndan bir ‘o’ an. Bu çocuk
evsiz kalmış ve Hindistan'ın güneydoğusundaki Port Blair'deki bir kampa
yerleştirilmiş. ''Anlatamadığımı gözlerime yükledim. İçinde bulunduğum
durumu dünyaya aktar'' diyen bakışlarla fotoğrafçı Manish Swarup'u
seyrediyor. Dikkatli gözlenirse bakışlar çocuğun fotoğrafını çeken
fotoğrafçıyı da yansıtıyor.

Yaralı
baykuş: Amerika'nın Oregon Eyaleti’nde bir boynuzlu baykuş, türünün
ortak özelliği vahşi ama hayret içeren bakışlarıyla fotoğrafını çeken
kişiyi kolluyor. Bakışları ne kadar vahşi olsa da bu hayvan asla vahşi
hayata dönemeyecek çünkü yaralı. Bir hayvanseverin evinde barınıyor.
Elbette içgüdüsel olarak böyle bakıyor ama en azından içinde bulunduğu
durum bu hayret dolu bakışlara uyuyor çünkü neden uçamadığını, vahşi
hayata neden dönemediğini anlamadığı kesin.

Bilinmeyen
gerçeklerin de ötesinde: ''Gerçeklerin en az bilindiği ülke''... Sınır
Tanımayan Doktorlar Örgütü, bu çocukların yaşadığı memleketi böyle
tanımlıyor. Yani Uganda'daki insanlık krizinin boyutları bilinenin çok
üstünde. Uganda'da 19 yıldır hüküm süren bir iç savaş var. Bilindiği
kadarıyla bu savaş yüzünden 1 buçuk milyon insan yerinden oldu. Yine
bilindiği kadarıyla binlerce çocuk, gerilla olarak devşirilmek üzere
kaçırılma tehlikesiyle karşı karşıya. Gulu kentindeki hastanenin
pediatri servisinde sağlık işlemlerini seyreden bu çocukların
bakışları, 'o' anlık da olsa, Uganda'daki insanlık krizinin bilinemeyen
boyutlarını da taşıyor.

Çocuk
gerilla: Nepal’de Kral’ın geri adım atarak Parlamento’yu açacağını ilan
etmesinden sonra muhalif ittifakı içinde yer alan Maocu gerillalardan
biri kutlamalar sırasında kameraya gülümsüyor. Fotoğrafla ilgili
ayrıntılı bilgi yok ama çocuk olduğu görülebiliyor. Belki de bu yüzden,
gülümsemesi canlı renkleri nasıl da kabulleniyor. Yüzündeki masum ışıma
elindeki köhne silaha nasıl da ağır basıyor. (Associated Press / Manish
Swarup)

Sayıların
önemi var mı?: Ukrayna’nın Başkenti Kiev’deki Çocuk Hastanesi’nde
kanser tedavisi gören Vika Chervinska annesiyle sıra bekliyor.
Uluslararası Yeşilbarış Örgütü, Çernobil Nükleer Felaketi nedeniyle 90
bin kişinin kanserden öldüğünü iddia ediyor. Birleşmiş Milletler’se bu
sayının 4 bin olduğunu öne sürüyor. Fotoğraf, ajans tarafından
abonelerine geçirilirken bu bilgiye yer verilmiş. Çernobil felaketi 8
yaşındaki Vika’ya sinmiş işte. ‘O’ ana bakınca “Sayının bir önemi var
mı?” sorusu akla geliyor. (Associated Press / Oded Balilty

Kimsin
? : İşte o an herşeyin aslı da bir bütün olduğunu insanon başkalarından
farklı olmadığını siyahla beyazın aslında kendisi olduğunu ne
olacağının garantisi olmadıgını ama baktıkları gıbı olmamak ıcın
calısması gerektıgını baktıklarını kendısı kadar ıyı yada daha ıyı
yapmak ıcın calısıtıgı an ICINDEKI DENGEYI BULDUGU AN

