آراز(ارس) ، آراز ، آراز خونین

آراز سلطان، آراز خان

الهی آتش بگیری

دردم را درک کن

آراز-آراز قان آراز
سولطان آراز خان آراز.
سني گؤروم ياناسان
بيل درديمي، قان آراز.

روی آراز ، روی یخ

کباب روی آتش میسوزد

بگذار مرا به خاطر

سخنی که گفته ام بکشند

آراز اوسته، بوز اوسته
كباب يانار كؤز اوسته.
قوي مني اؤلدورسونلر
دانيشديغيم سؤز اوسته.

آراز را جدا کردند و با شن سیرش ساختند

من از تو جدا نمیشدم بزور جدایمان کردند

آرازی آییردیلارقومونان دویوردولار

من سندن آیریلمازدیم ظولمینان آییردیلار

اشکم را جاری کردی

الهی خشک شوی

آلهی آتش بگیری

با رفیقت چه کردی؟

آخيتدين گؤزوم ياشين
گؤروم قوروسون داشين.
سني گؤروم ياناسان
بس نئيله‌دين يولداشين؟

تو میگفتی که ماهی سیاه

هرگز نخوابید

رفت و دنبال رفیقش گشت

از کوسه ها نمیترسید

سن دئييردين كي هئچ واقت،
قارا باليق ياتمادي،
گئديب، يولداش آختاردي،
ساققالاردان قورخمادي.

من عاشقم، وقت سحر است

ستاره سحر در آمده است

آب از آراز نخورید

خون سرخ صمد است

من عاشيق دان بانيدي
سحرين دان بانيدي.
ايچمه آرازين سويون
صمدين آل قانيدي.

آراز ، چه کسی از تو عبور کرد

چه کسی غرق شد و که عبور کرد

تو صمد را غرق نمیکردی

بگو چه کسی او را درید

آراز، سندن كيم كئچدي؟
كيم غرق اولدو، كيم كئچدي؟
صمدي سن بوغمازدين،
سؤيله باغرين كيم دئشدي؟

آراز هستم، در شن فرو نمیروم

او در بغل من بود

دشمن از پشت خنجر زد

خونش را به گردن من انداخت

آرازام, باتمام قوما،
او گلميشدي قوينوما،
آرخادان دوشمن ووروب،
قانين ييخدي بوينوما.

صمد در ایلش حل شد

پی درمان دردهای (ایلش) بود

به من و تو فهماند

ما با ظالمان سر .و کار داریم

صمد قاريشدي ائلينه
درمان آختاردي دردينه
آنديريردي سنه، منه
ظاليملرله وار ايشيميز.

صمد در راه مردم شهید شد

صمد جانش را فدا کرد

صمد به آرزویش رسید

دستهای بسته ما را باز کرد

ائل يولوندا گئتدي صمد
جانين فدا ائتدي صمد
آرزيسينا يئتدي صمد
آچيلدي باغلي قولوموز.

روز عزا مارش نبرد مینوازیم

لانه ظالم را ویران میکنیم

برای خون جوانان دلیر خون میریزیم

کاش این روزها را با چشمانت میدیدی

عزا گونو دؤيوش مارشين چاليريق
ظولم ائدنين يوواسيني تاليريق
قوچاقلار قانينا قانلار آليريق
كاش گؤره‌يدي بو گونلري گؤزلرين.

اولکر ( ستاره سحری) بیش ازخورشید نورافشانی میکرد

مردم تو را از رفقایشان بیشتر دوست داشتند

تو برای ما از برادر هم عزیزتر بودی

برایت شعر سرودم صمد بهرنگی

اولکر نور ساچيري گونشدن آرتيق
ائللر سني سئوير يولداشدان آرتيق
سن بيزه عزيزسن قارداشدان آرتيق
سؤز قوشدوم آدينا صمد بهرنگي

دیگر روی آراز کشتی نیامد

ای بچه ها صمد عمو نیامد

داها آراز اوسته گمي گلمه‌دي،
آي اوشاقلار صمد عمي گلمه‌دي

آراز آرام برو

جای زخمم میسوزد

هر مجنتی را تحمل میکنم

چاره دیگری ندارم

آرازین آرام یئری

سیزیلدار یارام یئری

هر محنته دؤزه رم

کسیلیب چارام یئری

نارنج را ببین

نگهش میدارم تا زرد شود

کاش آنقدر زنده میماندم

که به آرزویم برسم

نارینجا باخ نارینجا

ساخلارام سارالینجا

اوقدیر اؤلمویئیدم

آرزوم یئرین آلینجا

آراز هستم و به "کور" وصلم

بلبل هستم و پابند گلم

با من سخن نگویید غمگینم

منتظر یک شیرین زبان هستم

آرازام کوره بندم

بولبولم گوله بندم

دیندیرمه یین غملی یم

بیر شیرین دیله بندم

بیا برویم به چشمه سنگی

که آبش سرخوش است

یکی تو بگو یکی هم من

اشک خونینمان را در چشمه بریزیم

دو گل گئداق داش بولاغ

سولاری سرخوش بولاغا

بیرینی سن دئی بیرین من

توکاق قان گؤز یاش بولاغا

در ساوالان (سبلان) یخ میبندد

دور و برش پونه میروید

برادرم روزی میاید که

شاعر برایت شعر ها میسراید

سبلاندا بوز باغلار

دوره سی یارپوز باغلار

گون او گون اولا قارداش

شاعر سنه سؤز باغلار

آراز آراز خان آراز

سلطان آراز خان آراز

رود و چشمه ات خشک شود

مثل من بسوزی آراز

آراز   آراز     خان     آراز

سلطان   آراز   خان  آراز

چای - بولاغون قوروسون

منیم   تکین    یان    آراز

هر رود جاری آراز نیست

یاوه را به آواز نمیخوانند

آنکه وابسته به مردم است

بهار و تابستانش خزان نمیشود

هر آخان آراز اولماز

یاواسوز آواز اولماز

ائله بئل باغلییانین

یای یازی آیاز اولماز

همچو آراز جازیم

میسوزانم و له میکنم

در زیبا رویان نظر دارم

با حسرت(به آنان) مینگرم

 آراز    کیمی    آخئرام یاندئرئرام        یاخئرام

گوزل لرده    گوزوم  وارحسرت  ایله   باخئرام