Poland is one of the larger countries of Europe, with an area of some 312,685 square kilometres and a population of about 38.6 million. It is located in Central Europe, and mainly bounded by the Baltic Sea on the north. Germany is to the west, and the Czech Republic and Slovakia to the south. To the north-east are the Russian enclave of Kaliningrad (also known as Królewiec or Königsberg) and also Lithuania, with Belarus and Ukraine to the east.
Mięguszowiecki Szczyt
The principal language is Polish, which is spoken by 99% of the population. Some English is spoken as a second language, particularly by the younger generation.
The climate of Poland is continental. Winters can be severe with mean temperatures -5 to 0 degrees Celsius. Summers can be quite mild with mean temperatures of +15 to +24 degrees Celsius. Rain falls mainly in the summer months. The climate in the mountains is, of course, harsher and more extreme than lowland areas.
Most of Poland is part of the North European Plain, which lies between the Scandanavian mountain ranges to the north and the central European ranges (which includes the Alps and the Carpathians) to the south. The lowlands are mainly composed of clay and sand, as is the Baltic coast. To the north-east the plateau is studded with numerous lakes of different sizes. To the south the plateau rises to the Sudetes and Carpathian mountain ranges. The landscape was formed during the Quaternary Era (which lasted for two million years) and particularly in the last ice age 10,000 years ago, in which the whole of the land was glaciated.
The country's average altitude above sea level is 173 metres, while some 3% of the country lies at over 500 metres in altitude.
Poland's highest point is on Mount Rysy at 2499 metres in the High Tatra. This point is not, however, the summit of the mountain. This lies over the Slovak border at 2503 metres. The Polish North Top has only about 10 metres of prominence. The highest prominent summit in Poland is therefore on Mięguszowiecki Szczyt (2432 metres) in the High Tatra, which has a prominence of 207 metres. The highest mountain wholly in Poland is Kozi Wierch (2291 metres) in the High Tatra, which has a prominence of 165 metres. There are ninety-seven summits of at least 1000 metres in height and 100 metres in prominence.
Poland's most prominent summit is Śnieżka in the Sudeten Mountains, lying on the Czech-Polish border. This mountain is 1602 metres high and has a prominence of 1202 metres. This mountain is also the highest and most prominent point in the Czech Republic. There are only a total of four summits in Poland with at least 600 metres of prominence. A further forty-four have a prominence of at least 300 metres. There are 339 summits of at least 100 metres of prominence in the Polish Carpathians, 88 in the Polish Sudetes and at least 21 elsewhere in the country.
The attached lists were complied by Piotr Mielus.
WYBITNE SZCZYTY I WZGÓRZA POLSKI
Wstęp
Polska jest dziewiątym co do wielkości Państwem w Europie o powierzchni 312.685 km2 i populacji ok. 38,6 mln (dane GUS z 2000 r.). Długość granic wynosi 3.582 km. Polska graniczy z ośmioma państwami: Rosją (długość granicy 210 km), Litwą (103 km), Białorusią (416 km), Ukrainą (529 km), Słowacją (539 km), Czechami (790 km) i Niemcami (467 km). Pozostałe 528 km granic Polski stanowi wybrzeże Bałtyku.
Skrajnymi punktami terytorium Polski są:
q na północy: przylądek Rozewie (54° 50'N)
q na wschodzie: zakole Bugu pod Zosinem (24° 08')
q na południu: szczyt Opołonek w Bieszczadach (49° 00')
q na zachodzie: zakole Odry koło Osinowa Dolnego (14° 07)
99,7% terytorium Polski leży w zlewisku Morza Bałtyckiego. Skrawki obszaru w Sudetach należą do zlewiska Morza Północnego (dolina górnej Izery, Worek Okrzeszyński, rejon Kudowy Zdroju, dolina Dzikiej Orlicy), natomiast w Karpatach do zlewiska Morza Czarnego (górna dolina Czadeczki, Górna Orawa, rejon Ustrzyk Dolnych).
W Polsce panuje klimat umiarkowany, przejściowy między morskim a kontynentalnym. Średnia temperatura powietrza wynosi 8°C, a średnia roczna suma opadów 600 mm.
Większość obszaru Polski zajmują niziny (średnia wysokość terenu wynosi 173 m., zaledwie 3% terytorium leży powyżej poziomicy 500 m.). Krajobraz został ostatecznie ukształtowany w czasie zlodowacenia ok. 10.000 lat temu.
Najniższym punktem kraju jest depresja –2 m. koło wsi Raczki Elbląskie na Żuławach Wiślanych.
Najwyższym punktem kraju jest pn.-zach. wierzchołek Rysów (2499 m.) oddalony od głównego wierzchołka o ok. 100 m. Ze względu na niewielką Minimalną Deniwelację Względną (MDW) rzędu 10 m. nie można go traktować jako samodzielnego wierzchołka, a jedynie jako punkt zwornikowy w Głównej Grani Tatr dla bocznej grani Żabiego.
Najwyższym wybitnym szczytem Polski jest Mięguszowiecki Szczyt Wielki (2432 m., MDW 207 m.), natomiast najwyższym szczytem, którego wszystkie stoki leżą w granicach kraju jest Kozi Wierch (2291 m., MDW 165 m.).
Najwybitniejszym szczytem Polski jest Śnieżka w Karkonoszach (1602 m., MDW 1202 m.). Trzy inne szczyty mają MDW powyżej 600 m. (Śnieżnik, Babia Góra i Turbacz).
Wg najnowszych badań, w Polsce jest co najmniej 448 szczytów i wybitnych wzgórz o wskaźniku MDW niemniejszym niż 100 m., z czego 97 ma wysokość co najmniej 1000 m.
Najwięcej wybitnych szczytów jest w Karpatach (339) i Sudetach (88). Pozostałe wybitne punkty wysokościowe położone są na wyżynach i nizinach.
Uwaga: lista punktów poza Karpatami i Sudetami nie jest kompletna, za wyjątkiem Jury Krakowsko-Częstochowskiej, Gór Świętokrzyskich i Roztocza. Na pozostałym obszarze należy oczekiwać ok. 10-15 wzgórz o wysokości 100-300 m. i MDW rzędu 100-150 m.
(tr. Piotr Mielus)