Gölgelerin
anlatımı: İspanya’ya bağlı Kanarya Adaları’ndan Tenerif’te limanda bir
köşede dinlenen ve kendilerine verilen battaniyelerle ısınan Afrikalı
kaçak göçmenler. Tekneyle adaya çıkmak isterken yakalanmışlar. Yorgun
ve yakalandıkları için üzgün oldukları belli oluyor. Bu yüzden, 'o’
anda duygularını gölgeleri anlatıyor. (Associated Press /Alvaro
Barrientos)

Yaralanmaya
devam: Çocuğun adı Nesrin... Filistinli... El Halil’deki Fawar Mülteci
Kampı’nda İsrail Ordusu’nun yaptığı bir operasyon sırasında evinin
damındaymış. İsrail askerlerinin açtığı ateş sırasında plastik
mermilerden biri yüzüne isabet etmiş. O sırada İsrail Ordusu sıhhiyesi
çocuğa ilk müdaheleyi yapıyor. Mermi bir kere gidip vurmuş. Ama ‘o’ an,
Nesrin’in hala yaralanmaya devam ettiğini göstermiş. (Associated Press
/ Nasser Shiyoukhi)

Sessiz
mesaj: Fotoğraf Kudüs’te çekildi. İki Filistinli, Cuma namazı kılmak
için El Aksa Camii’ne gitmeden önce İsrail polisinin izin vermesini
bekliyor. İsrail, 45 yaşın altındaki Filistinliler’in El Aksa Camii’ne
girmesine izin vermiyor. AP Ajansı’ndan Enric Marti, tek bir kareyle
yılların birikmiş öfkesini ‘o’ ana sığdırıyor. Özellikle sağdaki adam.,
dilinin değil gözlerinin ucuna gelmiş ifadeyi, sessiz bir mesaj olarak
‘o’ ana yayıyor. (Associated Press / Enric Marti)

Ruh
temizliği: Hindistan’da Allahabat kentinde bir baba, 1 buçuk yaşındaki
oğlunu inanışına göre, ruhu yıkansın diye Ganj Nehri’ne daldırıp
çıkarıyor. Baba, oğlunun ruhunun yıkandığına inanıyor ama çocuk ne
bilsin, ‘o’ anda ruhu temizlenmekten ziyade ruhu korkuyor. (Associated
Press / Rajesh Kumar Singh)

“Neden?”:
Irak'ta Amerikan Birlikleri, Suriye karayolu üzerindeki bir köyde silah
ya da mühimmat arama operasyonu yapıyor. Annesi sorgulanan çocuk, Irak
olayıyla ilgili bütün “neden” sorularını üstüne almış, bakışlarıyla
bunları Amerikalı askere yönlendiriyor. Küçücük bedenin masum
duruşundan öyle bir güçlü çıkıyor ki bu “neden?” demeti, 'o' an,
çocuğun bakışları yüzünden bütün zerreleriyle askere doğru kayıyor.
(AP/Jacob Silberberg)

Akşam
saatlerinde Afganistan’ın başkenti Kabil’de bir sokak... Seyyar satıcı
kendi yaktığı ateşle ısınıyor. Gün ışığı çekilmeye yüz tuttuğundan
yoksulluğun anlatımını ateş ve ışığı üstleniyor. Arka plandaki otelin
pencerelerinden de bu anlatıma göz göz bir katılım oluyor. (Associated
Press / Rodrigo Abd)
Yıldırım Harekatı Kenya’da
iki kardeş sıtma aşısı olmayı bekliyor. Bu çocukların köyü, Kenya’nın
en şanslı köylerinden. Amerika’daki Kolombiya Üniversitesi’ne bağlı bir
enstitütü yaklaşık 5 bin kişinin yaşadığı bu köyü yoksulluğa karşı
mücadele laboratuvarı olarak kullanıyor. Kendi deyişleriyle köydeki
yoksulluğa karşı bir “Yıldırım Harekatı” yapılıyor. Önemli miktarlarda
yardım toplanıyor ve bu insanlara aktarılıyor. Sonuçta da belki de ilk
defa Afrika’dan böylesine gürbüz bebeklerin yer aldığı bir ‘o’ an
ortaya çıkıyor. (Associated Press / Karel Prinsloo)
Olağanüstü ‘hal’ Amerika’yla
serbest ticaret anlaşması imzalanmasından sonra Ekvator’un yoksul yerli
halkı protesto eylemlerine başlayınca Devlet Başkanı Alfredo Palacio, 4
bölgede olağanüstü hal ilan etti. ‘O’ andaysa o bölgelerden birinde
askerler protestocu yerlilerin kapattığı bir yolu temizlemek üzere
konuşlanmaktaydı. Kadın da köyüne gitmekteydi. Kamyonlar, jeepler
buldozer ve silahlarıyla askerler... Ama bir şekilde berideki kadın ‘o’
anda daha güçlü görünmekteydi. (Associated Press / Dolores Ochoa R.)
Dışa vurum Hindistan
Keşmiri’nde Sirinagar. Hindistan güvenlik güçleri tarafından öldürülen
ayrılıkçı iki militanın cenaze töreni... Tören, Keşmir’in Hindistan’dan
ayrılması isteminin gösterisine dönüşmüş. AP Foto Muhabiri Dar Yasin’in
verdiği bilgiye göre, kadınlar o sırada Keşmir’e özgürlük sloganları
atıyor. ‘O’ andaysa bütün sloganlar, bütün hüzünler, öndeki gözü yaşlı
kadında birikip dışa vuruluyor. (Associated Press / Dar Yasin)
Kısılan gerçekler Fotoğraf
Amerikan Ordusu tarafından uluslararası haber ajanslarına verildi.
Irak’ın kuzeyinde iki Iraklı, bir kontrol noktasında araçlarının
Amerikan askerleri tarafından aranmasını seyrediyor. Ordu fotoğrafçısı
Çavuş Jacop Bailey ‘o’ anı saptarken güneşe karşı çekim yaptığından
kamerasının diyaframını kısmış. Bu durum, ‘o’ anın gerçeklerinin de
kısılmasına yolaçmış. (Associated Press / U.S. Air Force, Staff Sgt.
Jacob N. Bailey)
Protesto atışı Nikaragua’nın
başkenti Managua... Bir gösterici ev yapımı silahı polise karşı
ateşliyor. ‘O’ an, toplu taşıma ücretlerine zammı protesto için yapılan
bir öğrenci gösterisi sırasında oluştu. Gösteride protesto ve öğrenci
ne kadar varsa ‘o’ anda da o kadar vardı. (Associated Press / Esteban
Felix)
Doğa harikası Amerika
Birleşik Devletleri’nin Idaho Eyaleti semalarında çok ender görülen ve
buna koşut olarak çok güzel bir doğa olayı. Türkçe’ye “Yüksek Ufuk
Yayı” diye çevrilebilen bir tabiat sürprizi. Güneş ışınları bu olay
gerekli bir sırada dizilmiş buz kristallerinin arasından geçince oluşan
görüntü. Sanki gökyüzündeki görünmez bir dev varlığın saçları güneş
ışınlarına yakalanıyor da meslektaşımız bu sırrı yakalıyor. (Associated
Press / The Spokesman-Review, Brian Plonka)
Esintinin tadı
Hawaii’deki
ünlü Waikiki Plajı’nda bir turist güneş battıktan sonra bölgenin ünlü
esintisinin tadını çıkarıyor. Güneyi uğurlayan gökyüzü de turistin
şalındaki renk dağılımına uyum göstererek bu hoş hatta belki hınzırca
sürprizle foto muhabiri Lucy Pemoni’ye bir ‘o’ an sunuyor. (Associated
Press / Lucy Pemoni)
Umudun ölümü Ölümü
de göze alıp, Afrika sahilinden uyduruk teknelere doluşup İspanya’ya
bağlı Kanarya Adaları’na gidiyorlar. Amaçları İspanya’ya, oradan da
Avrupa’ya kapağı atmak. Yolda ölüyorlar ya da artık onları bulmayı
uzmanlık haline getirmiş İspanyol sahil güvenlik ekiplerine
yakalanıyorlar. Bu ikisi geçirdikleri korkunç dehşet yolculuğunun
ardından yakalandıktan sonra kıyıda oracıkta dinleniyorlar. Biri dalıp
gitmiş. Fotoğrafı daha büyütüp baktık. Diğerinin ışıksız, donuk gözleri
umudunun ölümünü anlatmış. Beton zemine uzattığı eliyse insanca bir
hayat için aradığı yardımı bulamamanın tükenişiyle bükülmüş. (AP
Photo/Arturo Rodriguez)
Suçluluk çağrışımları ABD’nin
Missouri Eyaleti’nde Anayasa Günü etkinliklerinden bir fotoğraf...
Ortaokul öğrencileri birazdan katılacakları ve eyaletin önde gelen
hukukçularına soru soracakları panele hazırlık amacıyla büroşür
okuyorlar. ‘O an’a bir suçluluk çağrışımları yayılıyor. Yüzlerini
örtüyorlarmış gibi görünen siyah çocuklardan değil ama... Kompozisyonun
geneline yayılan suçluluk bilgiyi yanına alarak zamanında siyahlara
bazı eyaletlerde en temel insan haklarının verilmediği dönemleri
hatırlatan kırmızı buroşürlerden dağılıyor. (AP Photo/St. Louis Post
Dispatch, Dawn Majors)
Yorgun güzel Haiti’de
Başkent Port-au-Prince’de başında kova taşıyan bir kadın. Foto muhabiri
Arianna Cubillos’u farkettiğinde yorgunluktan şikayetle ilgi görmenin
sevincinin sınırında gülümsüyor. Bu ‘o’ an da onu güzelleştiriyor.
(Associated Press / Ariana Cubillos)
Küçük yardımlar Kadiatu
3 yaşında. Afrika ülkelerinden Sierra Leone’de yaşıyor. Doğumundan
itibaren başta ishal olmak üzere bir yığın önlenebilir, tedavi
edilebilir hastalıkla boğuşuyor. Save the Children adlı kuruluş zengin
ülkeleri Afrika’daki çocuk sağlığı sorunları için fazla para tutmayan
yardıma çağırıyor. “Küçük yardımlar” deniyor. “Küçük yardımlar,
Afrika’daki yaygın çocuk sağlığı sorunlarını halledebilir.” Kadiatu da
‘o’ anda bakışlarıyla bilmeden bu çağrıyı tekrarlıyor. (Associated
Press / Namvula Rennie)
Küçük lokmalar / Sudan Onlar
aslında her gün Ramazan’ı yaşıyor, zorunlu olarak her gün oruç
tutuyorlar. Çünkü açlar, susuzlar, yoksullar. Fotoğraf Sudan’ın felaket
bölgelerinden Darfur’da çekilmiş. Her şeye rağmen yaşama sevincini
kaybetmemiş engelli bir kadın, el-Şerif mülteci kampında bayramlık
yiyecek hazırlıyor. Tabak büyük, ama elindeki malzeme çok az. Jiletle
küçük parçalara ayrılmış yemek. Onlar da o yıl bayrama böyle
girmişlerdi işte... 13 Kasım 2004 (AP/Jose Cendon)
Dargın gölgeler / Afganistan Kâbil’de
ışığın anlık hareketinden izler ve mesajlar bıraktığı bir ‘o’ an. Işık,
iç savaş sırasında hasar görmüş bir binanın duvarından geçerken, artık
kanıksadığı çatışma izlerine dargınlık gölgeleri bırakıyor. Ama kareyi
terk etmeden önce ‘o’ anın farklılığında, yani çocuklarda şöyle bir
oyalanıp anlık umut hatıralarını geride bırakmayı da ihmal etmiyor. 4 Haziran 2005 (AP/Tomas Munita)
Çaresizliğin fotoğrafı
Sınırlarımız
ötesinde günün olayından bir fotoğraf. İsrail ordusu, Filistin Halk
Cephesi Genel Sekreteri Ahmed Saadet’in serbest bırakıldığı yönündeki
söylentiler üzerine Filistin’de Eriha kentindeki cezaevine baskın
düzenledi. Tanklar cezaevini kuşattı. Füze saldırısı oldu. Cezaevine
buldozerlerle girildi. Çatışma çıktı, 2’si cezaevinin güvenlik
görevlisi 3 kişi öldü, 20 kişi yaralandı. Hedef isim Ahmet Saadet
teslim olmayı reddetti. Ama diğerleri böyle teslim oldu. İsrail güçleri
pantolonlarını çıkarmalarını da istedi. ‘O’ ansa Filistin’deki
dengesizlik karşısında, sanal otoritenin ve çaresizliğin fotoğrafı
olarak tarihe geçti. (Associated Press / Muhammed Muheisen)
Garip bir ‘o’ an Afganistan’dan
bir fotoğraf. Oralı olmayanlar içinde karenin her köşesi iki anlamda da
garip... Burası bir mezarlık. Toprak garip, mezar taşları garip. Hatta
ışığın üzerinden anlık uzaklaşmasıyla mezar taşı gibi görünen Afgan da
garip. Aslında ışığın ‘o’ anda kilim üzerinde toplanmasıyla farklı bir
mekanın aydınlanması da garip. O kilim mezarlıktaki çayhane. Afgan, bir
demlik çay ısmarlamış, mezar taşlarının arasında ya da mezarların
üzerinde dinleniyor. Demiştik ya, ‘o’ anın her köşesi iki anlamda da
garip. ‘O’ anın kendisi de iki anlamda garip... (Associated Press /
Rodrigo Abd)
Haiti’de 7 Şubat günü devlet başkanlığı seçimleri yapılacak. Ülke,
yıllardır darbeler, iç karışıklıklar ve doğal afetlerin altında
eziliyor. Başkent Port-au Prince’teki bir mahallede ‘o’ an bu sürecin
sonucunu gösteriyor. Yalnız yoksulluğu çocuk göstermiyor, adeta ışığın
ve foto muhabirinin oradaki varlığını fırsat bilen evin duvarı
yoksulluğun afişine dönüşüyor. (Associated Press / Brennan Linsley)  İspanya’nın
Madrid kentindeki boğa güreşlerinden bir ‘o’ an. “Chechu” lakaplı
matador Garcia Oliveres, hırsından boynuzlarından birinin üzerinde
dönen boğayı izliyor. (Associated Press / EFE, J.A. Cuevas)  Filistin’de
Ramallah’taki Yahudi yerleşim yerleri de boşaltıldı. Yerleşimciler, son
binanın yıkılması sırasında güvenlik güçlerine direndi. Bu da o direniş
sırasında elde edilmiş ‘o’ anlardan biri... Koca bir polis taburu tek
bir kişiye yükleniyor. ‘O’ anda genç kız, tek başına direniyormuş gibi
görünüyor. Etrafta başka bir direnişçi yok. Zaten asıl hedefler o
ötedeki dumanı tüten yapılar. Bu nedenle bir akıl dışılık sözkonusu. Bu
insanlar, İsrail’in geçmişteki politikası uyarınca hiç hakları olmadığı
halde bu yerlere yerleşmeye teşvik edildi. Sonra da uluslararası
politik baskı sonucu yine İsrail Hükümeti’nin girişimi ve yargı
kararıyla çıkarıldılar. Hasılı sadece ‘o’ an değil ‘o’ anın geçmişinde
yatan hikaye de akıl dışı... (Associated Press / Oded Balilty)  Anlaşılan
o Sibirya soğuğu günlerinde Rusya nın başkenti Moskova daki Arbat
Sokağı’nda vakit çoktu. Arbat taki dükkanlarda çalışanlar sokağa 200
den fazla kardan adam yaptı. Sonuçta da Arbat Sokağı kardan adamların
işgaline uğramış oldu. (Associated Press / Mikhail Metzel)  Pakistan’da
Keşmir’deki Muzafferabat Kenti’nde depremzedelerin barındığı bir kampta
gerideki yaşlı kadını saymazsak çocuklar, ateşin başında
ısınıyor.Yakılanlar yardım diye bu insanlara gönderilen kullanılmış
ayakkabılar. Işık, kompozisyon, alan derinliği, herşey yerli yerinde
bir fotoğraf. Ama haber fotoğrafının teknik kusursuzluğun ötesinde
nitelikleri olması gerekiyor. Bu eksikliği gideren, çocuğun yanan
kullanılmış ayakkabılarla aynı eksene oturan “Oldu mu şimdi?” diyen
bakışı oluyor. (Associated Press / Tomas Munita)  Adı
Adnan Ezaldeen. 4 yaşında. Irak ın başkenti Bağdat yakınlarındaki
Amerikan Hava Kuvvetleri Hastanesi nde tedavi görüyor. Geçen hafta
perşembe günü Parwana da Amerikan Birlikleri’ne yönelik bir havan topu
saldırısında hedefini ıskalayan mermi evine isabet etmiş. Babası ve iki
kardeşiyle sabah namazı için abdest alırken patlayan mermi, iki
kardeşinin ölümüne yol açmış. Bacaklarında, midesinde ve karaciğerinde
şarapnel yaraları var. AP foto muhabiri Jacop Silberberg, Adnan ın
hikayesini gözlerinde ararcasına böylesine bir yakın planı tercih
etmiş. Gözlerinde hikayesine dair bir şeyler yazıyor ama bunlar asıl
ifadenin gerisinde kalıyor. Adnan, gözleriyle başına gelenlerin
nedenini soruyor. Dehşete bezenmiş soran bakışlar, masumiyetin
keskinliğiyle kendisi gibi fotoğrafını izleyenlerde ince, sızlayan
izler bırakıyor. (Associated Press / Jacob Silberberg  Dominik
Cumhuriyeti’nde iki hemşire, geçen hafta doğan altızlardan birine rahat
nefes alabilmesi için yardım ediyor. Sanki ‘o’ anda bir iletişime tanık
oluyoruz. Sanki dikkatli dokunuşların mesajını algılayan bebeğin bir
şeyler söylemek istediği ana bakıyoruz. Sanki Beni hayatta tutun
dediğini duyar gibi oluyoruz. (Associated Press / Ramon Espinosa)  Amerika
Birleşik Devletleri’nin Michigan Eyaleti’nde Michigan Gölü kıyısındaki
Ludington kenti fenerinin orada, deniz soğuk havayla bir tabiat
sürprizi inşa etmeyi sürdürüyor. (Associated Press / Ludington Daily
News, Jeff Kiessel)  Fotoğraf,
Güney Afrika, Johannesburg da, ‘Sürdürülebilir Kalkınma’ konulu Dünya
Zirvesi sırasında çekildi. Genç kız, ‘o’ anda konuyla bir ilgisi yok
gibi gözükse de, zirve etkinlikleri çerçevesinde düzenlenen bir
kültürel faaliyete katılmaya hazırlanıyor. Elindeki beyaz gülle
üzerindeki siyahlıkları silmeyi başarıyor. Ayrıca güzelliği ve derin
bakışlarıyla, masumiyetin, saflığın ve o arada gücün, kararlılığın
fotoğrafını oluşturuyor.   Bangladeş'te çalışan nüfusun yüzde yirmisini çocuklar oluşturuyor. Çekilen bu karede ise küçük işçiler kolileri taşıyorlar  Filistin
İsrail savaşında vurulan Filistinli çocuklar hastaneye yetiştirilmeye
çalışılırken yüzlerinde acıdan çok bunun neden olduğuna şaşıran bir
ifade var  Bu kız çocuğu Filipinler'in başkenti Manila'daki bir çöplükte etrafına aldırmadan 9. yaş gününün neşesini yaşıyor  Çin'de Olimpiyatlara şimdiden hazırlanmaya çalışan çocuklar  Ruanda'da 37 yaşındaki AIDS hastası anne ve 11 yaşındaki kızı objektife böyle poz veriyor  Çeçenistan'da savaştan sonra normal hayata dönmeye çalışanlar arasında çocuklar da bulunuyor |
|